VI SA/Wa 2199/14

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Sp. z o.o. z siedzibą w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przedłużenia zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych p o s t a n a w i a: odmówić przyznania B. Sp. z o.o. z siedzibą w B. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku o przyznanie prawa pomocy B. Sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej też jako spółka, skarżąca) zażądała zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że w chwili obecnej nie posiada środków finansowych na pokrycie wpisu sądowego z uwagi na drastyczną podwyżkę podatku od gier z kwoty 180 Euro do kwoty 2 000 złotych od jednego automatu. W konsekwencji wpływające do spółki środki przeznaczane są na regulowanie danin publicznoprawnych. Łącznie skarżąca planowała przeznaczyć na uiszczenie podatków 54 tysiące złotych, na czynsz za lokale w kwocie 40 tysięcy złotych i około 60 tysięcy złotych tytułem pozostałych wydatków (przykładowo wynagrodzenia i pozostałe koszty bieżącej działalności). W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca wskazała, że jej kapitał zakładowy wynosi 1.000.000 zł, wysokość środków trwałych obejmuje kwotę 1.837.062,10 zł, a według bilansu za ostatni rok obrotowy osiągnęła stratę w wysokości 300 486 zł. Spółka posiada na rachunku bankowym 11 454 złotych. W wykonaniu zarządzenia starszego referendarza sądowego, pismem Sądu z dnia 26 sierpnia 2014 r., pełnomocnik skarżącej został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedstawienie w terminie 14 dni: a/ dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w 2013 roku – np. odpisu z księgi rachunkowej lub rocznego sprawozdania, b/ dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w 2014 roku – np. odpisu z księgi rachunkowej na koniec czerwca 2014 roku, c/ wyciągów z posiadanych przez skarżącą spółkę rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy, obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie. Powyższe wezwanie doręczono skarżącej spółce w dniu 1 września 2014 r. i dotychczas nie zostało ono wykonane. Zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżąca spółka została wezwana do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczyniła. Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319). Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżąca nie przesłała na wezwanie Sądu żądanych dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09). Co więcej, na gruncie niniejszej sprawy należy stwierdzić, że już z samych informacji wskazanych przez skarżącą w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że sytuacja strony skarżącej nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych. Istotne w sprawie jest, że spółka, pomimo, że podkreśla brak środków finansowych, w istocie obraca znacznymi środkami pieniężnymi, które przeznacza na takie koszty działalności jak podatki, czynsze za lokale, wynagrodzenia czy pozostałe niesprecyzowane wydatki. Nie można w realiach przedmiotowej sprawy mówić o braku środków w sytuacji, w której skarżąca wyjaśnia, że na bieżąco otrzymuje gotówkę z automatów go gry, na rachunku dysponuje kwotą przekraczającą 11 tysięcy złotych, jak również reguluje swoje należności względem innych podmiotów gospodarczych. Niewątpliwe spółka dysponowała więc kwotami pozwalającymi na pokrycie kosztów sądowych. Odnośnie argumentu dotyczącego licznych zobowiązań finansowych, zauważyć należy, że spółka jest profesjonalnym uczestnikiem obrotu gospodarczego – przedsiębiorcą prowadzącym swą działalność w celach zarobkowych, z tego też względy koszty prowadzenia spraw sądowych zaliczają się do zwykłych kosztów jej działalności, nie może więc oczekiwać, że zostaną one pokryte ze środków publicznych, co w praktyce oznacza przerzucenie ich na podatników. Ubieganie się przez stronę skarżącą o prawo pomocy nie może prowadzić do redystrybucji jej środków w kierunku wykonywania umów cywilnoprawnych bądź regulowania innych należności, kosztem opłat sądowych należnych względem Skarbu Państwa. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.