VI SA/Wa 2348/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. M. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. M. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy Pismem z dnia 20 października 2011 r. E. M. (nazywana dalej "skarżącą") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2011 r. nr [...]. W skardze skarżąca zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Przy piśmie z dnia 12 kwietnia 2012 r., Sąd przesłał pełnomocnikowi skarżącej – J. M. urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPF) w celu jego wypełnienia przez skarżącą i przesłania do Sądu - w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 16 kwietnia 2012 r. Termin na nadesłanie wypełnionego formularza wniosku upływał z końcem dnia 23 kwietnia 2012 r. W związku z tym, że wezwanie Sądu nie zostało wykonane, zarządzeniem z dnia 9 maja 2012 r., na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, nazywanej dalej "p.p.s.a."), pozostawiono bez rozpoznania. Pismem z dnia 22 maja 2012 r. pełnomocnik skarżącej wniósł sprzeciw od zarządzenia z dnia 9 maja 2012 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Pełnomocnik skarżącej, wyjaśniając przyczyny uchybienia terminu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy , podał, że do dnia 1 maja 2012 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim, natomiast od dnia 2 maja 2012 r. znajduje się na urlopie z powodu złego stanu zdrowia i rehabilitacji. W tym czasie skarżąca miała nawrót nieuleczalnej, bolesnej choroby [...], na którą cierpi od 16 roku życia. Stan zdrowia nie pozwalał jej wypełnić i wysłać wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże, stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Tryb złożenia wniosku reguluje szczegółowo art. 87 p.p.s.a., zgodnie z którym pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W myśl art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym. Na wstępie należy zauważyć, że pełnomocnik skarżącej w jednym piśmie zawarł wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej jaką jest wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, czyli potwierdził popełnione uchybienie polegające na nieterminowym wykonaniu wezwania Sądu, składając równocześnie (tym samym pismem) sprzeciw wobec zarządzenia, którym jego wniosek pozostawiono bez rozpoznania właśnie z powodu niedochowania terminu. W świetle postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2004 r. sygn. akt FZ 63/04 niedopuszczalne jest jednoczesne wniesienie zażalenia (w niniejszej sprawie sprzeciwu) i wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności. Wniosek tego rodzaju jest w istocie zaprzeczeniem istoty sprzeciwu, który został wniesiony. Wnosząc sprzeciw strona twierdzi, że zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, a więc nieskutecznie, podczas gdy jej postępowanie było zgodne z prawem. Składając wniosek o przywrócenie terminu strona przyznaje, że nie dokonała czynności w postępowaniu przed sądem, ale usprawiedliwia to brakiem swojej winy w niedochowaniu terminu (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, wyd. LexisNexis, Warszawa 2011, str. 493). Wniosek o przywrócenie terminu można złożyć dopiero wówczas, gdy termin do dokonania czynności upłynął, gdyż zgodnie z art. 85 p.p.s.a. dopiero wówczas czynność taka staje się bezskuteczna. Aby wniosek ten skutecznie rozpoznać konieczne jest jednoznaczne stwierdzenie, że do uchybienia terminu doszło. Jeżeli zaś skarżący, składając sprzeciw, kwestionuje uchybienie terminu, to nie może skutecznie złożyć wniosku o jego przywrócenie. Wniosek taki, jako niedopuszczalny z mocy ustawy podlega odrzucenia na podstawie art. 88 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 18 stycznia 2011 r. sygn. akt II OZ 1347/10). W niniejszej sprawie na konieczność odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazuje również art. 86 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Należy bowiem zauważyć, że przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają terminów, które zawężałyby czas, w jakim strona może wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, ani nie zakazują występowania z takim wnioskiem wielokrotnie w toku postępowania. Strona ma możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy podczas całego postępowania (art. 243 § 1 p.p.s.a.) (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2012 r. sygn. akt I FZ 526/11), co też uczyniła, dołączając do pisma z dnia 22 maja 2012 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy (PPF) złożony na urzędowym formularzu. Wniosek ten będzie przedmiotem późniejszego rozpoznania.