VI SA/Wa 2323/17
WyrokWSA w Warszawie2018-02-06
Skład orzekający: Danuta Szydłowska, Sławomir Kozik, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego stanowi prawo osobiste lub majątkowe w rozumieniu art. 131 ust. 1 pkt 1 Prawa własności przemysłowej, które mogłoby stanowić podstawę do unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy?Ratio decidendi
Pozwolenie na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego, choć stanowi niematerialny składnik przedsiębiorstwa, nie kreuje prawa wyłącznego w zakresie nazwy produktu, które uprawniałoby do występowania z roszczeniami zakazowymi wobec innych podmiotów używających tej nazwy. Nie stanowi ono ani praw osobistych, ani majątkowych w rozumieniu art. 131 ust. 1 pkt 1 Prawa własności przemysłowej, a jego uznanie nie narusza prawa do wprowadzania produktu do obrotu pod inną nazwą. Prawa autorskie do opakowania leku nie zostały wykazane, a zarzuty dotyczące złej wiary nie były przedmiotem postępowania przed organem patentowym.Stan faktyczny
Spółka B. Sp. z o.o. wniosła o unieważnienie prawa ochronnego na międzynarodowy znak towarowy przyznany bułgarskiej spółce AD, twierdząc, że posiada wcześniejsze prawa majątkowe do nazwy leku "[...]" wynikające z pozwolenia Ministra Zdrowia oraz prawa autorskie do opakowania. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej oddalił wniosek, uznając, że pozwolenie na obrót nie stanowi prawa wyłącznego do nazwy, a prawa autorskie nie zostały wykazane. Spółka wniosła skargę do WSA, która została uchylona przez NSA. WSA w ponownym postępowaniu oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę
Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: "UP") decyzją z [...] listopada 2013 r. znak [...], na podstawie art. 164 i art. 15213 w związku z art. 131 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późn. zm., dalej: "P.w.p.") oraz 98 K.p.c w związku z art. 256 ust. 2 P.w.p., oddalił wniosek [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] (dalej "Wnioskodawca", "Skarżący") o unieważnienie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, uznania ochrony międzynarodowego znaku towarowego "[...]" o numerze [...]udzielonego na rzecz [...] AD z siedzibą w [...], Bułgaria (dalej: "Uprawniony") oraz przyznał Uprawnionemu od Wnioskodawcy kwotę 1617 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wniosek Wnioskodawcy o unieważnienie ochrony międzynarodowego znaku towarowego [...] o numerze [...], udzielonej na rzecz Uprawnionego, wpłynął do UP [...] października 2012 r. Wnioskodawca poinformował, że otrzymał od uprawnionego pismo wzywające do dobrowolnej zmiany nazwy produktu leczniczego z [...] na inną. Jako podstawę prawną swego żądania Wnioskodawca wskazał art. 131 ust. 1 pkt 1 P.w.p. Wskazał, że w Polsce jako pierwszy zaczął używać oznaczenia [...] w odniesieniu do produktów leczniczych. Otrzymał też koncesję z [...] marca 2008 r. Ministra Zdrowia na wprowadzenie leku o nazwie [...] do obrotu. Ponadto stwierdził, że 5 grudnia 2006 r. dokonał w Rumunii zgłoszenia słownego znaku towarowego [...] przeznaczonego do oznaczenia produktów farmaceutycznych z klasy 5, na który to znak uzyskał prawo ochronne [...] czerwca 2007 r. Następnie 4 grudnia 2008 r. dokonał w UP zgłoszenia tego samego słownego znaku towarowego również przeznaczonego do oznaczenia towarów klasy 5. W odpowiedzi Uprawniony wniósł o oddalenie wniosku. Wskazał, że zgłaszając do ochrony sporny znak nie został naruszony art. 131 ust. 1 pkt 1 P.w.p. Podniósł, że pozwolenie wydane przez Ministra Zdrowia nie wchodzi w skład przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 K.c., i w niniejszej sprawie pozostaje bez znaczenia, czy uprawniony posiada ww. zezwolenie czy nie. Podniósł również, że konstrukcja art. 551 ust. 5 K.c., nie przyznaje jakichkolwiek praw wyłącznych Wnioskodawcy w zakresie leku [...] i wynikających z nich roszczeń zakazowych.
W toku postępowania Wnioskodawca wskazał, że Uprawniony dokonał zgłoszenia znaku towarowego dopiero [...] listopada 2008 r., z pierwszeństwem od 25 lipca 2008 r., podczas gdy Wnioskodawca od [...] marca 2008 r. posiada zezwolenie Ministra Zdrowia na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego o nazwie [...]. Wskazał, że zgodnie z art. 551 ust. 5 K.c. ww. pozwolenie Ministra Zdrowia statuuje posiadanie przez Wnioskodawcę prawa majątkowego. Podniósł też, że [...] stanowi należącą do niego nazwę fantazyjną oraz, że pozwolenie uzyskane na lek [...] jest decyzją. Integralną zaś częścią tego pozwolenia stanowi opakowanie leku, "którego zwornikiem jest nazwa [...]". Opakowanie spełnia wymogi prawa autorskiego, a lek o nazwie [...] jest wprowadzany do obrotu od połowy 2009 r.
Uprawniony podniósł, że ww. pozwolenie nadaje jedynie uprawnienia do obrotu produktem, co nie jest tożsame z nabyciem praw wyłącznych.
UP rozpoznając sprawę przyjął istnienie po stronie Wnioskodawcy interesu prawnego w wystąpieniu z przedmiotowym wnioskiem, powołując się na orzecznictwo sądowe, w którym przyjmuje się, iż źródłem interesu prawnego w obszarach z zakresu własności przemysłowej mogą być nawet najbardziej ogólne normy prawa kreujące prawo do prowadzenia działalności gospodarczej tj. art. 20 i art. 22 Konstytucji RP. Wskazał, że czyni się założenie, iż wspomniane normy prawne, gwarantujące swobodne prowadzenie działalności gospodarczej mogą być źródłem interesu prawnego, tylko wtedy, gdy cudzy znak towarowy przeszkadza wnioskodawcy w prowadzeniu działalności gospodarczej. Taka sytuacja zachodzi w rozpatrywanej sprawie, bowiem Wnioskodawca wskazał na fakt otrzymania od Uprawnionego wezwania w piśmie z 13 kwietnia 2012 r., do dobrowolnej zmiany nazwy produktu handlowego [...] na inną, która nie będzie identyczna ani podobna do słownego znaku towarowego [...].
UP wywodził następnie, że prawa osobiste to w szczególności dobra osobiste takie jak: nazwisko lub pseudonim, wizerunek, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, które zostały przykładowo wskazane w art. 23 K.c. Ponadto prawami osobistymi są osobiste i majątkowe prawa autorskie, prawa na innych dobrach niematerialnych, zwłaszcza prawo do firmy przedsiębiorców w rozumieniu art. 432 K.c. lub nazwy osób prawnych. Natomiast prawa majątkowe osób trzecich to prawa mające wartość majątkową. UP odwołał się do art. 551 K.c. definiującego przedsiębiorstwo jako zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej obejmujący m.in. koncesje, licencje i zezwolenia. Wywodził, że pozwolenie Ministra Zdrowia z [...] marca 2008 r. stanowi, jak wynika wprost z jego zapisu, pozwolenie na dopuszczenie do obrotu określonego produktu leczniczego. Pozwolenie dotyczy ściśle określonego produktu wskazując jego skład, substancję czynną, sposób podawania, nazwę, rodzaje opakowań, czy też sposób przechowywania. Jednym z elementów pozwolenia jest także nazwa produktu, która nie stanowi prawa wyłącznego tak jak w przypadku uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy w Urzędzie Patentowym RP. Zdaniem organu najbardziej istotnym elementem pozwolenia pozostaje skład produktu. Nazwa produktu może zostać zmieniona pozostawiając skład i działanie leku takim samym. Podobnie może ulec zmianie podmiot wprowadzający lek. Natomiast zmiana substancji czynnej, czy składników leku powoduje, że mamy do czynienia z całkiem nowym produktem farmaceutycznym, gdzie przed wprowadzeniem na rynek konieczne jest uprzednie przejście całej procedury związanej z uzyskaniem pozwolenia na wprowadzenie do obrotu konkretnego produktu o konkretnych właściwościach. UP wskazywał że wynika to wprost z załącznika nr 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 30 kwietnia 2012 r. w sprawie dokonywania zmian w pozwoleniu i dokumentacji dotyczącej wprowadzenia do obrotu produktu leczniczego (Dz.U. z dnia 2 maja 2012 r. poz.479), gdzie wskazano rodzaje zmian jakie wymagają złożenia nowego wniosku o dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego. Zmiana nazwy produktu nie wymaga złożenia nowego wniosku o dopuszczeniu do obrotu.
Organ powołał się też na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z [...] czerwca 2012 r. (sygn. akt [...]), zgodnie z którym dopuszczeniu do obrotu podlegają produkty lecznicze z uwzględnieniem ich właściwości, w tym jakości i bezpieczeństwa, a zatem proces rejestracji i dopuszczenia produktu leczniczego do obrotu oznacza jednocześnie weryfikację i nadzór nad tymi cechami produktów. Zdaniem organu z powyższego można wnioskować, że nazwa produktu leczniczego jest kwestią poboczną.
UP wskazywał też, że zgodnie z art. 2 pkt 26 ustawy z dnia 6 września 2001 r. ustawy Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r. nr 45 poz. 271) pozwoleniem na dopuszczenie do obrotu jest decyzja wydana przez uprawniony organ, potwierdzająca, że dany produkt leczniczy może być przedmiotem obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie organu przepis ten jednoznacznie stanowi, że ww. decyzja udziela uprawnienia do dokonywania obrotu danym produktem. Z ww. przepisu nie wynika, aby podmiot, który uzyskał pozwolenie na wprowadzanie do obrotu produktu leczniczego posiadał z tego tytułu jakiekolwiek prawa wyłączne. Na marginesie organ stwierdził, że art. 551 K.c. również nie przyznaje przedsiębiorcy prawa do występowania z roszczeniami zakazowymi wobec innych podmiotów.
Organ podniósł ponadto, że zgodnie z Komunikatem Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyborów Medycznych i Produktów Biobójczych z [...] marca 2008 r., który został dołączony do akt przedmiotowej sprawy przez Wnioskodawcę został zawarty w pkt 2 zapis: "wymyślona nazwa produktu leczniczego może zostać zmieniona na nazwę farmakopealną, naukową lub powszechnie stosowaną opatrzoną znakiem towarowym lub nazwą podmiotu odpowiedzialnego." Zdaniem organu z powyższego wynika wprost, że nazwa produktu leczniczego może zostać zmieniona.
Wobec powyższego organ wskazał, że nie można stwierdzić, aby pozwolenie na wprowadzenie do obrotu leku stanowiło majątek przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 K.c. Z ww. przepisów wynika jedynie wprost, że pozwolenie na wprowadzenie produktu farmaceutycznego do obrotu nadaje jedynie uprawnienie do obrotu tym produktem, co nie jest równoznaczne z nabyciem jakichkolwiek praw wyłącznych do nazwy.
Odwołując się do dyspozycji art. 131 ust. 1 pkt 1 P.w.p., UP uznał, że Wnioskodawca nie wskazał istnienia wcześniejszego prawa osobistego lub majątkowego należącego do niego. Nie wskazał on bowiem istniejącego prawa ochronnego na znak towarowy chroniony na terenie Polski, nie wskazał na żadne dobra osobiste należące do niego chronione na podstawie kodeksu cywilnego, nie wskazał również na prawo do firmy, istnienie autorskich praw osobistych ani majątkowych, które mogłyby zostać naruszone poprzez udzielenie spornego prawa ochronnego. Co prawda Wnioskodawca posiada prawo ochronne na znak towarowy udzielone w Rumunii, jednakże prawa ochronne udzielone na znaki towarowe w innych państwach nie mają wpływu na zdolność rejestrową znaków w Polsce. Dołączone przez Wnioskodawcę do akt postępowania materiały w postaci dokumentu opisującego sposób oznakowania zewnętrznego preparatu farmaceutycznego o nazwie [...], projekty opakowań ww. preparatu oraz ulotki dla pacjenta zawierającej informację dla użytkownika leku [...], UP uznał za nie mające związku z przedmiotowym postępowaniem, ponieważ wskazuje ona w jakie opakowania pakowany jest preparat o nazwie [...] oraz, że sporządzona została ulotka dla pacjenta.
W skardze z 27 marca 2017 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Skarżący wniósł o jej uchylenie w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając naruszenie: art. 164 i art. 15313 oraz art. 131 ust. 1 pkt 1 Pw.p, a także art. 7, art. 8, art. 77 oraz art. 107 § 3 K.p.a.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że naruszenie prawa materialnego znajduje potwierdzenie w:
– błędnym uznaniu, że międzynarodowa rejestracja [...] nie narusza praw majątkowych Skarżącego,
– błędnej ocenie materiału dowodowego, polegającej na przyjęciu, że Skarżący nie wykazał istnienia wcześniejszego prawa osobistego lub majątkowego należącego do niego,
– błędnym przyjęciu, że dołączone dokumenty – projekt opakowania leku, ulotka oraz dokument opisujący sposób oznakowania produktu farmaceutycznego [...], nie mają znaczenia dla niniejszej sprawy – że nie wykazują używania oznaczenia przez Skarżącego w obrocie, i że nie potwierdzają praw autorskich majątkowych do wzoru opakowania,
– błędnym przyjęciu, iż zgłoszenie spornego znaku nie nastąpiło w złej wierze.
Skarżący wywodził, że pozwolenie na produkowanie i sprzedaż leku na terenie Polski pod nazwą [...] spełnia wymogi stawiane przez art. 551 ust. 5 K.c. i tym samym stanowi określone dobro osobiste i majątkowe. Zdaniem Skarżącego nazwa [...] może stanowić przedmiot wyceny, aportu i obrotu gospodarczego, co potwierdza statuowanie określonych praw osobistych i majątkowych. W ocenie Skarżącego, UP nie podważył stawianych twierdzeń. UP na pozór dostrzega, iż przesłanką art. 131 ust. 1 pkt 1 P.w.p., jest naruszenie cudzego wcześniejszego prawa osobistego/majątkowego, wymienia nawet przykładowo takie prawa, jednak w uzasadnieniu na tle konkretnego stanu faktycznego odwołuje się wyłącznie do "braku prawa wyłącznego," pomijając inne kategorie praw jak praw majątkowe do nazwy i opakowań leku [...], które potwierdzone zostały m.in. decyzją Ministra Zdrowia [...]z [...] marca 2008, co stanowi również potwierdzenie daty pewnej.
Skarżący podniosła też, że wykazał również istnienie złej wiary po stronie Uprawnionego oraz to, iż oznaczenie – sporny znak towarowy [...] nie może być używane w odniesieniu do leków, a takie używanie gdyby mogło mieć miejsce ze swej istoty mogłoby m.in. wprowadzać odbiorców w błąd.
W ocenie Skarżącego bezsporne jest, że rejestracja leku nie statuuje praw wyłącznych do nazwy leku [...], lecz Skarżący jako podstawę żądań m.in. wskazywał prawa osobiste lub majątkowe. Bezsporne jest, że z chwilą rejestracji leku w Polsce pod nazwą [...] na rzecz Skarżącego, przepisy wykluczają możliwość uzyskania rejestracji leku pod taką samą nazwą przez inny podmiot gospodarczy. UP nie odniósł się do powyższego twierdzenia, a okoliczność ta winna być w jej ocenie brana pod uwagę przy udzielaniu prawa ochronnego na znak towarowy.
Zdaniem Skarżącego, zostały wykazane również prawa autorskie związane z opakowaniem leku [...], które m.in. były podstawą uzyskania pozwolenia na wprowadzenie leku do obrotu.
UP błędnie przyjął, że dołączone dokumenty – projekty opakowania leku, ulotka oraz dokument opisujący sposób oznakowania produktu farmaceutycznego [...], nie mają znaczenia dla niniejszej sprawy. Organ pominął, że wykazują one na używanie oznaczenia przez Skarżącego w obrocie, i że potwierdzają prawa autorskie do wzoru opakowania.
Zdaniem Skarżącego, UP nie zajął stanowiska w szeregu istotnych podnoszonych spraw czym naruszył przepisy postepowania.
W odpowiedzi na skargę UP podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Uprawniony w piśmie procesowym z 3 grudnia 2014 r. wniósł o oddalenie skargi.
Wyrokiem z 22 grudnia 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 1390/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję. WSA uznał, że organ nie wyjaśnił sprawy w sposób wymagany przez art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 K.p.a., które to naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Według WSA, organ nie zajął jednoznacznego stanowiska czy pozwolenie Ministra Zdrowia z [...] marca 2008 r. na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego o nazwie [...], kreuje prawa o charakterze osobistym lub majątkowym po stronie Skarżącego.
Wyrokiem z 1 września 2017 r. sygn. akt II GSK 2427/15, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnego w Warszawie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd I instancji nie dokonał kontroli zaskarżonej decyzji w sposób prawidłowy. Wbrew bowiem zarzutom Sądu I instancji skierowanym wobec zaskarżonej decyzji UP, organ zawarł w swoim rozstrzygnięciu jednoznaczne stanowisko z jakich względów nie uznaje, że wnioskująca spółka wykazała istnienie wcześniejszego prawa osobistego lub majątkowego należącego do niej a w konsekwencji, że nie mógł mieć zastosowania art. 131 ust.1 pkt 1 P.w.p. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji powinien wyrazić jednoznaczny pogląd czy pozwolenie na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego nadane decyzją Ministra Zdrowia stanowi prawo osobiste lub majątkowe, o którym mowa w art. 131 ust.1 pkt 1 P.w.p., stanowiące podstawę do wydania decyzji stwierdzającej unieważnienie uznania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ochrony międzynarodowego znaku towarowego. Następnie ocenić prawidłowość stanowiska UP, który oddalając wniosek Wnioskodawcy uznał w istocie, że nie wykazał on, aby w dacie pierwszeństwa spornego prawa ochronnego nie zostały spełnione ustawowe przesłanki wymagane do uznania w Polsce ochrony międzynarodowego znaku towarowego [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po ponownym rozpatrzeniu sprawy zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie została poddana kontroli sądowoadministracyjnej decyzja UP w przedmiocie unieważnienie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, uznania ochrony międzynarodowego znaku towarowego "[...]o [...]na podstawie art. 131 ust. 1 pkt 1 P.w.p. Jak wynika z tego przepisu, nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, których używanie narusza prawa osobiste lub majątkowe osób trzecich.
Nie ulega wątpliwości interes prawny Wnioskodawcy w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego udzielonego na znak towarowy "[...]" skoro Wnioskodawca powoływał się na fakt otrzymania od uprawnionego pisma, w którym uprawniony wezwał go do dobrowolnej zmiany nazwy produktu handlowego [...] na inną nazwę handlową, która nie będzie identyczna ani podobna do słownego znaku towarowego [...]. W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości teza, iż źródłem interesu prawnego w sprawach z zakresu własności przemysłowej mogą być nawet ogólne normy prawne kreujące prawo do prowadzenia działalności gospodarczej (art. 20 i art. 22 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej). W wyroku z 23 października 2008 r., w sprawie o sygn. akt II GSK 385/08 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "każdy przedsiębiorca ma prawo do oznaczania swoich wyrobów i usług znakiem towarowym, jeżeli nie pozostaje on w kolizji co do formy, okresu ważności i terytorium, z bezwzględnym prawem podmiotowym wcześniej uzyskanym przez inny podmiot. Tam, gdzie prawo ochronne na znak towarowy zostało udzielone z naruszeniem ustawowych warunków, przedsiębiorca ma interes prawny w wystąpieniu z wnioskiem o unieważnienie tego prawa na podstawie wskazanych przez siebie przesłanek, których trafność zostaje oceniana w stosownym postępowaniu".
Wyjaśnienia wymaga, że rozpatrywana sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez NSA, zastosowanie zatem znajduje art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm., dalej: "P.p.s.a."), zgodnie z którym sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oznacza to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia. Związanie dokonaną przez NSA wykładnią oznacza, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie może formułować nowych ocen prawnych sprzecznych z wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie, jak i konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku. Wykładnia prawa, o której mowa w omawianym przepisie, obejmuje zarówno przepisy prawa materialnego, jak i procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że podstawą prawną wniosku o unieważnienie złożonego przez Wnioskodawcę był przepis art. 131 ust. 1 pkt 1 P.w.p., tym samym, argumenty wnioskującej spółki, która wskazywała, że decyzja Ministra Zdrowia w postaci pozwolenia nr [...] na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego [...] "spełnia wymogi statuowane art. 551 ust. 5 kodeksu cywilnego i stanowi składnik przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej i tym samym określone dobro chronione", a także stanowisko tej spółki w przedstawionej wyżej kwestii posiadania praw autorskich powinny stać się przedmiotem oceny UP w aspekcie spełnienia przesłanek tego przepisu. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że UP wyraził pogląd w obu tych kwestiach.
W tych okolicznościach Sąd, rozpoznając ponownie sprawę, będąc związanym wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, jest zobligowany do dokonania oceny prawidłowości, zawartego w zaskarżonej decyzji, poglądu UP w obu powyżej wskazanych kwestiach, w szczególności, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, wyrazić jednoznaczny pogląd czy pozwolenie na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego nadane decyzją Ministra Zdrowia stanowi prawo osobiste lub majątkowe, o którym mowa w art. 131 ust.1 pkt 1 P.w.p., stanowiące podstawę do wydania decyzji stwierdzającej unieważnienie uznania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ochrony międzynarodowego znaku towarowego.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii prawa autorskiego do opakowania leku należy zauważyć, że Skarżący podnosi, że rejestracja spornego znaku towarowego narusza jego prawa autorskie do opakowania leku, którego zwornikiem jest nazwa [...]. Podkreślenia wymaga, że Skarżący załączył do akt sprawy projekty powyższych opakowań, jednak nie wykazał, że posiada prawa autorskie do tego opakowania. Z tego względu, lakoniczne stwierdzenie UP, że załączony materiał nie ma związku z postępowaniem, ponieważ wskazuje w jakie opakowania pakowany jest preparat o nazwie [...] oraz, że sporządzona została ulotka dla pacjenta, w ocenie Sądu, nie narusza przepisów postępowania w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Materiał ten bowiem nie dowodzi praw autorskich Skarżącego do opakowania produktu leczniczego [...]. Ponadto, zdaniem Sądu, nie można uznać, że sporny znaku towarowego narusza prawa autorskie do opakowania leku, a więc graficznej postaci opakowania, której elementem jest graficzna postacią nazwy [...] występującą na opakowaniu. Sporny znak z całą pewnością nie wykorzystuje graficznej formy opakowaniu wraz z nazwą [...], nie można zatem uznać, że narusza prawa autorskie Skarżącego do opakowania.
Sąd zgadza się ze Skarżącym, że pozwolenie na dopuszczenie do obrotu określonego produktu leczniczego może stanowić niematerialny składnik przedsiębiorstwa. Jak wynika z art. 551 K.c. przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej, obejmującym w szczególności, m.in. koncesje, licencje i zezwolenia.
Sąd stwierdza jednak, że pozwolenie na dopuszczenie do obrotu określonego produktu leczniczego, w tym przypadku decyzja Ministra Zdrowia z [...] marca 2008 r., stanowiąca pozwolenie nr [...] na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego, pomimo, iż stanowi niematerialny składnik przedsiębiorstwa Skarżącego, nie kreuje prawa wyłącznego w zakresie nazwy "[...]", które uprawniałoby przedsiębiorcę do występowania z roszczeniami zakazowymi wobec innych podmiotów, używających tej nazwy. Pozwolenie to nie stanowi ani praw osobistych ani majątkowych w zakresie nazwy "[...]", o których mowa w art. 131 ust. 1 pkt 1 P.w.p. Uznanie natomiast ochrony międzynarodowego znaku towarowego Uprawnionego nie stanowi naruszenia prawa Skarżącego do wprowadzania do obrotu produktu leczniczego, którego dotyczy pozwolenie Ministra Zdrowia z [...] marca 2008 r. nr [...], nie uniemożliwia bowiem Skarżącemu wprowadzania do obrotu tego produktu leczniczego pod inną nazwą. Zgodnie z art. 2 pkt 26) P.f., pozwoleniem na dopuszczenie do obrotu jest decyzja wydana przez uprawniony organ, potwierdzająca, że dany produkt leczniczy może być przedmiotem obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Przepisy prawa farmaceutycznego przewidują w art. 31 ust. 1 P.f., możliwość zmiany danych objętych pozwoleniem na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego na wniosek Skarżącego. Jak słusznie wskazał UP w zaskarżonej decyzji, z załącznika nr 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 30 kwietnia 2012 r. w sprawie dokonywania zmian w pozwoleniu i dokumentacji dotyczącej wprowadzania do obrotu produktu leczniczego (Dz. U. z dnia 2 maja 2012 r. poz. 479), obecnie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 maja 2014 r. w sprawie dokonywania zmian w pozwoleniu i dokumentacji dotyczącej wprowadzania do obrotu produktu leczniczego (Dz. U. poz. 679), zmiana nazwy produktu nie wymaga złożenia nowego wniosku o dopuszczenie do obrotu.
Powyższej oceny Sądu, nie zmieniają stwierdzenia zawarte w Komunikacie Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyborów Medycznych i Produktów Biobójczych z [...] marca 2008 r., na który powołuje się Skarżący, a które zdaniem Skarżącego potwierdzają wyłączność Skarżącego do nazwy "[...]" spornego produktu leczniczego. Sąd zauważa, że Komunikat ten, nie jest związany z ochroną praw majątkowych przysługujących podmiotowi, który uzyskał pozwolenie na dopuszczenie do obrotu określonego produktu leczniczego, lecz związany jest z bezpieczeństwem stosowania produktów leczniczych i dotyczy uniknięcia takich sytuacji w których dochodziłoby do mylenia poszczególnych produktów leczniczych występujących w obrocie. Nie chodzi więc o ochronę prawa do nazwy produktu leczniczego, lecz o bezpieczeństwo zdrowia publicznego, związanego z obrotem różnego rodzaju produktów leczniczych, przeznaczonych do stosowania w przypadku różnego rodzaju schorzeń. Z tym też, podlegającym ochronie karnej, dobrem (zdrowiem publicznym), związana jest penalizacja wprowadzania do obrotu bez pozwolenia produktu leczniczego, wynikająca z art. 124 P.f., na którą powołuje się Skarżący, a nie z ochroną prawa do nazwy produktu leczniczego.
Na rozprawie, Skarżący powołał się również na ochronę prawa do nazwy handlowej, podlegającej ochronie na podstawie art. 3 i art. 10 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.
Odnosząc się do argumentacji Skarżącej w tym zakresie zawartej w załączniku do protokołu, złożonym na rozprawie, Sąd zauważa, że przedmiotem niniejszej sprawy nie jest kwestia rozstrzygnięcia czy w niniejszej sprawie doszło do czynu z zakresu nieuczciwej konkurencji. Materia ta wykracza poza właściwość rzeczową sądów administracyjnych, należąc do właściwości sądów powszechnych. W literaturze przedmiotu wskazuje się, że art. 10 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, w zakresie funkcji uzupełniającej tworzy podstawę ochrony niezarejestrowanych znaków towarowych, uzupełniając regulacje zawarte w prawie własności przemysłowej, które statuuje ochronę znaków zarejestrowanych i powszechnie znanych. Oznacza to, zdaniem Sądu, że art. 10 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, nie stanowi podstawy do kreowania praw podmiotowych, osobistych lub majątkowych w rozumieniu art. 131 ust.1 pkt 1 P.w.p., odnośnie niezarejestrowanych znaków towarowych. Samo zatem używanie określonego oznaczenia w obrocie nie jest źródłem nabycia prawa wyłącznego do oznaczenia. W tym aspekcie art. 10 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, uzupełnia zatem ochronę zarejestrowanych znaków towarowych, dając możliwość ochrony przed konfuzyjnym przywłaszczeniem znaków używanych w obrocie, które nie zostały zgłoszone do rejestracji w UP, nie jest to jednak tryb należący do właściwości UP oraz sądów administracyjnych.
Z tych względów, Sąd stwierdza, że UP nie naruszył art. art. 131 ust.1 pkt 1 P.w.p., uznając, że Wnioskodawca nie wykazał istnienia wcześniejszego prawa osobistego lub majątkowego należącego do niego, w tym nie wskazał na żadne dobra osobiste należące do niego chronione na podstawie kodeksu cywilnego, nie wskazał również na prawo do firmy, istnienie autorskich praw osobistych ani majątkowych, które mogłyby zostać naruszone poprzez udzielenie spornego prawa ochronnego. UP słusznie również wskazał, że prawa ochronne udzielone na znaki towarowe w innych państwach, w tym przypadku prawo ochronne na znak towarowy udzielone Wnioskodawcy w Rumunii, nie mają wpływu na zdolność rejestrową znaków w Polsce.
Sąd stwierdza również, że w przedmiotowej sprawie UP nie naruszył przepisów postępowania, w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w tym art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. Zdaniem Sądu UP wyjaśnił wszystkie okoliczności istotne dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy, co Sąd wykazał powyżej. Sama lakoniczność wyjaśnień UP, nie może stanowić podstawy uwzględnienia skargi, jeżeli UP zajął stanowisko we wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia kwestiach i stanowisko to, jak i argumentacja organu jest jasna i poddająca się sądowej kontroli, pod względem zgodności z prawem zarówno materialnym jak i proceduralnym.
Odnosząc się do zarzutów skargi wskazujące na istnienie po stronie Uprawnionego złej wiary, należy przypomnieć, że na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie 22 grudnia 2014 r., pełnomocnik Skarżącej przyznał, iż w toku postępowania przed UP nie był zgłoszony zarzut złej wiary. Sąd zatem nie może pod względem tych zarzutów zbadać legalności zaskarżonej decyzji, ponieważ materia ta nie była przedmiotem rozważań UP, który zgodnie z art.255 ust. 4 P.w.p., rozstrzyga sprawy w trybie postępowania spornego w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło