VI SA/Wa 2200/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędzia WSA Sławomir Kozik po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w M. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2016 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżącą, T. Sp. z o.o. z siedzibą w M. karę pieniężną w wysokości 5 000 złotych za stwierdzone w trakcie kontroli drogowej naruszenie polegające na niezarejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Kierowana do strony przesyłka pocztowa zawierająca ww. decyzję (po dwukrotnym awizowaniu w dniu 10 i 18 listopada 2015 r. została zwrócona do organu w dniu 25 listopada 2015 r., jako niepodjęta w terminie. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła w dniu 10 czerwca 2016 r. odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że w kwietniu 2016 r. otrzymała upomnienie z wezwaniem do wykonania obowiązku nałożonego decyzją z [...] listopada 2015 r. Zwróciła się wówczas do organu o przesłanie decyzji nakładającej karę pieniężną. W dniu 3 czerwca 2016 r organ doręczył stronie poświadczoną za zgodność kserokopię decyzji z [...] listopada 2015 r. Jednocześnie wskazał, że korespondencja zawierająca odpis decyzji, po dwukrotnym awizowaniu w dniu 10 i 18 listopada 2015 r. (zawiadomienie o przesyłce zostało pozostawione na drzwiach adresata) w dniu 25 listopada 2016 r. została zwrócona do organu i uznana za doręczoną (w trybie zastępczym). Odnosząc się do twierdzeń organu skarżąca podniosła, że posesja na której znajduje się firma jest ogrodzona i zamknięta. Na bramie powieszona jest skrzynka na listy, w której listonosz umieszcza zawiadomienia odnośnie odbioru przesyłek. Zaznaczyła, że nie otrzymała żadnego zawiadomienia o przesyłce oraz zakwestionowała twierdzenie organu (jako nie poparte dowodami), że zawiadomienie o przesyłce zostało umieszczone na drzwiach adresata. Postanowieniem z [...] sierpnia 2016 r., nr [...] organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia, odwołując się do treści art. 58 k.p.a. wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki konieczne do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Strona nie uprawdopodobniła, że niedochowanie przez nią terminu było następstwem okoliczności na które nie miała wpływu. Odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego pozostawienia awiza w drzwiach adresata a nie w skrzynce pocztowej zawieszonej na ogrodzeniu posesji, organ wyjaśnił, że interpretacja organu I instancji nie wiąże organu odwoławczego. Z dokumentu urzędowego, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki jednoznacznie wynika, że dokonano pozostawienia informacji o przesyłce zgodnie z art. 44 k.p.a. W skardze na powyższe postanowienie skarżąca domagała się jego uchylenia w całości i przywrócenia terminu do wniesienia odwołania ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Organowi zarzuciła błąd w ustaleń faktycznych wskazując, że ten oparł się wyłącznie na zwrotce pomijając twierdzenia strony oraz stanowisko organu I instancji. Wskazała, że nie posiadała jakiejkolwiek wiedzy o prowadzonym wobec niej postępowaniu administracyjne, a zatem nie wiedziała, że w ramach tego postępowania zostanie wydania decyzja, która będzie kształtowała jej prawa i obowiązki. Błąd pracownika poczty, który pozostawił zawiadomienia w drzwiach zamiast w skrzynce pocztowej oraz niepodjęcie przez organ odwoławczy kroków w celu prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, zdaniem strony, uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że złożona w niniejszej sprawie skarga na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania została przez sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Od dnia 15 sierpnia 2015 r. obowiązuje regulacja art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.), zgodnie z którą sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Obejmuje ona między innymi orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Podstawę zaskarżonego postanowienia stanowi art. 59 § 2 w zw. z art. 58 k.p.a., zgodnie z którym organ właściwy do rozpatrzenia odwołania postanawia o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Dokonując ustaleń w zakresie zachowania terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu wskazać należy, że skarżący wniósł prośbę w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Wnioskowana przez skarżącą, kserokopia decyzji doręczona została stronie 3 czerwca 2016 r. (z.p.o. k. 45 akt administracyjnych) a wniosek o przywrócenie terminu wraz z załączonym odwołaniem nadano 10 czerwca 2016 r. (k. 47 akt administracyjnych). Przechodząc do oceny legalności zaskarżonego postanowienia, Sąd stwierdza, że organ odwoławczy dokonał prawidłowych ustaleń w zakresie doręczenia skarżącej decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2015 r. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Przez doręczenie (ogłoszenie) decyzji należy rozumieć doręczenie lub ogłoszenie w sposób unormowany w art. 39-49 k.p.a. W realiach niniejszej sprawy organ wskazał, że decyzja z 2 listopada 2015 r. została skutecznie doręczona skarżącej w trybie doręczenia zastępczego określonego w art. 44 k.p.a. Przepis ten, kluczowy dla oceny terminowości wniesienia odwołania w rozpoznawanej sprawie, formułuje precyzyjnie przesłanki, pozwalające na zastosowanie fikcji doręczenia przez awizo. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 k.p.a., poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce - w przypadku doręczania pisma przez pocztę. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1 art. 44, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W świetle przywołanej wyżej regulacji, organ prowadzący postępowanie musi dysponować niebudzącymi wątpliwości dowodami potwierdzającymi zawiadomienie adresata o przesyłce, pozostawieniu jej w oddawczym urzędzie pocztowym przez określony czas, jak też powinien posiadać informację, gdzie to zawiadomienie zostało umieszczone. Zatem, nie tylko dwukrotne awizowanie przesyłki jest wystarczające dla uznania, że doszło do skutecznego doręczenia pisma. Skutek prawny doręczenia mogą mieć tylko takie czynności doręczającego, które realizują wszystkie wymogi określone w art. 44 § 1-3 k.p.a. W stanie faktycznym niniejszej sprawy prawidłowo organ przyjął, że decyzja z dnia [...] listopada 2015 r. była dwukrotnie awizowana na adres miejsca siedziby skarżącej, tj. w dniu 10 i 18 listopada 2015 r., a następnie zwrócona organowi (nadawcy) w dniu 25 listopada 2015 r., jako niepodjęta w terminie. Okoliczności te wynikają z adnotacji i pieczęci zamieszczonych na kopercie załączonej do decyzji z dnia [...] listopada 2015 r,. znajdującej się w aktach administracyjnych. Niemniej, istotna jest w tej sprawie informacja doręczyciela o tym, w jaki sposób powiadomił skarżącą (adresata) o miejscu odbioru tej przesyłki. Na kopercie doręczyciel zawarł ponadto adnotację, że umieścił zawiadomienie o przesyłce "na drzwiach adresata" (k. 36 akt administracyjnych). W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że przesyłka była pozostawiona w placówce pocztowej przez okres ponad 14 dni i była dwukrotnie awizowana, a ponadto dochowano wymogu określonego w treści art. 44 § 2 k.p.a., w zakresie formy zawiadomienia o przesyłce. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przez brak winy, o którym mowa w art. 58 § 1 k.p.a., należy rozumieć sytuacje, w których z przyczyn obiektywnie niezależnych, nawet przy zachowaniu najwyższej staranności, skarżący nie miał możliwości dochowania ustawowego terminu. Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, ale także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Dodatkowo podkreślenia wymaga, iż to na skarżącej, a nie na organie ciąży obowiązek wykazania, że przesłanki określone w art. 58 § 1 i 2 k.p.a. zostały spełnione (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 933/10). Przenosząc powyższe rozważania teoretyczne na grunt przedmiotowego stanu faktycznego, Sąd podziela ustalenia organu odwoławczego, który przyjął, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w przekroczeniu terminu do złożenia odwołania. Brak winy w uchybieniu terminu skarżącą sprowadza do zakwestionowania prawidłowości przeprowadzenia czynności doręczenia kierowanej do niej przesyłki poleconej, zawierającej odpis decyzji z [...] listopada 2015 r. Tym niemniej, w ocenie Sądu skarżąca nie obaliła skutecznie domniemania prawdziwości danych zamieszczonych przez doręczającego na ww. przesyłce. Skarżąca poza własnym twierdzeniem nie przedstawiła żadnych dowodów na okoliczność niedoręczenia jej zawiadomienia o przesyłce (np. nie podjęła jakiekolwiek kroków zmierzających do zwalczenia opisanych przez nią ustaleń), w szczególności brak jest informacji o wszczęciu (lub przynajmniej próbie wszczęcia) postępowania reklamacyjnego w Poczcie Polskiej. Samo twierdzenie skarżącej w tym zakresie uznać należy za niewystarczające. Przyjęcie tezy przeciwnej prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego, bowiem w każdej takiej sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizowania poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowe. Zdaniem Sądu przywołane przez skarżącą okoliczności nie mogą zostać uznane jako usprawiedliwiające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Okoliczności te nie noszą znamion zdarzeń nagłych, których pokonanie nie było możliwe nawet przy zachowaniu najwyższej staranności. Ponadto, odnosząc się do twierdzenia skarżącej zawartego w treści skargi, że nie posiadała jakiejkolwiek wiedzy w zakresie prowadzonego wobec niej postępowanie, za zatem nie wiedziała też, że w stosunku do niej zostanie wydana decyzja o nałożeniu kary, Sąd wskazuje, że zawiadomieniem z 17 lipca 2015 r. organ powiadomił skarżącą o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego, którego przedmiotem jest naruszenie określone w załączniku do protokołu kontroli nr [...]. Zawiadomienie doręczono skarżącej 23 lipca 2015 r. (z.p.o. k. 19 akt administracyjnych). Pismem z 31 lipca 2015 r. strona złożyła wyjaśnienia w zakresie stwierdzonego naruszenia. Zawiadomieniem z 23 września 2015 r. (doręczonym stronie 12 października 2015 r. – z.p.o. verte k. 28 akt administracyjnych) organ poinformował skarżącą, że z uwagi na skomplikowany charakter sprawy oraz konieczność zgromadzenia materiału dowodowego, rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji nastąpi do dnia 10 listopada 2015 r. Biorąc pod uwagę obiektywny miernik staranności, którego można wymagać od każdej osoby należycie dbającej o własne interesy, uznać należy, iż skarżąca nie uprawdopodobniła, by do uchybienia terminu do wniesienia odwołania doszło bez jej winy. Od strony postępowania administracyjnego oczekiwać należy zachowania dbałości w prowadzeniu własnych spraw. Tym bardzie dziwi fakt, że strona mając informację o przewidywanym terminie zakończenia postepowania, w efekcie którego organ ma wydać decyzję o nałożeniu sankcji w postaci kary pieniężnej nie monitoruje czynności organu podejmowanych, w tym zakresie . Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.