VI SA/Wa 2324/11

PostanowienieWSA w Warszawie2012-04-30

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Sałek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, powinien zostać uwzględniony, jeśli sytuacja materialna strony wskazuje na brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, jest zasadny, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W sytuacji, gdy dochody rodziny są niskie, a jednocześnie istnieją znaczące zobowiązania finansowe (kredyty, pożyczki), które przekraczają możliwości zarobkowe, należy przyznać prawo pomocy w żądanym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący K. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za przejazd bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Wniosek został uzupełniony o dokumenty dotyczące sytuacji majątkowej skarżącego, jego żony i córki. Strona wskazała na niskie dochody rodziny oraz znaczne zobowiązania kredytowe i pożyczkowe, a także na zajęcie wynagrodzenia przez komornika.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego K. K. od kosztów sądowych ponad kwotę 120 złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącego K. K. od kosztów sądowych ponad kwotę 120 złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. K. K. (dalej jako skarżący) złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Ze względu na fakt, iż złożony wniosek był niewystarczający do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem referendarza sądowego skarżący wezwany został do uzupełnienia wniosku poprzez przesłanie dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową. Z informacji podanych przez skarżącego w formularzu oraz z nadesłanych dokumentów wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe razem z żoną oraz córką samotnie wychowującą dziecko. Miesięczny średni dochód netto skarżącego z tytułu zatrudnienia wynosi 1 310,23 złotych. Żona skarżącego do dnia 27 lutego 2012 roku była zarejestrowana jako osoba bezrobotna, przy czym ze złożonego przez nią oświadczenia wynika, iż pomimo utraty statusu osoby bezrobotnej nadal nie podjęła zatrudnienia. Córka skarżącego uzyskuje dochód z tytułu umowy o dzieło oscylujący pomiędzy kwotą 590 złotych a kwotą 693 złotych netto miesięcznie. Na skarżącym i jego żonie ciąży szereg zobowiązań z tytułu zaciągniętych i niespłaconych pożyczek i kredytów, które aktualnie są spłacane bądź na mocy ugody (np. kwota 27 483 złotych, której miesięczna rata wynosi 550 złotych, bądź też kwota 18 249 złotych rozłożona na 24 raty po 761 złotych). Ponadto skarżącemu i jego żonie wypowiedziano w dniu 1 kwietnia 2011 roku umowę najmu lokalu z powodu nieuregulowania zaległego czynszu. Z tego też tytułu komornik sądowy dokonał zajęcia wynagrodzenia skarżącego za pracę. Skarżący i jego żona oświadczyli ponadto, że nie posiadają rachunków bankowych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej też jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż zasadnym jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie. Skarżący prowadzi bowiem gospodarstwo domowe razem z żoną, córką i jej dzieckiem, a łączny dochód rodziny sięga miesięcznie kwoty około 1900 złotych. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że na skarżącym i jego żonie ciąży obowiązek spłaty rat kredytów i pożyczek w kwotach znacznie przekraczających dochód rodziny. W tej sytuacji uznać należy, iż kwota uzyskiwana z tytułu wynagrodzenia skarżącego i jego córki, przy uwzględnieniu wymaganych rat pożyczek i kredytów, a także koniecznych wydatków wynikających z konieczności opłat rachunków, zakupu żywności i odzieży, nie pozwala skarżącemu na poczynienie oszczędności wystarczających dla poniesienia przez skarżącego pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z powyższym, uznając za zasadne przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie go od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych ponad kwotę 120 złotych uiszczoną już tytułem wpisu sądowego od skargi, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło