VI SA/Wa 2304/10

WyrokWSA w Warszawie2011-04-05

Skład orzekający: Jolanta Królikowska-Przewłoka, Andrzej Czarnecki, Małgorzata Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy oferta świadczeniodawcy może zostać odrzucona z powodu podania nieprawdziwych informacji o posiadanym sprzęcie medycznym w miejscu udzielania świadczeń, mimo że część wymagań dotyczących sprzętu jest oceniana jako dodatkowa, a nie konieczna?
Ratio decidendi
Oferta świadczeniodawcy może zostać odrzucona na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, jeśli zawiera nieprawdziwe informacje dotyczące posiadania sprzętu medycznego w miejscu udzielania świadczeń, niezależnie od tego, czy sprzęt ten jest warunkiem koniecznym czy dodatkowo ocenianym. Zarządzenie Prezesa NFZ określające warunki zawierania umów jest wiążące i ma pierwszeństwo przed rozporządzeniem Ministra Zdrowia dotyczącym warunków realizacji opieki zdrowotnej.
Stan faktyczny
W dniu marca 2010 r. Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego NFZ ogłosił konkurs ofert na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. Skarżąca złożyła ofertę na trzy poradnie, wykazując posiadanie określonego sprzętu medycznego w miejscu udzielania świadczeń. Kontrola wykazała brak tego sprzętu w dwóch poradniach, co skutkowało częściowym odrzuceniem oferty. Skarżąca złożyła odwołanie, które zostało oddalone przez Dyrektora i Prezesa NFZ. Skarżąca zarzuciła błędną interpretację wymogów sprzętowych i naruszenie przepisów prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Protokolant st. sekr. sąd. Paulina Paczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi U. w G. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia odwołania dotyczącego rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia utrzymał w mocy decyzję nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] czerwca 2010 r. oddalającą odwołanie [...] w [...], skarżącego w niniejszej sprawie, od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej na terenie powiatu m. [...]. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu [...] marca 2010 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego ogłosił konkurs ofert [...] o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w okresie od [...] lipca 2010 r. do [...] czerwca 2013 r. na terenie m. [...] w rodzaju: ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie: położnictwa i ginekologii. W postępowaniu wpłynęło 40 ofert. Skarżąca złożyła w terminie ofertę nr [...] na trzy miejsca udzielania świadczeń: Poradnię [...], Poradnię [...] i Poradnię [...] pod tym samym adresem na ul. [...]. Do złożonej oferty skarżąca złożyła oświadczenie z dnia [...] marca 2010 r., że zapoznała się z warunkami postępowania i warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz przyjmuje je do wykonania. Po sprawdzeniu oferty pod względem spełniania warunków formalno-prawnych i analizie oferty w aspekcie spełnienia wymagań określonych w przepisach oferta została przekazana do oceny w części niejawnej postępowania konkursowego. W tej części postępowania w dniu [...] maja 2010 r. Komisja przeprowadziła kontrolę u skarżącego. W czasie kontroli stwierdzono brak w miejscu udzielenia świadczeń w Poradni [...] i w Poradni [...] aparatu do elektrokoagulacji, aparatu do krioterapii oraz kardiotokografu. W formularzu ofertowym skarżąca wykazała posiadanie w miejscu udzielania świadczeń ww. sprzętu i aparatury. [...] maja 2010 r. skarżąca została poinformowana o częściowym odrzuceniu oferty tj. w zakresie udzielania świadczeń w Poradni [...] i w Poradni [...], z uwagi na niezgodność oferty ze stanem faktycznym. Skarżąca złożyła protest na częściowe odrzucenie oferty. [...] maja 2010 r. poinformowano o oddaleniu protestu. W wyniku rozstrzygnięcia oferta strony w zakresie położnictwa i ginekologii w poradni onkologii ginekologicznej została wybrana. Skarżąca złożyła odwołanie od rozstrzygnięcia. Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. Nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ na podstawie art. 154 ust. 3 w zw. z art. 107 ust. 5 pkt 8 i art. 142 ust. 5 pkt 1 w zw. z art. 148 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tj. Dz. U. 2008 r. Nr 164, poz. 1027) oddalił odwołanie. W uzasadnieniu stwierdzono, iż zgodnie z § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez NFZ, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert powoływania i odwoływania Komisji Konkursowej oraz jej zadań Komisja przeprowadziła kontrolę w planowanym miejscu udzielania świadczeń przez skarżącego w celu potwierdzenia prawdziwości danych i informacji przekazanych w toku postępowania konkursowego. W czasie kontroli ustalono, że skarżący udzielił nieprawdziwych informacji wskazując wbrew stanowi faktycznemu, iż w miejscu udzielania świadczeń w Poradni [...] i Poradni [...] znajdują się sprzęt i aparatura: aparat do elektrokoagulacji, aparat do krioterapii i kardiotokograf. Taki stan rzeczy, zdaniem organu, uzasadnia odrzucenie oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy i stanowi o braku podstaw do uwzględnienia odwołania. W odwołaniu od tej decyzji skarżący podniósł, że Poradnia [...] stanowi integralną część Kliniki Położnictwa, a Poradnia [...] jest integralną częścią Kliniki Ginekologii i Ginekologii Onkologicznej – znajdują się w tym samym budynku. Wykazany w ofercie sprzęt znajduje się w lokalizacji – zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 29 sierpnia 2009 r., załącznik nr 1 lp. 14, które mówi: "wyposażenie w sprzęt i aparaturę medyczną w miejscu udzielania świadczeń lub w lokalizacji", a pojęcie "lokalizacja" to w rozumieniu rozporządzenia "budynek lub zespół budynków oznaczonych tym samym adresem, w których zlokalizowane jest miejsce udzielania świadczeń". Pytanie w ankiecie czy oferent zapewnia sprzęt na miejsce: aparat do elektrokoagulacji (1.4.1.1.), aparat do krioterapii (1.4.1.2.), kardiotokograf (1.4.1.5.) było przeanalizowane na podstawie Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 sierpnia 2009 r. Wg. zał. 3a Zarządzenia Prezesa NFZ nr 62/2009/DSOZ z 2 listopada 2009 r. sprzęt ten nie jest warunkiem koniecznym ale dodatkowo ocenianym. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] Prezes NFZ na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tj. 2008 r. Nr 164, poz. 1027) i art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podniesiono, że oferent powinien spełniać wymagania określone przez Prezesa NFZ w zarządzeniu Nr 62/2009/DSOZ z dnia 2 listopada 2009 r. i w zarządzeniu nr 67/2009/DSOZ z dnia 3 listopada 2009 r. oraz wymagania wynikające z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Ocena ofert nastąpiła na podstawie zarządzenia Prezesa NFZ nr 73/2009/DSOZ z dnia 13 listopada 2009 r. zmienionego zarządzeniem nr 85/2009/DSOZ z dnia 11 grudnia 2009 r. Prezes NFZ stosownie do art. 152 i 154 powołanej ustawy bada jedynie, czy interes prawny oferenta nie doznał uszczerbku stosownie do art. 134 ustawy w zw. z naruszeniem zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Zdaniem organy te zasady nie zostały naruszone. Zgodnie z zarządzeniem nr 62/2009/DSOZ Prezesa NFZ warunkiem koniecznym dotyczącym świadczeniodawców realizujących świadczenia w zakresie położnictwa i ginekologii jest posiadanie w dostępie aparatu do krioterapii. Natomiast warunkami dodatkowo ocenianymi jest posiadanie w miejscu udzielania świadczeń tego aparatu i aparatu do elektrokoagulacji i kardiotokografu. W formularzu ofertowym skarżący wykazał posiadanie ww. sprzętu i aparatury w miejscu udzielania świadczeń. Kontrola w ww. Poradniach wykazała brak tego sprzętu i aparatury w miejscu udzielania świadczeń. Z tego też powodu oferta została zasadnie w tej części na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy odrzucona, bo zawierała nieprawdziwe informacje. W skardze na powyższą decyzję skarżące [...] zarzuciło naruszenie art. 149 ust. 2 powołanej ustawy polegające na bezpodstawnym odrzuceniu oferty z uwagi na niespełnienie wszystkich wymogów określonych w zarządzeniu Prezesa NFZ z dnia 2 listopada 2009 r. nr 62/2009/DSOZ, bo posiadanie w miejscu udzielania świadczeń aparatów do krioterapii i elektroterapii jest warunkiem dodatkowo ocenionym, a nie koniecznym, naruszenie art. 146 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy polegające na oparciu rozstrzygnięcia na w/powołanym zarządzeniu Prezesa NFZ, które jest niezgodne z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 29 sierpnia 2009 r. w sprawie gwarantowanych świadczeń z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, a tym samym sprzeczne z ustawą oraz naruszenie art. 78 kpa w zw. z art. 80 kpa w zw. z art. 136 kpa polegające na pominięciu przez organ odwoławczy pisma z dnia [...] maja 2010 r. skierowanego do Komisji, w którym wyjaśniono, że zgłoszenie w ofercie sprzętu "w miejscu udzielania świadczeń" jest wynikiem błędu osoby sporządzającej ofertę, nienaruszającym wymogów oraz że skarżący posiada sprzęt w lokalizacji, co jest równoznaczne ze spełnieniem wymogów zarządzenia Prezesa NFZ. Podnosząc powyższe zarzuty strona wniosła o uchylenie ww. decyzji i zasądzenie kosztów postępowania wg. norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. ppsa - Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie nosi bowiem znamion wadliwości w rozumieniu art. 145 § 1 ppsa. Stosownie do art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach finansowych ze środków publicznych świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez NFZ zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154 tej ustawy. Powołany przepis stanowi o uprawnieniach świadczeniodawców do wnoszenia środków odwoławczych i określa przesłanki determinujące wynik postępowań odwoławczych a także wynik kontroli sądu administracyjnego. Dla uznania skuteczności wniesionych środków odwoławczych konieczne jest bowiem uprzednie ustalenie, że w przeprowadzonym postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń zostały naruszone zasady tego postępowania i że naruszenie to spowodowało uszczerbek w interesie prawnym strony. Podkreślić przy tym należy, iż organy zarówno I jak i II instancji rozpoznają w postępowaniu administracyjnym odwołanie od rozstrzygnięcia badając sprawę tylko w odniesieniu do konkretnego podmiotu i konkretnych czynności. Ustalenie w tym postępowaniu, że nie doszło do naruszenia zasad postępowania czyni zbędnym dalsze badanie tj. co do ew. uszczerbku w interesie prawnym strony (vide wyrok NSA z 24 lutego 2011 r. sygn. akt II GSK 236/10). Zasady postępowania są określone zarówno w przepisach powołanej ustawy jak i w aktach wydanych na podstawie art. 146 ust. 1 tej ustawy w tym przypadku w zarządzeniu Nr 62/2009/DSOZ Prezesa NFZ z 2 listopada 2009 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna, zarządzeniu nr 67/2009/DSOZ Prezesa NFZ z 3 listopada 2009 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zmienionym zarządzeniem nr 74/2009/DSOZ z 26 listopada 2009 r. Zgodnie z w/powołanym zarządzeniem nr 62/2009/DSOZ z 2 listopada 2009 r. warunkiem koniecznym dotyczącym świadczeniodawców realizujących świadczenia w zakresie położnictwa i ginekologii jest posiadanie w dostępie aparatu do krioterapii, a dodatkowo ocenianymi warunkami jest posiadanie w miejscu udzielania świadczeń tego aparatu oraz aparatu do elektrokoagulacji i kardiotokografu. Bezsporną w sprawie jest zarówno okoliczność, iż strona w formularzu ofertowym wykazała posiadanie ww. sprzętu i aparatury w miejscu udzielania świadczeń jak i okoliczność stwierdzona w czasie kontroli przeprowadzonej w Poradni [...] i Poradni [...] co do braku w miejscu udzielania świadczeń tego sprzętu. Skarżąca zarzuca jednak, iż odrzucenie oferty w części dotyczącej udzielania świadczeń w ww. Poradniach z uwagi na niespełnienie wszystkich wymogów określonych w w/powołanym zarządzeniu było bezpodstawne, bo posiadanie w miejscu udzielania świadczeń aparatów do krioterapii i elektroterapii jest warunkiem dodatkowo ocenianym, a nie koniecznym, a przy tym zarządzenie jest niezgodne z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 29 sierpnia 2009 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, a tym samym sprzeczne z ustawą i jako takie nie może stanowić podstawy rozstrzygnięcia. Podnieść zatem należy, iż podstawą częściowego odrzucenia oferty, było podanie w ofercie nieprawdziwych informacji dot. posiadania ww. sprzętu w miejscu udzielania świadczeń a nie jak twierdzi strona niespełnienie wymogów określonych w ww. zarządzeniu. Oferta powinna zawierać prawdziwe informacje niezależnie od tego, czy informacja dotyczy spełnienia warunków koniecznych czy dodatkowych. Art. 149 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy w każdym z tych przypadków wiąże skutek w postaci odrzucenia oferty w sytuacji, gdy zawiera ona nieprawdziwe informacje, a taki stan rzeczy, jak trafnie ustaliły organy, miał miejsce w rozpoznawanej sprawie. W zarządzeniu jest bowiem mowa o posiadaniu sprzętu w miejscu udzielania świadczeń, a nie w miejscu lub lokalizacji, jak wskazano w powołanym w skardze rozporządzeniu Ministra Zdrowia i zarządzenie jest w tym postępowaniu wiążące jako określające warunki zawierania i realizacji umów w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna. Podkreślić bowiem należy, iż stosownie do art. 146 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy warunki wymagane od świadczeniodawców określa Prezes NFZ w drodze zarządzeń i w tym trybie zarządzenie nr 62/2009/DSOZ zostało wydane i jest ono ściśle związane z procesem zawierania umów o udzielanie świadczeń. Natomiast rozporządzenie Ministra Zdrowia z 29 sierpnia 2009 r. dotyczy warunków realizacji opieki zdrowotnej, a nie warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna. Z tego też względu nie ma zastosowania w postępowaniu dot. konkursu ofert o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Zarzut naruszenia art. 146 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy nie znajduje zatem uzasadnienia. Ww. zarządzenie zostało bowiem wydane z zachowaniem powyższego trybu. Delegacja zawarta w tym przepisie daje bowiem uprawnienie Prezesowi NFZ do określenia warunków wymaganych od świadczeniodawców i taki też jest zakres regulacji objętej ww. rozporządzeniem. W tym względzie jest istotny powołany przepis i zakres powyższej regulacji, a nie pisma Ministerstwa Zdrowia z [...] września 2010 r., o którego dopuszczenie w charakterze dowodu strona wnosiła. Stąd też Sąd tego wniosku nie uwzględnił. Skoro zatem spełnione zostały przesłanki z art. 149 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy to zasadnie oferta strony we wskazanej części została odrzucona. Wprawdzie, co strona zarzuca w skardze, organ nie odniósł się do pisma strony z [...] maja 2010 r., w którym to piśmie wniesionym już po przeprowadzeniu kontroli ([...] maja 2010 r.) strona wyjaśniła, że zgłoszenie w ofercie sprzętu "w miejscu udzielania świadczeń" jest wynikiem błędu osoby sporządzającej ofertę jednakże to uchybienie nie ma, zdaniem Sądu, wpływu na wynik sprawy i jako takie nie uzasadnia uwzględnienia skargi. Oferta jest sporządzona przez oferenta na jego ryzyko. Błędy czy pomyłki nie mają charakteru formalnego i powyższe regulacje nie przewidują trybu ich prostowania. Ww. pismo złożone zresztą już po kontroli nie mogło zatem wywołać skutków niweczących ustalenia kontroli co do podania w ofercie nieprawdziwych informacji. W świetle powyższego uznać należy, iż postępowanie zostało przeprowadzone z zachowaniem zasad określonych w powołanej ustawie i ww. zarządzeniach bez naruszenia wskazanych w skardze przepisów powołanej ustawy i bez uchybień procedurze administracyjnej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ppsa orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło