VI SA/Wa 223/12
WyrokWSA w Warszawie2012-03-14
Skład orzekający: Danuta Szydłowska, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona za naruszenie przepisów dotyczących przewozu towarów niebezpiecznych może być utrzymana w mocy, jeśli pojazd został zarejestrowany przed datą wejścia w życie przepisu nakładającego obowiązek posiadania określonego wyposażenia?Ratio decidendi
Kara pieniężna za naruszenie przepisów dotyczących przewozu towarów niebezpiecznych, polegające na braku wymaganego wyposażenia pojazdu (wyłącznika obwodów elektrycznych), nie może być utrzymana w mocy, jeśli pojazd został zarejestrowany przed datą wejścia w życie przepisu nakładającego ten obowiązek. Przepis ten nie nakłada obowiązku retroaktywnego dostosowania pojazdów zarejestrowanych przed 1 lipca 2005 r. do nowych wymogów.Stan faktyczny
Spółka E. Sp. j. została ukarana karą pieniężną za szereg naruszeń przepisów transportowych, w tym za przewóz towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom umowy ADR (brak wyłącznika obwodów elektrycznych) oraz brak dokumentów przewozowych. Spółka odwołała się od części kary. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu II instancji, uznając ją za niepodzielną. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność odrębnego rozpatrywania każdego naruszenia. WSA, rozpoznając sprawę ponownie, uznał karę za naruszenie dotyczące wyposażenia pojazdu za niezgodną z prawem, ze względu na datę pierwszej rejestracji pojazdu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 2000 zł za naruszenie określone w lp. 6.3.7 załącznika do ustawy o transporcie drogowym oraz stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant ref. staż. Monika Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2012 r. sprawy ze skargi E. Spółka jawna z siedzibą w L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych za naruszenie określone w załączniku do ustawy o transporcie drogowym pod lp. 6.3.7; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.
Główny Inspektor Transportu Drogowego (organ II instancji) decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy, w kwestionowanym zakresie decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (organ I instancji) z dnia [...] maja 2009 r. o nałożeniu na spółkę E. Sp. j. (skarżąca) kary pieniężnej w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych.
Organ II instancji działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 pkt 1 i 7, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) lp. 6.3.7, lp. 1.7 załącznika do ww. ustawy, przepisu 5.4.1.1.6 załącznika A, przepisu 9.1.2.1 załącznika B do umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR) sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz. U. z 2007 r., Nr 99, poz. 667), art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 28 października 2002 r. o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych (Dz. U. z 2002 r. Nr 199, poz. 1671 ze zm.), art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. nr 92, poz. 897 ze zm.).
Organ I instancji wskazał, że dnia [...] listopada 2008 r. w miejscowości K., podczas kontroli drogowej pojazdu samochodowego marki M. o nr rej. [...], prowadzonego przez Pana M. S., udokumentowanego protokołem kontroli z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...], podpisanym przez kierowcę stwierdzono wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, oraz wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w świadectwie dopuszczenia pojazdu lub warunkom określonym w części 9 umowy ADR. Ustalono, że pojazd o dmc 24000 kg został wyposażony w dwie gaśnice z proszkiem gaśniczym o łącznej pojemności 8 kg; stwierdzono brak głównego wyłącznika akumulatorów i urządzenia sterującego umożliwiającego rozłączenie/załączenie wyłącznika przerywającego pracę obwodów elektrycznych.
Ponadto, kierowca nie okazał do kontroli dokumentu przewozowego opisanego w części 5.4.1.1.6 umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu dotyczącego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz. U. z 2007 r., Nr 99, poz. 667) oraz wykresówek lub zaświadczeń o dniach wolnych za dni [...] – [...] październik 2008 r., [...] - [...] październik 2008 r., [...] – [...] październik 2008 r., [...] październik – [...] listopad 2008 r.
Zaskarżoną decyzją organu I instancji nałożono na skarżącą karę pieniężną w wysokości 3000 (trzy tysiące ) złotych:
• lp. 1.7 wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty karą pieniężną w wysokości 500 zł;
• lp. 6.3.7 wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w świadectwie dopuszczenia pojazdu lub warunkom określonym w części 9 umowy ADR karą pieniężną w wysokości 2.000 zł;
• lp. 6.3.2 wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem bez wymaganych gaśnic lub wyposażony w gaśnice niespełniające warunków określonych w umowie ADR karą pieniężną w wysokości 500 zł.
Skarżąca odwołała się od kary pieniężnej w wysokości 2500 (dwa tysiące pięćset) złotych, orzeczonej za naruszenie lp. 1.7 i lp. 6.3.7 załącznika do ustawy o transporcie drogowym wnosząc o uchylenie zaskarżonej kary pieniężnej.
Organ II instancji wskazał, że w odwołaniu strona podważyła decyzję organu I instancji wyłącznie w zakresie nałożenie kary pieniężnej w wysokości 2.500 zł za naruszenie lp. 1.7 i lp. 6.3.7 załącznika do o transporcie drogowym, wobec czego w pozostałym zakresie decyzja organu I instancji stała się ostateczna.
Odnosząc się do załącznika lp. 6.3.7 organ II instancji stwierdził, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy, wskazuje, że pojazd nie odpowiadał warunkom określonym w części 9 umowy ADR dla pojazdu sklasyfikowanego pod symbolem "FL" (nie posiadał urządzenia sterującego, umożliwiającego rozłączenie/załączenie wyłącznika przerywającego pracę obwodów elektrycznych, umieszczonego w kabinie kierowcy). Organ II instancji wskazał, że z mocy przepisu 9.2.1.1.1 załącznika B do umowy ADR, żaden przepis nie wyłącza obowiązku instalacji przedmiotowego wyłącznika w pojazdach sklasyfikowanych jako "FL" zarejestrowanych przed dniem 1 lipca 2005 r.
Wobec powyższego organ za zasadne uznał nałożenie kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł za naruszenie z lp. 6.3.7 załącznika do o transporcie drogowym. Ponadto wskazano, że w dniu kontroli kierowca pojazdu nie okazał dokumentu przewozowego, co stanowi naruszenie z lp. 1.7.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 czerwca 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 1001/10, po rozpoznaniu sprawy ze skargi skarżącej na wyżej opisaną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego uchylił zaskarżoną decyzję oraz stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu. Wskazał, że decyzja w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wydana na podstawie art. 92 ust. 1 o transporcie drogowym jest decyzją niepodzielną. Zdaniem Sądu, zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego w przypadku wielości naruszeń organ nakładający karę prowadzi postępowanie w jednej sprawie administracyjnej, którą załatwia wydając jedną decyzję. Jeśli od decyzji wpływa odwołanie, chociażby podważające tylko część wskazanych w niej naruszeń to organ odwoławczy winien ponownie rozpatrzyć całą sprawę. W przeciwnym wypadku doszłoby do naruszenia wynikającej z art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania.
Skarżąca wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji podważając decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 500 zł w związku z wykonywaniem transportu drogowego na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (lp. 1.7 załącznika do o transporcie drogowym), a także kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w świadectwie dopuszczenia pojazdu lub warunkom określonym w części 9 umowy ADR (lp. 6.3.7 załącznika do ustawy o transporcie drogowym).
Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając naruszenie:
1) przepisów postępowania, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu przez Sąd I instancji, że wobec tego, iż zaskarżona decyzja nie zawiera elementów stanu faktycznego odnoszącego się do naruszenia określonego pod lp. 6.3.2. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm., dalej: u.t.d.), nie poddaje się kontroli Sądu, podczas gdy zaskarżona decyzja nadaje się do kontroli Sądu z punktu widzenia jej zgodności z prawem;
2) naruszenie przepisów postępowania, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 1 pkt 1, art. 104, art. 138 § 1 i § 2 k.p.a. oraz art. 92 ust. 1 u.t.d., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na uchyleniu przez Sąd I instancji decyzji organu odwoławczego z tego powodu, że jej rozstrzygnięcie nie mieści się w katalogu rozstrzygnięć przewidzianych w art. 138 k.p.a., podczas gdy jest ono zgodne z podanym przepisem;
3) naruszenie przepisów postępowania, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 134 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 139 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na uchyleniu przez Sąd I instancji decyzji organu odwoławczego w całości, przez co Sąd dopuścił się naruszenia zakazu reformationis in peius, ze względu na fakt, iż strona zaskarżyła decyzję organu odwoławczego jedynie w części, a zatem w pozostałym zakresie sprawa nie była już sporna.
Organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej ze skargi kasacyjnej organu II instancji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 1001/10 w sprawie ze skargi skarżącej w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że z okoliczności stanu sprawy wynika, że organ I instancji orzekł o nałożeniu kary pieniężnej w (łącznej) kwocie 3.000 zł za wykonywanie transportu drogowego w związku z trojakiego rodzaju naruszeniami obowiązków i warunków wynikających z przepisów ustawy, tj.: 1) wykonywaniem transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (lp. 1.7) – 500 zł; 2) wykonywaniem przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w świadectwie dopuszczenia pojazdu lub warunkom określonym w części 9 ADR (lp. 6.3.7) – 2.000 zł; 3) wykonywaniem przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem bez wymaganych gaśnic lub wyposażonym w gaśnice niespełniajace warunków określonych w umowie ADR (lp. 6.3.2.) – 500 zł). W odwołaniu zaś od tej decyzji, jej adresat, zakwestionował zasadność nałożenia kar pieniężnych za dwa naruszenia (tj. z pkt. 1 i pkt 2), spośród wszystkich trzech, za które nałożona została kara pieniężna, nie kwestionując i nie podważając zasadności ustaleń oraz zasadności nałożenia kary za naruszenie wymienione powyżej w pkt 3. Skutkowało to tym, że organ II instancji, jako organ odwoławczy, rozpoznał sprawę w zakresie zdeterminowanym treścią odwołania i w tym też zakresie zaskarżoną decyzję organu I instancji utrzymał w mocy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarżąca zakwestionowała tę decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł za naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w świadectwie dopuszczenia pojazdu lub warunkom określonym w części 9 ADR (lp. 6.3.7).
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że ze stanu faktycznego stwierdzonego w trakcie kontroli drogowej (i odzwierciedlonego protokole) wynika, że doszło do naruszenia trzech różnych obowiązków i warunków określonych przepisami obowiązującego prawa, stanowiących trzy różne delikty administracyjne, odrębnie penalizowane konkretnymi jednostkowymi karami pieniężnymi (lp. 1.7 – 500 zł; lp. 6.3.7. – 2.000 zł; lp. 6.3.2. – 500 zł), uzasadnia poddanie każdego, z osobna, spośród stwierdzonych naruszeń, konsekwencjom prawnym określonym przepisem art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Wyrażają się one w nałożeniu za każde z nich kary pieniężnej, jako sankcji za niezastosowanie się do konkretnej, obowiązującej normy prawnej, na gruncie której wobec jej adresata formułowany jest określony wzór nakazanego zachowania. W postępowaniu o nałożenie przedmiotowej kary pieniężnej, tożsamość sprawy w jej warstwie normatywnej wyznaczają więc dwie normy prawne: norma naruszona (jako norma sankcjonowana) i norma, który za takie naruszenie przewiduje karę pieniężną (jako norma sankcjonująca).
W związku z powyższym, naruszenie więcej niż jednego obowiązku (lub warunku) przewidzianych w różnych przepisach, zawartych w różnych unormowaniach, przy uwzględnieniu faktu, że każde z tychże naruszeń (tj. każdy z tych deliktów administracyjnych) musi zostać dowiedzione w odpowiedni (również odmienny) sposób, a dowiedzenie jednego naruszenia nie pozostaje w żadnym związku z dowodem na okoliczność istnienia kolejnego stwierdzonego w wyniku kontroli naruszenia, nie daje podstaw aby uznać, że w takim przypadku, mimo wydania jednej decyzji, mamy do czynienia z jedną, tożsamą w znaczeniu materialnym, sprawą administracyjną (powyższe uzasadnia również twierdzenie, że każda z jednostkowych kar pieniężnych, co do zasady, mogłaby być nałożona odrębnym rozstrzygnięciem). W związku z powyższym, jak również wobec tego, że jak wyżej wyjaśniono, okoliczność stwierdzenia kilku naruszeń prawa nie daje podstaw do przyjęcia tezy o istnieniu jednej, tożsamej w znaczeniu materialnym sprawy administracyjnej, mimo wydania jednej decyzji nakładającej karę pieniężną, przypomnieć należy, że decyzja ostateczna Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymała w mocy decyzję organu I instancji, w zakresie w jakim została ona zaskarżona przez "E." sp. jawną, tj. w zakresie naruszeń określonych w lp. 1.7 i lp. 6.3.7. W skardze zaś do WSA w Warszawie decyzja ta zaskarżona została tylko w zakresie dotyczącym nałożenia kary pieniężnej w kwocie 2.000 zł za naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w świadectwie dopuszczenia pojazdu lub warunkom określonym w części 9 ADR (lp. 6.3.7).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest podstaw do przyjęcia tezy o istnieniu jednej, tożsamej w znaczeniu materialnym, sprawy administracyjnej, mimo wydania jednej decyzji nakładającej karę pieniężną, za usprawiedliwiony uznać należy również ten zarzut skargi kasacyjnej, w podstawie którego wskazane zostało naruszenia art. 138 § 1 i § 2 k.p.a. polegające na niewłaściwym jego zastosowaniu. Przedmiotem rozpoznania organu odwoławczego były sprawy administracyjne rozstrzygnięte przez organ I instancji. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, we wskazanym wyżej zakresie, Generalny Inspektor Transportu Drogowego nie naruszył przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że ponownie orzekając w sprawie ze skargi skarżącej, Sąd I instancji zobowiązany więc będzie uwzględnić wskazany w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego kierunek wykładni przepisu art. 92 ustawy o transporcie drogowym oraz wynikające z niego, wskazane wyżej, konsekwencje, a w rezultacie, także wskazany kierunek wykładni art. 138 § 1 i art. 127 § 1 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2010 r. utrzymująca w mocy, w kwestionowanym ostatecznie zakresie decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2009r. o nałożeniu na spółkę E. Sp. j. kary pieniężnej w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych.
Z stanu sprawy wynika, że organ I instancji orzekł o nałożeniu kary pieniężnej w (łącznej) kwocie 3.000 zł za wykonywanie transportu drogowego w związku z trojakiego rodzaju naruszeniami obowiązków i warunków wynikających z przepisów ustawy, tj.: 1) wykonywaniem transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (lp. 1.7) – 500 zł; 2) wykonywaniem przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w świadectwie dopuszczenia pojazdu lub warunkom określonym w części 9 ADR (lp. 6.3.7) – 2.000 zł; 3) wykonywaniem przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem bez wymaganych gaśnic lub wyposażonym w gaśnice niespełniajace warunków określonych w umowie ADR (lp. 6.3.2.) – 500 zł).
W odwołaniu zaś od tej decyzji, skarżąca, zakwestionowała zasadność nałożenia kar pieniężnych za dwa naruszenia (tj. z pkt. 1 i pkt 2), spośród trzech, za które nałożona została kara pieniężna, nie kwestionując i nie podważając zasadności ustaleń oraz zasadności nałożenia kary za naruszenie wymienione powyżej w pkt 3.
Główny Inspektor Transportu Drogowego, jako organ odwoławczy, rozpoznał sprawę w zakresie odwołania i w tym też zakresie zaskarżoną decyzję organu I instancji utrzymał w mocy.
W skardze zaś do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzja ta zaskarżona została w zakresie dotyczącym nałożenia kary pieniężnej w kwocie 2.000 zł za naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w świadectwie dopuszczenia pojazdu lub warunkom określonym w części 9 ADR (lp. 6.3.7).
Z przepisu art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wynika, że kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy (lub innych przepisów wymienionych w pkt 1 – 8 ust. 1), podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Zgodnie zaś z ust. 4 art. 92 ustawy wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy.
Suma kar pieniężnych nałożonych podczas jednej kontroli, jak stanowi art. 92 ust. 2 przywołanej ustawy, nie może przekroczyć kwoty: 1) 15.000 złotych - w odniesieniu do kontroli drogowej; 2) 30.000 złotych - w odniesieniu do kontroli w przedsiębiorstwie.
Z przywołanej regulacji wynika, że na jej gruncie ustawodawca "penalizuje", w formie nakładanej kary pieniężnej, stanowiące delikt administracyjny czyny (działania albo zaniechania) polegające na naruszeniu obowiązków lub warunków wynikających z przepisów obowiązującego prawa (ustawy o transporcie drogowym oraz innych przepisów wymienionych w pkt 1 – 8 ust. 1 art. 92), których katalog, wraz ze szczegółowym opisem każdego spośród jednostkowych naruszeń oraz jednostkową karą pieniężną nakładaną w określonej wysokości za poszczególne spośród nich (tj. zgodnie z "taryfikatorem" kar) określa załącznik do ustawy. Kary pieniężne za poszczególne spośród wymienionych w załączniku do ustawy naruszeń wymierzane są, jak stanowi przepis art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, w wysokości od 50 do 15.000 zł, co koresponduje z treścią zawartego w załączniku "taryfikatora" kar za poszczególne z nich (50 zł - lp. 10.2; 15.000 zł lp. 3.1.).
Wykładnia przepisu ust. 2 art. 92 ustawy o transporcie drogowym, zwłaszcza w zakresie pojęcia "sumy kar pieniężnych", prowadzi do wniosku, że w sytuacji stanowiącej swoistego rodzaju realny zbieg deliktów administracyjnych, popełnienie których stwierdzone zostało w trakcie jednej kontroli (tj. innymi słowy, w sytuacji ujawnienia faktu popełnienia więcej niż jednego naruszenia przepisów), zastosowanie ma metoda kumulacji, polegająca na łączeniu kar jednostkowych nakładanych za poszczególne spośród stwierdzonych naruszeń. Z tym że górna granica nałożonej kary pieniężnej, za te naruszenia, nie może przekroczyć kwoty: 15.000 zł, w odniesieniu do kontroli drogowej oraz 30.000 złotych, w odniesieniu do kontroli w przedsiębiorstwie.
Przyjąć więc należy, że okoliczność stwierdzenia w wyniku kontroli, co najmniej dwóch deliktów administracyjnych skutkuje powstaniem więcej niż jednej sprawy administracyjnej, a w konsekwencji koniecznością nałożenia dwu lub więcej (w zależności od liczby stwierdzonych naruszeń) kar pieniężnych. Sprawą administracyjną jest bowiem zespół okoliczności faktycznych i prawnych, w których organ administracji stosuje normę prawa materialnego, co zdeterminowane jest celem w postaci ustalenia sytuacji prawnej określonego podmiotu poprzez udzielenie (lub odmowę udzielenia) żądanego uprawnienia albo w postaci nałożenia z urzędu określonego obowiązku. Przedmiotem postępowania administracyjnego jest więc sprawa administracyjna kreowana przez dwa elementy, a mianowicie określony stan faktyczny oraz normę prawa materialnego, ze względu na którą, w stosunku do podmiotu związanego stanem faktycznym, można orzec w drodze decyzji administracyjnej o jego obowiązkach lub (i) uprawnieniach (por. W. Dawidowicz, Zarys procesu administracyjnego, Warszawa 1989, s. 29; E. Bojanowski, J. Lang, Postępowanie administracyjne. Zarys wykładu, Warszawa 2001, s. 103-104). Innymi słowy, chodzi o sytuację polegająca na ustaleniu, wobec konkretnego podmiotu (tj. adresata decyzji) konsekwencji prawnych stwierdzonych faktów, w sposób wiążący na podstawie przepisów obowiązującego prawa. Na sprawę administracyjną składają się więc elementy podmiotowe i przedmiotowe.
Przechodząc do niniejszej sprawy należy zauważyć, że nałożenie kary pieniężnej z tego tytułu wykonywania przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w świadectwie dopuszczenia pojazdu lub warunkom określonym w części 9 ADR (lp. 6.3.7) – 2.000 zł; jest niezgodne z obowiązującym prawem. Wymóg wyposażenia pojazdu w wyłącznik dotyczy pojazdów zarejestrowanych lub dopuszczonych do ruchu od dnia 1 lipca 2005 roku. Kontrolowany pojazd po raz pierwszy został zarejestrowany [...] czerwca 1990 roku i wówczas był dopuszczony do ruchu. Powyższe wynika wprost z treści przepisu 9.2.2.3.1 załącznika B do umowy ADR. Treść powołanego wyżej przepisu nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Organ II instancji na drugiej stronie decyzji stwierdza, że wymagania posiadania przez pojazd wyłącznika przerywającego obwody elektryczne dotyczą pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy - dopuszczonych do ruchu od dnia 1 lipca 2005r. Na stronie czwartej decyzji organ II instancji wywodzi z powyższego zapisu w sposób nieuprawniony, że przepis ten w żaden sposób nie wyłącza obowiązku instalacji przedmiotowego wyłącznika w pojazdach zarejestrowanych przed 1 lipca 2005 r. W ocenie Sądu treść wniosku organu II instancji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu 9.2.2.3.1 załącznika B do umowy ADR. Brak jest w umowie ADR czasu na dostosowanie wymogu posiadania przedmiotowego wyłącznika w pojazdach zarejestrowanych lub dopuszczonych do ruchu przez 1 lipca 2005 r. Obowiązujący przepis nie nakłada obowiązku posiadania w pojazdach (zarejestrowanych lub dopuszczonych do ruchu przed 1 lipca 2005 r.) przedmiotowego wyłącznika przerywającego obwody elektryczne i nie nakłada obowiązku instalacji na te pojazdy w określonym czasie od wprowadzenia w życie tego przepisu.
Zgodnie z art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z określenia "związany wykładnią prawa" należy wyprowadzić wniosek, że wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego co do stanu faktycznego sprawy, albowiem ocena ta nie jest wykładnią przepisów prawa (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, str. 268). W pozostałym zakresie jednakże ocena wyrażona przez NSA wiąże sąd rozpoznający sprawy ponownie. Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu wykładni prawa istnieje tylko wtedy gdy:
a) stan faktyczny ustalony w wyniku ponownego rozpoznania sprawy uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego nie mają zastosowania przepisy wyjaśnione przez Naczelny Sąd Administracyjny;
b) po wydaniu orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zmieni się stan prawny (J. P. Tarno, dz. cyt. i powołane tam orzeczenie Sądu Najwyższego).
Warto wskazać, że na gruncie nieobowiązującej już ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.) akceptowany był podobny pogląd. W orzecznictwie sądowym dopuszczano możliwość odstąpienia od oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu sądu, jednakże konieczne było spełnienie jednej z dwóch przesłanek: zmiany stanu prawnego albo zmiany stanu faktycznego sprawy (wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2000 r., sygn. akt SA/Bk 1480/99 - niepublikowany; wyrok NSA z dnia 18 marca 2002 r., sygn. akt IV SA 3348/01 - niepublikowany).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odnosząc przedstawione wyżej rozważania do okoliczności rozpoznawanej sprawy nie stwierdził zaistnienia przesłanek umożliwiających odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyżej przywołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Oznacza to, że rozważania na temat legalności zaskarżonego aktu musiały być prowadzone w oparciu o stanowisko Sądu wyższej instancji.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. c. ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Stosownie do przepisu art. 152 p.s.a. orzeczono o niewykonywaniu zaskarżonej uchwały do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło