VI SA/Wa 2313/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. R. na uchwałę Krajowej Rady Izby Architektów RP z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie przyjęcia regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawie nadawania tytułu rzeczoznawcy budowlanego postanawia: odrzucić skargę A. R.(Skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Krajowej Rady Izby Architektów RP z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie przyjęcia regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawie nadawania tytułu rzeczoznawcy budowlanego. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, gdyż zaskarżona uchwała nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz spełnia ona wymogi formalne. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Katalog aktów prawnych oraz czynności organów administracji publicznej podlegających kontroli sądów administracyjnych wskazano w treści przepisu art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) i obejmuje: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto, jak stanowi art. 3 § 2a i 3, sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd odrzuca skargę postanowieniem, zaś odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.). W ocenie Sądu, sprawa ta nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z treścią stanowiącego podstawę zaskarżonej uchwały art. 33 pkt 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa (Dz. U. z 2023 poz. 551 ze zm.), Krajowa Rada Izby kieruje działalnością samorządu zawodowego między Krajowymi Zjazdami, a w szczególności uchwala regulamin postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego. Stosownie zaś do treści art. 40 ust. 2 powołanej ustawy członek samorządu zawodowego może zaskarżyć uchwałę okręgowej izby do właściwych organów Krajowej Izby, a uchwałę Krajowej Izby do sądu administracyjnego. Analizą regulacji prawnych zawartych w ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa, określających zakres zadań i kompetencji samorządów zawodowych zajmował się Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniach z dnia 22 września 2006 r., sygn. akt II OSK 776/06 i z dnia 28 września 2006 r., sygn. akt II OSK 1140/06). Sąd rozpoznający tę sprawę podziela stanowisko wyrażone w powołanych orzeczeniach odnośnie dopuszczalności zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwały Krajowej Izby w trybie art. 40 ust. 2 powołanej ustawy. Stosownie do postanowień art. 184 Konstytucji RP sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym ustawą, kontrolę działalności administracji publicznej. Przepis ten określa podstawową funkcję tych sądów i toczącego się przed nimi postępowania. W związku z tym, przepis art. 40 ust. 2 ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa przewidujący, że członek samorządu zawodowego może zaskarżyć uchwałę Krajowej Izby do sądu administracyjnego nie może być tak rozumiany, jak to zdaje się przyjmuje Skarżąca, że każdy członek samorządu zawodowego może zaskarżyć każdą uchwałę, gdyż oznaczałoby to niedopuszczalne w świetle przepisów Konstytucji rozszerzenie właściwości sądów administracyjnych. Przepis art. 40 ust. 2 powołanej ustawy statuuje uprawnienie członka samorządu zawodowego do zaskarżenia uchwały Krajowej Izby do sądu administracyjnego, nie wskazując przy tym przesłanek dopuszczalności zaskarżenia, terminu i trybu wniesienia skargi. Trudno zatem uznać, że przepis ten wyłącza stosowanie przepisów ustawy p.p.s.a. i wprowadza "szczególny" tryb kontroli sądowoadministracyjnej. W ocenie Sądu przepis ten nie stanowi samoistnej podstawy zaskarżenia uchwały Krajowej Izby do sądu administracyjnego. Skarga wniesiona na podstawie tego przepisu dopuszczalna jest tylko wtedy, jeżeli spełnione są przesłanki dopuszczalności zaskarżenia w rozumieniu przepisów ustawy p.p.s.a. Oceniając dopuszczalność skargi w świetle tych przesłanek Sąd uznał, że zaskarżona uchwała nie dotyczy działalności samorządu zawodowego należącej do dziedziny administracji publicznej, ani interesu prawnego członka Izby. Skarga dotyczy bowiem Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawie nadawania tytułu rzeczoznawcy budowlanego. Zakres regulowany zaskarżoną uchwałą nie mieści się w katalogu spraw rozpatrywanych przez sądy administracyjne. Zaskarżona uchwała nie dotyczy bowiem uprawnień lub obowiązków konkretnego podmiotu, a jest to sprawa organizacyjno - regulaminowa samorządu zawodowego (por. pogląd wyrażony w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 521/05 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1442/11). Zaskarżona uchwała nie mieści się więc w zakresie spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. Ze wskazanych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.