VI SA/Wa 2202/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Andrzej Wieczorek P, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 lutego 2018 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ") postanowieniem z [...] września 2017 r., nr [...] wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2016 r., poz. 23, z późn. zm., dalej: "K.p.a."), w związku z art. 109 ust. 5, ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1793, z późn. zm., dalej: "ustawa o świadczeniach"), w związku z wniesionym 19 listopada 2015 r. przez J. B. (dalej: "Strona", "Skarżący"), odwołania od decyzji z [...] listopada 2015 r. dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ustalającej, że Strona podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia, Prezes NFZ wyjaśnił, że decyzja dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] listopada 2015 r. ustalająca, że Strona podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresach wskazanych w decyzji, została doręczona Stronie 13 listopada 2015 r. Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji, które zostało wysłane za pośrednictwem firmy In Post 19 listopada 2015 r., natomiast wpłynęło do siedziby organu I instancji 23 listopada 2015 r. Prezes NFZ wskazał, że zgodnie z art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach, odwołanie od decyzji w sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego wnosi się do Prezesa NFZ w terminie 7 dni od dnia jej doręczenia. Organ wskazał również, że art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. stanowi, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, którego obowiązki, zgodnie z art. 178 ust. 1 tej ustawy, pełni Poczta Polska S.A. w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, tj. od dnia 1 stycznia 2013 r. Zatem do 31 grudnia 2015 r. tylko Poczta Polska S.A. posiadała status operatora wyznaczonego. Prezes NFZ wyjaśnił, że tylko w przypadku pism nadanych za pośrednictwem Poczty Polskiej data stempla pocztowego jest wiążąca przy ustaleniu zachowania terminu do wniesienia odwołania, w pozostałych przypadkach znaczenie ma data wpływu korespondencji do siedziby odbiorcy. W analizowanej sprawie decyzja z 5 listopada 2015 r. została doręczona Stronie 13 listopada 2015 r., zatem termin do wniesienia odwołania upłynął 20 listopada 2015 r. Odwołaniem od decyzji z [...] listopada 2015 r., wpłynęło do siedziby organu 23 listopad 2015 r. czyli 3 dni po ustawowym terminie przysługującym do wniesienia odwołania. Wobec powyższego, zdaniem organu, nie ma wątpliwości, iż uchybiono terminowi do złożenia odwołania. Organ dodał, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i jak przyjmuje się w orzecznictwie w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia na podstawie art. 134 K.p.a., o uchybieniu terminu. Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu skutkowałoby, co do zasady, stwierdzeniem nieważności wydanej w takiej sytuacji decyzji organu II instancji. Organ wskazał też, że Strona do odwołania nie dołączyła wniosku o przywrócenie terminu ze wskazaniem przyczyn uprawdopodabniających, że uchybienie nastąpiło bez winy Strony. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 września 2017 r. Skarżący wniósł o uchylenie postanowienia Prezesa NFZ z [...] września 2017 r. Skarżący podniósł, że wysłał odwołanie od powyższej decyzji, zgodnie z prawem i zostało ono dostarczone do organu. Skarżący zarzucił, że organ nie poinformował Skarżącego o zasadach jakie obowiązują w zakresie wysiania korespondencji do organów. Skarżący podkreślił, że Jego korespondencja z organami, również za pośrednictwem firmy In Post, jest bogata. Skarżący wskazał, że przedmiotowe odwołanie wysłał 19 listopada 2015 r. o godz. 15.20, za pośrednictwem firmy In Post, listem poleconym, w terminie 7 dniowym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał w całości dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje Rozpoznając sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa w sposób uzasadniający jego uchylenie. Nie budzi wątpliwości w sprawie stan faktyczny. Jak wynika z akt sprawy decyzja dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] listopada 2015 r. została doręczona Stronie 13 listopada 2015 r. Termin do wniesienia odwołania upływał 20 listopada 2015 r., bowiem zgodnie z art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach, odwołanie od decyzji w sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego wnosi się do Prezesa NFZ w terminie 7 dni od dnia jej doręczenia. Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji, które zostało wysłane listem poleconym, za pośrednictwem firmy In Post 19 listopada 2015 r., wpłynęło natomiast do siedziby organu I instancji, 3 dni po ustawowym terminie – 23 listopada 2015 r. Zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a., termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe. Zgodnie natomiast z treścią art. 178 ust. 1 ustawy Prawo pocztowe rolę operatora wyznaczonego w ciągu 3 lat od dnia wejścia w życie tej ustawy, a więc od dnia 1 stycznia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2015 r. pełni Poczta Polska S.A. Oznacza to, iż w wymienionym okresie tylko nadanie przesyłki w placówce Poczty Polskiej S.A. pozwala na przyjęcie, iż nadanie to jest równoznaczne z terminowym wniesieniem pisma do organu I instancji. Skutku takiego nie wywołuje natomiast nadanie przesyłki przed upływem terminu do wniesienia odwołania za pośrednictwem operatora prywatnego takiego jak operator pocztowy In Post z uwagi na to, że nie jest on operatorem wyznaczonym w rozumieniu ustawy. W takim wypadku datą złożenia odwołania nie jest data nadania pisma, ale data wpływu przesyłki do siedziby organu I instancji. Powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych: wyrok WSA w Warszawie z 17 września 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 1467/14, postanowienia NSA z 23 czerwca 2014 r., sygn. akt II OZ 603/14, z 22 maja 2014 r., sygn. akt II OZ 487/14, z 22 maja 2014 r., sygn. akt I FZ 120/14, z 20 maja 2014 r. sygn. akt II GZ 200/14, z 5 września 2014 r., sygn. akt I OZ 710/14. Stanowisko powyższe można również poprzeć uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 października 2015 r., sygn. akt I OPS/15, dotyczącą analogicznej kwestii występującej na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego. W uchwale Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "oddanie przed upływem przewidzianego prawem terminu pisma procesowego w polskiej placówce pocztowej innego operatora niż operator wyznaczony w rozumieniu art. 83 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) w zw. z art. 178 ust. 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529) nie skutkuje zachowaniem terminu w sytuacji, gdy pismo dostarczono sądowi po jego upływie." Odnośnie zarzutu, że organ nie poinformował Skarżącego o zasadach jakie obowiązują w zakresie wysiania korespondencji do organów, Sąd wskazuje, że przepisy nie zobowiązują organu administracji do pouczania strony jakie obowiązki wynikają z art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. i kto aktualnie pełni rolę operatora wyznaczonego. Powyższe potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym odnoszący się do art. 9 K.p.a., wyrok NSA z 8 stycznia 2014 r. sygn. akt II GSK 1507/12, w którym stwierdzono, że: "artykuł 9 k.p.a. nie nakłada na organy administracji obowiązku udzielania porad prawnych czy też doradztwa. Nie może być utożsamiany z obowiązkiem zawiadamiania strony o powszechnie obowiązujących, publikowanych aktach prawnych i wynikających z nich obowiązkach czy konsekwencjach niedostosowania się do konkretnych przepisów czy zastępowaniem jej aktywności poprzez instruowanie o wyborze optymalnego sposobu postępowania. Zasady ogólne k.p.a. mają chronić prawa strony w postępowaniu administracyjnym, ale nie zwalniają jej od wszelkiej dbałości o własne interesy i od wszelkiej aktywności procesowej." Podkreślenia wymaga, że przepisy nie wyłączają możliwości wnoszenia odwołania za pośrednictwem innych operatorów niż operator wyznaczony. Strona może skorzystać z usług dowolnego operatora pocztowego, jednakże dla dochowania terminu do wniesienia odwołania musi mieć na uwadze obowiązujące przepisy, w tym przywołany art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. Nadanie odwołania za pośrednictwem operatora In Post nie oznacza skorzystania z usług operatora nieuprawnionego, a skutkuje jedynie innym sposobem ustalania dochowania terminu do wniesienia odwołania, a mianowicie znaczenie ma tu wyłącznie data wpływu do organu. Z tych względów Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Organ zatem nie naruszył przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), orzekł jak w sentencji.