VI SA/Wa 2508/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Nogal Asesor WSA Maciej Borychowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 grudnia 2024 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi E. S. na czynność Komendanta Stołecznego Policji w Warszawie z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie odebrania broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni oddala skargę Pismem z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] poinformowano E. S. (dalej: "Skarżący", "Strona"), że Wydział Postępowań Administracyjnych Komendy Stołecznej Policji (dalej: "Organ") uzyskał informację, że Stronie został przedstawiony zarzut popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 Kodeksu karnego. W związku z tym Organ poinformował Skarżącego, że zgodnie z art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji (Dz. U. z 2024 r. poz. 485) ustawodawca dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego przyznał Policji możliwość odebrania za pokwitowaniem broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni osobie posiadającej broń zgodnie z przepisami, przeciwko której toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, do czasu prawomocnego zakończenia tego postępowania, na okres nie dłuższy niż 3 lata. W związku z faktem, że wystąpienie wskazanej przesłanki u osoby posiadającej pozwolenie na broń może spowodować powstanie zagrożenia dla bezpieczeństwa publicznego oraz dla samego posiadacza pozwolenia, Organ uznał, że wzgląd na to bezpieczeństwo ma w tym przypadku pierwszeństwo nad interesem strony polegającym na pozostawieniu jej prawa dysponowania bronią, na którą posiada pozwolenie. Z uwagi na powyższe Organ poinformował, że należąca do Strony broń palna, tj.: 1) karabin ANSCHUTZ, kal. 5,6mm, nr [...], 2) karabin SIG SAUER, kal. 5,56x45/.223 Rem., nr [...], 3) pistolet TANFOGLIO, kal. 9x19mm, nr [...], 4) rewolwer COLT, kal. 357 MAG, nr [...], 5) pistolet SIG SAUER, kal. 9x19mm, nr [...], 6) karabin SMITH&WESSON, kal. 22LT, nr [...], 7) pistolet RUGER, kal. 22LR, nr [...], 8) pistolet CZ, kal. 9x19mm, nr [...], 9) pistolet SIG SAUER, kal. 9x19mm, nr [...], 10) pistolet GLOCK, 9x19mm, nr [...], 11) rewolwer SMITH&WESSON, kal. 38, nr [...] - wraz z amunicją, legitymacjami posiadacza broni nr [...] oraz [...] i Europejską Kartą Broni Palnej (jeśli nie stanowią dowodu rzeczowego w postępowaniu karnym) zostaną zabezpieczone w depozycie tutejszego Wydziału. Jednocześnie na podstawie art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji Organ wezwał Skarżącego do zdania sześciu (6) sztuk zaświadczeń uprawniających do nabycia broni do depozytu WPA KSP, za pośrednictwem funkcjonariuszy z Komisariatu Policji W. Ursynów. Jednocześnie Organ wyjaśnił, że czynność materialno-techniczna odebrania broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni ze względu na ujawnienie powyższej okoliczności nie jest równoznaczna z cofnięciem pozwolenia na posiadanie broni. Ustanie okoliczności będących podstawą zabezpieczenia powoduje zwrot broni odebranej na podstawie art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Komendanta Stołecznego Policji, skargę na czynność materialno-techniczną polegającą na odebrania Skarżącemu broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni określoną w piśmie nr [...]z dnia [...] maja 2024 r., zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej czynności zarzucił naruszenie: 1) przepisów postępowania administracyjnego - art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a."), art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji odebranie Skarżącemu broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni, 2) art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na odebraniu Skarżącemu broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni. Formułując powyższe zarzuty Skarżący wniósł o: 1) uznanie wyżej określonej czynności materialno-technicznej za wadliwą i jej uchylenie w całości oraz nakazanie Komendantowi Stołecznemu Policji zwrotu odebranych przedmiotów Skarżącemu, 2) zasądzenie na rzecz Skarżącego od Komendanta Stołecznego Policji kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie według norm przepisanych, 3) zobowiązanie Komisariatu Policji W. U. (ul. [...] , 02-784 W.) do nadesłania kopii akt dochodzeniowych o nr KPD I [...]dotyczących oskarżenia Skarżącego o przestępstwo z art. 190 kodeksu karnego, ewentualnie zwrócenie się do właściwej terytorialnie jednostki Prokuratury, która nadzoruje to postępowanie o nadesłanie kopii akt postępowania przeciwko Skarżącemu, 4) dopuszczenie dowodu z akt dochodzeniowych o nr KPD I [...]dotyczących oskarżenia Skarżącego o przestępstwo z art. 190 kodeksu karnego, ewentualnie w razie przejęcia tego postępowania przez Prokuraturę - akt prokuratorskich, 5) dopuszczenie dowodu z wyjaśnień Skarżącego w charakterze strony w celu wykazania braku zaistnienia przesłanek przewidzianych w art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji do zastosowania skarżonej czynności materialno-technicznej. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. W ramach tej kontroli sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "P.p.s.a."), Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 P.p.s.a.). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) P.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Kontrolując zaskarżoną czynność na podstawie powołanego kryterium Sąd stwierdził, że jest ona zgodna z prawem. Organ dostatecznie wyjaśnił powody podjętej czynności, co znajduje uzasadnienie w zgromadzonym materiale dowodowym oraz ma oparcie w przywołanych przepisach. Przedmiotem kontroli Sądu w tej sprawie jest czynność materialno-techniczna Komendanta Stołecznego Policji, która sprowadzała się do zabezpieczenia wymienionej broni palnej wraz z amunicją, legitymacjami posiadacza broni nr [...] oraz [...] i Europejską Kartą Broni Palnej w depozycie Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Stołecznej. Jednocześnie na podstawie art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji Skarżący został wezwany do zdania sześciu (6) sztuk zaświadczeń uprawniających do nabycia broni do depozytu WPA KSP, za pośrednictwem funkcjonariuszy z Komisariatu Policji W. U.. Czynność ta należy do kategorii czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej czynności stanowił przepis art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym, Policja, a w przypadku żołnierzy zawodowych Żandarmeria Wojskowa, może za pokwitowaniem odebrać broń i amunicję oraz dokumenty potwierdzające legalność posiadania broni osobie posiadającej broń zgodnie z przepisami, przeciwko której toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6, do czasu prawomocnego zakończenia tego postępowania, na okres nie dłuższy niż 3 lata. Sąd wskazuje, że powołany przepis, poprzez użyte w nim sformułowanie "Policja może za pokwitowaniem odebrać broń i amunicję (...)", świadczy o uznaniowości organu w podjęciu opisanej nim czynności, wobec osoby, przeciwko której toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Spełnienie przesłanki, o której stanowi powołany przepis, jest jedynie punktem wyjścia dla dokonania tej czynności, która znajdować musi uzasadnienie w okolicznościach sprawy, świadczących o tym, że dalsze posiadanie broni stanowić będzie zagrożenie dla dóbr, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Zgodnie z jego treścią pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe i za nieumyślne przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia. Przepisy prawa materialnego nie precyzują formy prawnej, w jakiej organ, działający na podstawie art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji, powinien umotywować swoje stanowisko w kwestii odebrania broni. Jako że nie jest wydawane w tym przedmiocie żadne rozstrzygnięcie przewidziane przepisami k.p.a. w postaci decyzji czy postanowienia, nic nie stoi na przeszkodzie, ażeby argumentacja stanowiąca podstawę prewencyjnego odebrania broni została przedstawiona przez organ w późniejszej korespondencji ze skarżącym. Organ może to uczynić więc zarówno w dacie dokonania czynności odebrania broni, w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a nawet w odpowiedzi na skargę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 3238/18). W rozpoznawanej sprawie Organ przedstawił argumentację, która doprowadziła do odebrania broni palnej wraz z amunicją, legitymacji posiadacza broni i Europejskiej Karty Broni Palnej oraz sześciu sztuk zaświadczeń uprawniających do nabycia broni. Natomiast w odpowiedzi na skargę Organ uzupełnił argumentację wynikającą ze skierowanego do Skarżącego pisma z dnia [...] maja 2024 r., a uzasadniającą odebranie mu broni, amunicji i związanych z tym dokumentów wyjaśniając, że w ww. zakresie Organ uwzględnił fakt, że Skarżącemu zostały przedstawione zarzuty popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 Kodeksu karnego. Zdaniem Sądu zastosowany przez Organ środek prewencyjny jest prawidłowy. W tej sprawie nie można bowiem stracić z pola widzenia, że przestępstwo stypizowane w art. 190 1 k.k., o popełnienie którego podejrzany jest Skarżący ("Kto grozi innej osobie popełnieniem przestępstwa na jej szkodę lub na szkodę osoby dla niej najbliższej, jeżeli groźba wzbudza w osobie, do której została skierowana lub której dotyczy, uzasadnioną obawę, że będzie spełniona, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3."), zostało umieszczone w kodeksie karnym w rozdziale XXXIII zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko wolności". Przedmiotem jego ochrony (zamachu) jest wolność psychiczna człowieka przed obawą popełnienia przestępstwa na jego szkodę lub na szkodę osoby dla niego najbliższej. Chodzi o poczucie bezpieczeństwa jednostki, wolność w sferze psychicznej od strachu, zastraszania, obawy przed popełnieniem przestępstwa (K. Daszkiewicz-Paluszyńska, Groźba w polskim prawie karnym, Warszawa 1958, s. 32–33). Ustawodawca wprowadzając ścisłą reglamentację w zakresie posiadania broni, umożliwił kontrolę nad tym, jakie osoby posiadają urządzenia służące w istocie do zabijania i mogące stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego i bezpieczeństwa poszczególnych osób. Skoro zatem Skarżący jest podejrzany o ww. przestępstwo przeciwko wolności, to fakt ten - choć niepotwierdzony prawomocnym orzeczeniem sądu, daje podstawę do założenia, że Skarżący stwarza zagrożenie dla siebie, porządku i bezpieczeństwa publicznego. Postawienie zarzutów popełnienia tak poważnego przestępstwa osobie posiadającej broń palną uzasadnia bowiem obawę użycia jej niezgodnie z obowiązującymi przepisami (por. pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt II GSK 588/23). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w ww. wyroku, wskazana wykładnia art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji jest zbieżna ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt P 43/12. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził bowiem, że użycie przez ustawodawcę słowa "może" stanowi wyraźną wskazówkę dla organów stosujących prawo, że dokonanie analizowanej czynności materialno-technicznej jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy zachodzi obawa, że podejrzany/oskarżony o popełnienie przestępstwa z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowiłby zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego albo dla wolności i praw innych osób. Dlatego zastosowanie wobec Skarżącego prewencyjnego zabezpieczenia broni - z uwagi na indywidualne okoliczności sprawy wskazane powyżej - było uprawnione na podstawie regulacji określonej w art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji, dotyczącej osób nie skazanych prawomocnym orzeczeniem Sądu za określone przestępstwa, lecz osób wobec których toczy się postępowanie karne o te przestępstwa. Sąd podziela przy tym stanowisko organu, że wzgląd na bezpieczeństwo publiczne ma w tej sprawie pierwszeństwo przed interesem Skarżącego polegającym na pozostawieniu mu prawa dysponowania bronią, na którą posiada pozwolenie. Reasumując, Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia wadliwości podjętej przez organ czynności w związku z powzięciem informacji o toczącym się przeciwko Skarżącemu postępowaniu karnym o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Odnosząc się do wniosków Strony w przedmiocie zobowiązania Komisariatu Policji W. U. do nadesłania kopii akt dochodzeniowych o nr KPD I [...]dotyczących oskarżenia Skarżącego o przestępstwo z art. 190 kodeksu karnego, ewentualnie zwrócenie się do właściwej terytorialnie jednostki Prokuratury, która nadzoruje to postępowanie o nadesłanie kopii akt postępowania przeciwko Skarżącemu oraz zgłoszonych wniosków dowodowych, Sąd postanowił je oddalić. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Wskazać należy, że w postępowaniu administracyjnym sąd nie podejmuje czynności w zakresie samodzielnego "pozyskiwania" dokumentów od innych podmiotów/organów oraz nie przeprowadza słuchania stron. Ponadto, przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów może mieć miejsce przy spełnieniu ustawowego warunku - jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości – w niniejszej sprawie takich wątpliwości Sąd nie miał. Podjęcie zaskarżonej czynności materialno-technicznej zostało prawidłowo umotywowane i wynikało z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w szczególności z postanowienia o przedstawieniu zarzutów z dnia 12 maja 2024 r. (k. 98 akt administracyjnych). Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić. Ze wskazanych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. Wszystkie orzeczenia krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu, dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl .