VI SA/Wa 2287/12
WyrokWSA w Warszawie2013-03-27
Skład orzekający: Małgorzata Grzelak, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Danuta Szydłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania z powodu nieprzedłożenia dokumentów potwierdzających umocowanie osoby udzielającej pełnomocnictwa do reprezentacji spółki, mimo że strona przedłożyła dokumenty z zagranicznego rejestru wraz z tłumaczeniem i organ przedłużył termin załatwienia sprawy?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył prawo procesowe, stwierdzając niedopuszczalność odwołania. Mimo że strona nie przedłożyła dokumentów jednoznacznie potwierdzających umocowanie pełnomocnika do reprezentacji spółki, organ przedłużył termin załatwienia sprawy, a następnie nie wezwał ponownie do uzupełnienia braków, mimo że przedłożone dokumenty nie czyniły zadość wezwaniu. Działanie organu naruszyło zasadę pogłębiania zaufania do organów państwa.Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, ponieważ strona nie uzupełniła braków formalnych odwołania. Organ wezwał do przedłożenia aktualnego wypisu z rejestru przedsiębiorców z Litwy, potwierdzającego uprawnienie osoby udzielającej pełnomocnictwa do jednoosobowej reprezentacji spółki. Strona przedłożyła świadectwo rejestracji spółki przetłumaczone przez tłumacza przysięgłego, jednak organ uznał ten dokument za niewystarczający. Skarżąca spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego, stwierdzono, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu, i zasądzono od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant ref. staż. Katarzyna Skurzyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2013 r. sprawy ze skargi U. z siedzibą w R., Litwa na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej U. z siedzibą w R., Litwa kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r., Główny Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 134 w zw. z art. 64 § 2 kpa, stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji P. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2012 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5000 złotych.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż w dniu [...] maja 2012 r. organ II instancji wezwał wnoszącego odwołanie od decyzji organu I instancji do uzupełnienia braków formalnych poprzez przedłożenie aktualnego wypisu z odpowiedniego rejestru przedsiębiorców przetłumaczonego na język polski przez tłumacza przysięgłego, z którego wynikałoby uprawnienie osoby udzielającej pełnomocnictwa do jednoosobowej reprezentacji U."R.", R. [...], [...], Litwa.
Wezwanie zostało odebrane przez stronę zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 23 maja 2012 r. Następnie wnoszący odwołanie, pismem nadanym dnia 27 czerwca 2012 r. przesłał świadectwo rejestracji spółki przetłumaczone przez tłumacza przysięgłego na język polski.
Mając na względzie powyższe, organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji P. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2012 r. doręczonego skutecznie stronie w dniu 11 kwietnia 2012 r. z uwagi na fakt, iż nie przedstawiono dokumentów potwierdzających, że udzielone pełnomocnictwo dla osoby podpisanej pod odwołaniem zostało wydane zgodnie ze sposobem reprezentacji wskazanym w rejestrze osób prawnych.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, U. "R.", [...] [...], [...], Litwa, zwany dalej skarżącym, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania.
Podniósł zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego tj. art. 64 § 2 w zw. z art. 134 k.p.a. oraz art.10 § 1 i 9 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał m.in., iż przedstawienie w dniu 27 czerwca 2012 r. urzędowego dokumentu rejestracyjnego spółki U. "R." w takiej formie, w jakiej, zgodnie z prawem litewskim, był on możliwy do uzyskania, czyniło zadość wezwaniu z dnia [...] maja 2012 r., gdyż w takim zakresie wezwanie to było wykonalne. Uznanie niewystarczalności tego dokumentu powinno zgodnie z art. 9 i 10 k.p.a. skutkować ponownym wezwaniem do wykazania okoliczności uważanej za istotną przez organ odwoławczy
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe argumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona i prowadzi do uchylenia zaskarżonego postanowienia, albowiem przy jego wydaniu doszło do naruszenia prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy wezwał skarżącego w trybie art. 64 § 2 kpa do uzupełnienia braków formalnych odwołania od decyzji organu I instancji poprzez przedłożenie aktualnego wypisu z odpowiedniego rejestru przedsiębiorców przetłumaczonego na język polski przez tłumacza przysięgłego, z którego wynikałoby uprawnienie osoby udzielającej pełnomocnictwa do jednoosobowej reprezentacji U. "R.", [...] [...], [...], Litwa.
W pierwszym rzędzie wskazać należy, że stosownie do art. 32 k.p.a. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Zgodnie z art. 33 § 2 k.p.a. pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu
Z uwagi na to, iż uregulowania prawne w zakresie pełnomocnictwa zawarte w k.p.a. nie są kompletne, przy wyjaśnianiu sytuacji, odnoszącej się do tej instytucji, należy posiłkowo stosować zasady wyrażone w Kodeksie cywilnym. Podkreślenia wymaga fakt, iż zwięzłość przepisów k.p.a. dotyczących pełnomocnictw wskazuje na to, że zamiarem ustawodawcy nie było sformalizowanie wymagań co do ustanowienia pełnomocnika (por. wyrok NSA z dnia 4 lipca 2006 r. II OSK 941/05). W myśl art. 103 § 1 Kodeksu cywilnego, jeżeli zawierający umowę jako pełnomocnik nie ma umocowania albo przekroczy jego zakres, ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta. Z treści przytoczonego powyżej przepisu wynika, że ważność czynności, w sytuacjach tam wskazanych, zależy od potwierdzenia jej przez mocodawcę. Potwierdzenie ma charakter uniwersalny w tym znaczeniu, że obejmuje zarówno formę, jak i termin dokonania czynności oraz przewidziane w niej skutki. Przepis art. 103 § 1 Kodeksu cywilnego obejmuje swoją regulacją dwie sytuacje: pierwsza to ta, gdy pełnomocnik działający w imieniu danej osoby nie posiada pełnomocnictwa; druga to ta, gdy pełnomocnik posiadający pełnomocnictwo o danej treści przekroczy jego zakres. W obydwu sytuacjach zachodzi możliwość potwierdzenia przez mocodawcę w ten sposób dokonanych czynności prawnych przez pełnomocnika. W wyroku z dnia 6 stycznia 2009 r. sygn. akt II SA/Op 238/08 Sąd stwierdził, że działanie pełnomocnika bez umocowania powoduje nieważność czynności, o ile nie jest sanowane zgodnie z przepisami art. 103 i 104 k.c.
Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 24 czerwca 2008 r. II OSK 704/07, LEX nr 486490 wykazanie przez pełnomocnika procesowego umocowania do reprezentowania strony będącej osobą prawną, wymaga złożenia nie tylko dokumentu pełnomocnictwa podpisanego przez osoby działające w imieniu tej osoby prawnej, ale także dokumentu potwierdzającego umocowanie tych osób do działania w imieniu tejże osoby prawnej.
W myśl art. 64 § 2 kpa, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Jak wynika z akt sprawy pełnomocnik skarżącego wezwanie do uzupełnienia braków formalnych odebrał w dniu 23 maja 2012 r. Następnie pismem z dnia [...] maja 2012 r. zwrócił się do organu o przedłużenie siedmiodniowego terminu wskazując, iż uzyskanie, a następnie przesłanie odpowiedniego odpisu z rejestru z Litwy do Polski oraz realizacja tłumaczenia przysięgłego znacznie przekracza okres 7 dni.
W odpowiedzi, pismem z dnia [...] czerwca 2012 r., organ przychylił się do wniosku pełnomocnika strony o wyznaczenie dodatkowego terminu na usunięcie stwierdzonych braków oraz wskazał, że termin rozpatrzenia odwołania może ulec przedłużeniu nie później niż do dnia 24 lipca 2012 r.
Przesyłką nadaną w dniu 27 czerwca 2012 r., która wpłynęła do organu w dniu 5 lipca 2012 r., pełnomocnik skarżącego przedłożył odpis z rejestru przedsiębiorców dotyczący skarżącej spółki wraz z jego tłumaczeniem na język polski przez tłumacza przysięgłego.
Pomimo tego, organ zaskarżonym postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania – uzasadniając swoje rozstrzygnięcie nieusunięciem braków odwołania przez złożenie dokumentów potwierdzających, że udzielone pełnomocnictwo zostało wydane zgodnie ze sposobem reprezentacji wskazanym w rejestrze osób prawnych.
Zdaniem Sądu działanie organu odwoławczego narusza wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę pogłębiania zaufania do organów Państwa.
Bezsporne jest, że organ w piśmie z dnia [...] czerwca 2012 r. przedłużył stronie termin do usunięcie braków formalnych odwołania oraz wyznaczył termin załatwienia sprawy nie później niż do dnia 24 lipca 2012 r. Jednocześnie jednak organ nie zakreślił terminu do przedłożenia dokumentów potwierdzających, że osoba udzielająca pełnomocnictwa w imieniu strony posiada prawną możliwość do jej reprezentowania w stosunkach na zewnątrz. Skoro zatem w otwartym terminie do załatwienia sprawy, tj. 27 czerwca 2012 r., pełnomocnik skarżącej spółki złożył odpis z właściwego rejestru wraz z jego tłumaczeniem, który jednak nie czynił zadość wezwaniu do usunięcia braków – to organ mając instrumenty ku temu – ze względu na wyznaczony termin załatwienia sprawy winien był dać wnoszącemu odwołanie możliwość do ich skorygowania przez wezwanie do złożenia dokumentów określających zasady reprezentacji skarżącej spółki na dzień udzielenia pełnomocnictwa.
W konsekwencji uznać należy, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Mając na względzie zasadę praworządności oraz zasadę pogłębiania zaufania do organów Państwa, organ, dysponując odpowiednimi instrumentami wynikającymi z przepisów prawa, ustali zasady reprezentacji skarżącej spółki na dzień wniesienia odwołania w ramach fazy wstępnej postępowania odwoławczego.
Mając wszystkie powyższe względy na uwadze, Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji orzeczenia. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało wydane na zasadzie art. 152 p.p.s.a., zaś o zwrocie kosztów postępowania w oparciu o art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło