VI SA/Wa 2479/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-23
Skład orzekający: Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który prowadzi działalność gospodarczą i dysponuje znacznymi środkami pieniężnymi na rachunkach bankowych, może zostać zwolniony z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Skarżącemu odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ wykazał on dochody z działalności gospodarczej oraz dysponował znacznymi środkami pieniężnymi na rachunkach bankowych, co wykluczało możliwość uznania, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest instytucją przeznaczoną dla osób o bardzo niskich dochodach lub pozbawionych ich, a nie dla osób prowadzących działalność gospodarczą z osiąganymi przychodami.Stan faktyczny
Skarżący M. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie dotyczącej nałożenia na niego kary pieniężnej. Wskazał niskie dochody z umowy zlecenia i umowy o transport dziecka, a także dochody żony. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku przedstawił dokumenty dotyczące dochodów, wydatków, majątku oraz dowody prowadzenia działalności gospodarczej. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący dysponuje wystarczającymi środkami.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu M. D. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu M. D. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W załączonym do skargi wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym na urzędowym formularzu PPF) skarżący M. D. zażądał zwolnienia od kosztów sądowych, podnosząc, że on i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym osiągają niskie dochody. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małżonką oraz niepełnosprawną siedmioletnią córką. Jako swoje miesięczne dochody wskazał 100 zł brutto z tytułu umowy zlecenia oraz 500 zł z tytułu umowy o transport niepełnosprawnego dziecka do przedszkola. Natomiast żona skarżącego z tytułu umowy o pracę uzyskuje dochód w wysokości 2.000 zł brutto miesięcznie, a także pobiera zasiłek rodzinny rodzinny w kwocie 150 zł. Skarżący oświadczył, że cały majątek rodziny stanowią oszczędności jego małżonki w wysokości 3.000 zł.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nadesłał następujące dokumenty:
- zaświadczenie z dnia [...] lipca 2013 r. stwierdzające, iż skarżący z tytułu umowy zlecenia uzyskuje dochód w wysokości 72,52 zł netto (tj. 100 zł brutto) miesięcznie [...],
- umowę zawartą przez skarżącego z Miastem [...] w dniu [...] września 2012 r. o transport niepełnosprawnego dziecka na trasie dom – szkoła – dom [...],
- zaświadczenie pracodawcy z dnia [...] lipca 2013 r. stwierdzające, że żona skarżącego z tytułu umowy o pracę uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 1.410,58 zł netto (tj. 2.000 zł brutto) miesięcznie [...],
- oświadczenie skarżącego, iż miesięczne wydatki jego rodziny wynoszą 2.800 zł (na wydatki te składają się: żywność – 700 zł, mieszkanie – 700 zł, bilety na komunikację – 280 zł, odzież – 200 zł, samochód – 500 zł, usługi telekomunikacyjne – 80 zł, przedszkole specjalne – 200 zł i środki higieniczne – 140 zł),
- PIT-28 i PIT-28/A skarżącego za rok 2012 r., z których wynika, że skarżący
prowadzi działalność gospodarczą, a jego roczne przychody (podlegające ryczałtowemu opodatkowaniu) określone zostały na 11.136,62 zł [...],
- wyciągi z rachunku bankowego skarżącego prowadzonego w [...] Bank [...] S.A. za okres od [...] sierpnia 2013 r. do [...] października 2013 r. [...], na którym saldo końcowe wynosiło 7,50 zł,
- wyciąg z rachunku bankowego skarżącego prowadzonego w Banku [...] S.A. za okres od [...] sierpnia 2013 r. do [...] listopada 2013 r. [...], na którym dostępne były środki w kwocie 2.304,61 zł,
- wyciągi z rachunku bankowego małżonki skarżącego prowadzonego w [...] Bank [...] S.A. za okres od [...] marca 2013 r. do [...] sierpnia 2013 r. [...], na którym saldo końcowe zamknęło się w kwocie 3.622,49 zł,
- wyciągi z rachunku bankowego żony skarżącego prowadzonego w [...] S.A. za okres od [...] marca 2013 r. do [...] maja 2013 r. [...], na którym zostały zgromadzone środki w kwocie 2.028,01 zł.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym.
Z nadesłanych do akt niniejszej sprawy wyciągów z rachunków bankowych skarżącego i jego małżonki, wynika iż małżonkowie dysponują środkami pieniężnymi w wysokości ok. 7.900 zł. W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, brak jest przeciwwskazań do pokrycia przez skarżącego z posiadanych zasobów pieniężnych kosztów sądowych, ograniczających się na obecnym etapie postępowania do wpisu sądowego od skargi w wysokości 320 zł.
Podkreślić również należy, iż skarżący w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, że uzyskuje dochody wyłącznie z tytułu umowy zlecenia oraz z tytułu umowy o transport niepełnosprawnego dziecka. Tymczasem z akt administracyjnych sprawy, a także z nadesłanych przez skarżącego dokumentów wynika, że prowadzi on działalność gospodarczą polegającą na wykonywaniu transportu drogowego taksówką. Jak wskazują dokumenty PIT-28 i PIT-28/A, roczne przychody skarżącego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (podlegające ryczałtowemu opodatkowaniu) zostały określone na kwotę 11.136,62 zł (tj. 928 zł miesięcznie).
Mając na uwadze powyższe, nie można uznać, iż przy osiąganych przez małżonków miesięcznych dochodach oraz posiadanych przez nich środkach pieniężnych, skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło