VI SA/Wa 2305/05

WyrokWSA w Warszawie2006-03-29

Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Halina Emilia Święcicka, Andrzej Kuna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wdowa po osobie represjonowanej, uprawniona do renty rodzinnej, ma prawo do bezpłatnego zaopatrzenia w leki na podstawie art. 46 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do bezpłatnego zaopatrzenia w leki na podstawie art. 46 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przysługuje wyłącznie osobom represjonowanym, a nie ich małżonkom, wdowom lub wdowcom. Sam fakt pobytu w obozie koncentracyjnym i uprawnienie do renty rodzinnej nie są wystarczające do przyznania tego świadczenia wdowie po osobie represjonowanej.
Stan faktyczny
Skarżąca, wdowa po osobie represjonowanej uprawnionej do renty rodzinnej, wniosła o przyznanie jej prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Organ administracji odmówił przyznania tego uprawnienia, wskazując, że przepis art. 46 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych nie obejmuje wdów po osobach represjonowanych. Skarżąca zaskarżyła decyzję, podnosząc zarzut naruszenia przepisów prawa i błędnej interpretacji ustawy. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Asesor WSA Andrzej Kuna Protokolant Łukasz Poprawski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2006 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy bezpłatnego zaopatrzenia w leki oddala skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] września 2005r. Nr [..] po rozpatrzeniu odwołania Pani T. Z. – skarżącej – działając na postawie art. 102 ust. 5 pkt 24 i art. 110 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia, mocą której orzeczono, iż skarżącej nie przysługuje uprawnienie do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Organ wskazał, że Pani T. Z. zwróciła się do [...]Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia o wydanie decyzji uprawniającej do bezpłatnych leków po zmarłym mężu. Organ I instancji działając na postawie art. 46 ust. 1 i art. 109 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135), po rozpatrzeniu wniosku orzekł, iż skarżącej nie przysługuje uprawnienie do bezpłatnego zaopatrzenie w leki. Zdaniem organu takie uprawnienia przysługują osobom spełniającym łącznie warunki określone w art. 46 ust. 1 w/w ustawy. Organ przytoczył przepis art. 46 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w myśl którego "inwalidom wojennym, ich małżonkom pozostającym na ich wyłącznym utrzymaniu oraz wdowom i wdowcom po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych uprawnionym do renty rodzinnej, a także osobom represjonowanym, przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w leki spełniające łącznie następujące warunki: 1) oznaczone symbolem Rp w decyzji dopuszczającej do obrotu; 2) wpisane do Rejestru Produktów Leczniczych Dopuszczonych do Obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej." Podniesiono, że Pani skarżąca jest wdową po osobie represjonowanej uprawnioną do renty rodzinnej, o której mowa w przepisach art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Wskazano, iż do kategorii osób uprawnionych ustawodawca nie włączył małżonków, wdów i wdowców po osobach represjonowanych z tego też powodu decyzja była negatywna. Od powyższej decyzji odwołała się skarżąca wnosząc o przyznanie jej uprawnienia jako wdowie po osobie będącej ofiarą represji wojennych. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia na postawie art. 102 ust. 5 pkt 24 i art. 110 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że uprawnienie z art. 46 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, przysługuje osobie represjonowanej; nie przysługuje natomiast małżonkowi takiej osoby ani wdowie po osobie represjonowanej, uprawnionej do renty rodzinnej, o której mowa w art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002r. Nr 42, poz. 371 z późn. zm.) i z dnia 26 maja 1982r. o szczególnych uprawnieniach kombatantów (Dz. U. Nr 16, poz. 122 z późn. zm.). Osoby te są osobami represjonowanymi w rozumieniu art. 5 ust. 22 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. Status Pani T. Z. potwierdza wydane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w [...], zaświadczenie nr [...] z dnia [...] lutego 2005r., w którym stwierdza się, że skarżąca jest wdową uprawnioną do renty rodzinnej, o której mowa w art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. W skardze na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, skarżąca wnosiła o jej uchylenie zarzucając naruszenie obowiązujących przepisów prawa oraz błędną interpretację przepisów ustawy z dnia ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135). Powołała się na przepis art. 46 ust. 1 powyższej ustawy, który jej zdaniem dotyczy jej jako wdowy po inwalidzie wojennym. Załączyła legitymację ZUS, która uznała jej męża za inwalidę wojennego. W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wnosił o jej oddalenie prezentując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów, skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135) w art. 46 ust. 1 enumeratywnie wskazała osoby, którym przysługuje prawo do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Skarżąca jest wdową po osobie represjonowanej i zasadnie organ odmówił przyznania jej uprawnień do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Sam fakt inwalidztwa, nawet I grupy, nie przesądza o statusie inwalidy wojennego a tylko taki status dawałby wdowie po inwalidzie wojennym prawo do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Na podstawie art. 12 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 87) w związku z art. 3 i 4 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 17, poz. 75), prawo do świadczeń pieniężnych i innych uprawnień, przysługiwało nie tylko kombatantom będących inwalidami wojennymi lub wojskowymi oraz ich rodzinom, również osobom, które zostały zaliczone do jednej z grup inwalidzkich wskutek pobytu m. in. w obozach koncentracyjnych. Taki stan trwał do 14 listopada 2002 roku. Po wejściu w życie, z dniem 15 listopada 2002 r., ustawy z dnia 11 października 2002r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin, ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (Dz. U. Nr 181, poz. 1515), prawo do renty rodzinnej po osobie będącej inwalidą, jak w przedmiotowej sprawie, w związku z pobytem w obozie koncentracyjnym, na podstawie art. 12 ust. 2 pkt ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego przysługuje członkom rodzin, w tym wdowom, ale prawo do bezpłatnego zaopatrzenia już nie. W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu organ zasadnie odmówił skarżącej przyznania uprawnienia do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Mając powyższe na uwadze, skargę uznano za nieuzasadnioną i dlatego na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w sentencji.

Powołane przepisy

art. 102 ust. 5 pkt 24art. 110 ustawyart. 46 ust. 1art. 109 ustawyart. 46 ust. 1 ustawyart. 12 ust. 2 pkt 2 ustawyart. 5 ust. 22 ustawyart. 1 § 1 ustawyart. 134 § 1 ustawyart. 12 ustawyart. 3art. 12 ust. 2

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło