VI SA/Wa 2525/15

WyrokWSA w Warszawie2016-04-15

Skład orzekający: Marzena Milewska-Karczewska, Magdalena Maliszewska, Grzegorz Nowecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy negatywną opinię Wójta Gminy dotyczącą projektu prac geologicznych, wydane bez analizy zgodności projektu z zapisami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz bez wskazania konkretnych jednostek redakcyjnych tego studium, narusza przepisy postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. oraz art. 80 ust. 5 ustawy Prawo geologiczne i górnicze. Organy nie przeprowadziły analizy zgodności projektu prac geologicznych z zapisami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, nie wskazały konkretnych jednostek redakcyjnych studium, które miałyby być naruszone, ani nie odniosły się do argumentów strony skarżącej dotyczących klasy bonitacyjnej gruntów i sposobu ich faktycznego wykorzystania.
Stan faktyczny
Spółka P. Sp. j. złożyła wniosek o zatwierdzenie projektu robót geologicznych w celu poszukiwania złoża piasku. Starosta zwrócił się do Wójta Gminy o zaopiniowanie projektu. Wójt Gminy wydał postanowienie negatywnie opiniujące projekt, wskazując na niezgodność z obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które określa teren jako rolny w sąsiedztwie zabudowy zagrodowej i drogi gminnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Wójta. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak analizy studium i arbitralność rozstrzygnięć.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. Sp. j. kwotę 357 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant ref. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi P. Sp. j. z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie negatywnego zaopiniowania projektu prac geologicznych 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2015 r.; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz P. Sp. j. z siedzibą w M. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej "Kolegium", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (jt. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – dalej "k.p.a.") oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (jt. Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia P. Spółka Jawna (dalej skarżąca, spółka) utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. w przedmiocie negatywnego zaopiniowania projektu prac geologicznych. P. Sp. j. w trybie art. 80 ust. 1 i 2 w zw. z art. 161 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (jt Dz.U. z 2015 r., poz. 196- dalej "pgg") wystąpiło do Starosty Powiatu [...] z wnioskiem o zatwierdzenie projektu robót geologicznych dla prowadzenia prac poszukiwawczych złoża piasku na części nieruchomości gruntowej działki o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości [...]. Z uwagi na treść art. 80 ust. 5 pgg Starosta Powiatowy w [...] zwrócił się do Gminy [...] z prośbą o zaopiniowanie ww. projektu. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. Wójt Gminy [...] zaopiniował negatywnie wniosek P. Spółka Jawna z siedzibą w [...] w sprawie zaopiniowania "Projektu robót geologicznych dla przeprowadzenia prac poszukiwawczych złoża piasku na fragmencie nieruchomości gruntowej nr: [...] o powierzchni poniżej 2 ha, w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...], województwo [...]". Uzasadniając powyższe postanowienie organ I instancji wskazał, że Gmina [...] nie posiada miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym planowane są roboty geologiczne. Zgodnie natomiast z obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] teren projektowanych robót geologicznych to obszar gruntów rolnych, znajdujący się w bliskim sąsiedztwie zabudowy zagrodowej oraz drogi gminnej. Planowane roboty geologiczne będą zatem sprzeczne z zapisami w obowiązującym studium i faktycznym wykorzystaniem terenu. Zażalenie na ww. postanowienie wniosła skarżąca wnosząc o jego uchylenie. W pierwszej kolejności spółka zwróciła uwagę, iż zgodnie z pgg, złożony przez nią wniosek powinien rozstrzygnąć Starosta [...], natomiast wójt gminy na terenie której będą wykonywane roboty geologiczne opiniuje jedynie projekt, a nie wniosek. Następnie skarżąca wskazała, że ani ustawa pgg ani szczegółowe przepisy dotyczące robót geologicznych, nie precyzują na jakich gruntach mogą być prowadzone roboty geologiczne w celu poszukiwania złoża piasku. Podniosła, iż ustawa wskazuje jedynie, że poszukiwania te muszą być wykonywane na gruncie, którego wnioskodawca jest właścicielem lub użytkownikiem wieczystym, co zostało spełnione w przedmiotowej sprawie. Na zakończenie spółka zarzuciła, iż organ I instancji złamał prawo powiadamiając o wydanym przez siebie postanowieniu M. D., nie będącego stroną postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. Uzasadniając zajęte stanowisko Kolegium przywołało zastosowane w sprawie przepisy, tj. art. 7 ust. 1, art. 79 ust. 1, art. 80 ust. 1 i 5 pgg oraz art. 106 § 5 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał następnie, iż z zebranego materiału dowodowego wynika, że Gmina [...] nie posiada planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym planowane są roboty geologiczne. Politykę przestrzenną gminy kreuje zatem studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Szczegółowe uwarunkowania uwzględniane w studium określone zostały w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz U. z 2015 r., poz. 199 ze zm.). Zgodnie ze ww. studium teren działki na którym planowane są roboty stanowi obszar gruntów rolnych. Nadto w bliskim sąsiedztwie znajduje się zabudowa zagrodowa oraz droga gminna. Prowadzenie robót geologicznych na działce nr [...] jest zatem niezgodne z przeznaczeniem tego terenu wynikającym ze studium. Skoro na ww. działce studium nie przewiduje prowadzenia robót geologicznych, to uzasadnione było – w ocenie organu odwoławczego – negatywne zaopiniowanie przez Wójta Gminy [...] prowadzenia takich robót przez spółkę. Organ odwoławczy przyznał rację skarżącej, iż zaopiniowaniu przez wójta podlega projekt robót geologicznych, a nie wniosek. Jednak – jak wskazał– takie sformułowanie sentencji zaskarżonego postanowienia nie ma wpływu na rozstrzygnięcie rozpatrywanej sprawy. Z treści zaskarżonego postanowienia wynika bowiem jednoznacznie, że przedmiotem opiniowania był projekt robót geologicznych. Nadto organ odwoławczy stwierdził, że również zawiadomienie osoby nie będącej stroną postępowania nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Skargę na ww. postanowienie Kolegium z dnia [...] lipca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło, działając za pośrednictwem pełnomocnika profesjonalnego, P. Sp. j. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła: 1. Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik, sprawy, tj.: a) art. 6 k.p.a. poprzez wydanie rozstrzygnięcia nie mającego oparcia w przepisach prawa albowiem zarówno w postępowaniu odwoławczym, jak i w postępowaniu przed organem pierwszej instancji nie wskazano studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, w oparciu, o które rozstrzygano, ani żadnej jednostki redakcyjnej, na podstawie której wydano negatywną opinię, nie wskazano numeru uchwały na mocy, której studium miało zostać przyjęte, ani daty tego przyjęcia, tym samym nie wskazano podstawy prawnej; b) art. 7 i art. 9 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy niezbędnego do prawidłowego załatwienia sprawy, mającego na względzie interes społeczny, słuszny interes obywateli oraz interes właściciela nieruchomości, poprzez pominięcie wyjaśnienia, czy kwalifikowanie do działalności rolniczej gleb o niskiej bonitacji będzie korzystne dla interesu społecznego; poprzez pominięcie charakteru działki [...], sposobu jej faktycznego wykorzystywania oraz klasy gleby na tej działce; c) art. 8 k.p.a. poprzez wydanie całkowicie arbitralnych rozstrzygnięć, wykraczających poza granice dozwolonego uznania oraz naruszających zasadę zaufania obywateli; d) art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie oceny całokształtu materiału dowodowego i wskazania, jakie fakty zostały udowodnione, a jakie nie; e) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez pominięcie w uzasadnieniu prawnym postanowienia wskazania, jakie jednostki redakcyjne, jakiego studium uniemożliwiają prowadzenie robót geologicznych na działce nr ew. [...]. 2. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 7 pgg, poprzez przyjęcie, że skoro studium nie przewiduje prowadzenia na działce [...] robót geologicznych to uzasadnione jest negatywne zaopiniowanie projektu podczas, gdy negatywna opinia może zostać wydana w sytuacji, gdy studium wyraźnie zakazywałoby takich prac na wnioskowanej nieruchomości; b) art. 23 ust. 2 pkt 1 pgg poprzez wydanie i utrzymanie w mocy opinii całkowicie dowolnej, nie opartej na żadnych racjonalnych, znajdujących potwierdzenie w faktach lub przepisach prawa, kryteriach; c) art. 80 ust. 5 ustawy pgg, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Wójta Gminy [...], w którym Wójt zaopiniował negatywnie wniosek, nie zaś projekt robót geologicznych, do czego był zobowiązany; 3. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, a polegający na: a) uznaniu, że prowadzenie wnioskowanych robót geologicznych naruszy przeznaczenie nieruchomości nr ew. [...] powożonej w gminie [...], podczas gdy brak dowodów, z których takie ustalenia mogłyby wynikać, b) przyjęciu, że zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] teren działki, na której planowane są roboty stanowi obszar gruntów rolnych podczas, gdy sam dokument studium nie został precyzyjnie wskazany oraz nie uwzględniono, iż gleba na działce stanowi IV i V klasę bonitacyjną, co czyni ją rolniczo nieprzydatną. W obszernym uzasadnieniu skargi spółka podniosła m. in., iż w obecnie obowiązującym studium dla Gminy [...] brak jest zapisów ograniczających lub zabraniających prowadzenia prac geologicznych na działce nr ew. [...], a skoro tak to ich prowadzenie jest dozwolone w świetle art. 7 pgg. Ponadto, w ocenie spółki, Kolegium powinno było zbadać, jaki konkretnie rodzaj działalności jest zabroniony na spornej działce. Zapisy studium nie powinny być bowiem interpretowane rozszerzająco. Należało także zbadać, jaki charakter ma przedmiotowa nieruchomość, jakie jest jej przeznaczenie i charakter. Skarżąca podniosła, iż na projektowanym zakresie prac geologicznych grunt posiada IV klasę bonitacyjną gleby, co świadczy o tym, że nie nadaje się ona na cele rolne. Sama zaś działka zarówno w przeszłości, jak i obecnie stanowi łąki i nie jest wykorzystywana rolniczo. Nadto organ nie zwrócił uwagi, iż w bliskim sąsiedztwie nieruchomości istnieją już udokumentowane złoża, co powoduje, że istnieje bardzo wysokie prawdopodobieństwo stwierdzenia ich występowania także na przedmiotowej działce. W dalszej części uzasadnienia skarżąca nie zgodziła się ze stwierdzeniem, iż okoliczności, że "w bliskim sąsiedztwie znajduje się zabudowa zagrodowa oraz droga gminna" miały znaczenie dla rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie. Wskazała, iż zgodnie z projektem, prace geologiczne polegałyby wyłącznie na wykonaniu "5 mało średnicowych otworów wiertniczych do maksymalnej głębokości 20 m ppt", nadto "otwory badawcze nie będą rurowane" i trwałyby 1 dzień. Wskazując na powyższe spółka podniosła, iż ingerencja w grunt jest niewielka, niekolidująca z przeznaczeniem działki i niepozostawiająca jakiegokolwiek wpływu na grunty sąsiednie. W projekcie wskazano, że "wykonywanie zaprojektowanych robót geologicznych nie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko". Jednocześnie wskazano, że po zakończeniu badań otwory wiertnicze zostaną zlikwidowane urobkiem w taki sposób, aby został zachowany naturalny profil litologiczny otworów – tzn. te warstwy, gdzie zostałoby stwierdzone występowanie osadów spoistych zostaną zaiłowane, a te gdzie będą występowały osady sypkie – zostaną zasypane piaskiem. Ponadto skarżąca podkreśliła, iż jest właścicielką nie tylko przedmiotowej nieruchomości, ale także sąsiadujących z nią nieruchomości o nr [...],[...] i [...]. Ponadto otwory wiertnicze nie są planowane na granicy działki, w związku z czym pozostaną bez wpływu na drogę gminną, która przebiega od południowej strony spornej działki. Polemizując z zaskarżonym postanowieniem skarżąca podniosła, iż niniejszą sprawę należało ocenić w kontekście celu, jaki przyświecał pracom nad uchwaleniem obecnie obowiązującej pgg, tj. usunięciu barier utrudniających podejmowanie i wykonywanie działalności w zakresie geologii i górnictwa, pobudzeniu przedsiębiorczości oraz zwiększenie pewności inwestowania (uzasadnienie projektu do pgg str. 1, druk sejmowy VI, 1696). Skarżąca zarzuciła, iż zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy nie zbadały wszechstronnie sprawy. W szczególności, nie dokonały analizy zapisów studium (części opisowej oraz części graficznej) w odniesieniu do spornej nieruchomości. Powyższe spowodowało, iż opinia organu jest – w ocenie strony – całkowicie dowolna i niczym nieuzasadniona. Strona podniosła, iż jakkolwiek przepisy pgg nie przewidują, jakie kryteria należy brać pod uwagę przy wydawaniu opinii poprzedzającej zatwierdzenie projektu robót geologicznych, to jednak opinia ta nie może być całkowicie dowolna. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jt.Dz.U. z 2014 poz. 1647 z późn. zm) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. – jt.Dz. U. z 2012r. poz. 270 z późn. zm). Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1 b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że jest ona zasadna. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2015r. utrzymujące w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2015r. negatywnie opiniujące wniosek skarżącej w sprawie zaopiniowania "Projektu robót geologicznych dla przeprowadzenia prac poszukiwawczych złoża piasku na fragmencie nieruchomości gruntowej działka nr ew. [...] o pow. poniżej 2 ha, w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...], województwo [...]". Należy zatem wskazać mając na względzie materię rozpoznawanej sprawy, że w myśl art. 80 ust. 1 pgg, projekt robót geologicznych, których wykonywanie nie wymaga uzyskania koncesji, zatwierdza organ administracji geologicznej, w drodze decyzji. Jak wynika zaś z art. 80 ust. 5 powołanej ustawy zatwierdzenie projektu robót geologicznych wymaga opinii wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Zgodnie z art. 106 k.p.a. jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ (§ 1). Zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie (§ 5). W orzecznictwie wskazuje się, że niezależnie od tego, czy będzie to opinia czy inna forma współdziałania (uzgodnienia, porozumienia), w każdym przypadku mamy do czynienia z dwoma osobno przeprowadzanymi postępowaniami administracyjnymi, w których stosuje się przepisy k.p.a.. Na organach administracji ciążą zatem wszystkie prawa i obowiązki wynikające z przepisów procesowych, łącznie z obowiązkiem przestrzegania swojej właściwości w każdym stadium postępowania. Stanowisko, jakie w formie postanowienia zajmuje organ współdziałający, nie rozstrzyga o istocie sprawy ani nie kończy jej w instancji administracyjnej. Postępowanie przed organem współdziałającym ma bowiem w istocie swojej charakter pomocniczego stadium postępowania w sprawie załatwianej przez inny organ w drodze decyzji administracyjnej. Oznacza to, że ani przedmiot tego postępowania, ani też rozstrzygnięcia w nim podjęte nie mają samodzielnego bytu prawnego. Postanowienie organu współdziałającego wchodzi do materiału dowodowego sprawy i, w zależności od stopnia związania jego treścią, albo znajdzie tylko wyraz w uzasadnieniu decyzji, albo też wpłynie bezpośrednio na treść rozstrzygnięcia sprawy zawartej w decyzji administracyjnej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 2001r. sygn.. II SA 519/00, Lex nr 51225). Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu, iż wydając postanowienie w trybie art. 106 k.p.a. organ związany był rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że organ jest obowiązany m. in. do przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Z zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a. wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i rozstrzygnięcia wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, nawet wtedy, gdy orzeczenia administracyjne nie uwzględniają ich żądań. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 7 grudnia 1984 r., sygn. akt III SA 729/84, ONSA 1984, nr 2, poz. 117, podkreślił, że w celu realizacji tej zasady konieczne jest przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i twierdzeń stron oraz uwzględnienia w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli, przy założeniu, że wszyscy obywatele są równi wobec prawa. Organ administracji jest ponadto obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w przepisie art. 124 § 2 k.p.a. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] dopuściło się naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., a przede wszystkim art. 124 § 2 k.p.a. Należy bowiem przede wszystkim zauważyć, że rozstrzygnięcie organu I instancji dotyczy negatywnego zaopiniowania wniosku skarżącej w sprawie "Projektu robót geologicznych dla przeprowadzenia prac poszukiwawczych złoża piasku na fragmencie nieruchomości gruntowej nr: [...] (o powierzchni poniżej 2 ha) w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...], województwo [...]". Tymczasem z przepisu art. 80 ust. 5 pgg jednoznacznie wynika, co słusznie podnosi i podnosiła na etapie zażalenia strona skarżąca, że opinia wydawana jest w zakresie projektu prac geologicznych nie w zakresie wniosku jak uczynił to organ I instancji. Organem właściwym do rozpoznania wniosku jest bowiem właściwy organ geologiczny -w niniejszej sprawie Starosta [...]. Kolegium mimo, że wyżej wymieniony błąd zauważyło to jednak uznało, że postanowienie opiniujące w istocie dot. zaopiniowania projektu prac a nie jak wskazano w sentencji postanowienia I instancji wniosku. Tym samym utrzymując w mocy skarżone postanowienie i nie stosując przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Kolegium dopuściło się naruszenia zarówno wskazanego przepisu poprzez jego niezastosowanie jak również przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia dla wydania, którego brak jest podstaw prawnych, gdyż ustawa nie wskazuje na możliwości opiniowania wniosku w zakresie prac geologicznych. Sąd zauważa również, że nawet gdyby można było przyjąć, iż w niniejszej sprawie organ w istocie opiniował projekt prac geologicznych, to w sprawie doszło również do naruszenia kolejnych przepisów postępowania, gdyż zgodnie z art. 7 pgg: 1) podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dozwolone tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w odrębnych przepisach; 2) w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach. A zatem ww. przepis określa, jako warunek dopuszczalności podejmowania i wykonywania działalności określonej ustawą, w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, brak kolizji takiej działalności ze sposobem wykorzystywania nieruchomości ustalonym w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach. Nie oznacza to jednak, że sam brak takiej kolizji obliguje organ opiniujący projekt robót geologicznych, do wydania pozytywnej opinii w tym zakresie, gdyż z przepisu art. 80 ust. 5 w/w ustawy, stanowiącym podstawę do wydania opinii, nie wynika jakie są wymogi opinii wójta. W orzecznictwie przyjmuje się, jednak że opinia ta winna zawierać stanowisko wójta w aspekcie zadań gminy wiążących się z przedmiotem rozstrzygnięcia. Do zadań gminy należą bowiem między innymi sprawy ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej (art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o samorządzie gminnym -por. w. WSA w Łodzi z 25.04.2013r., III SA/Łd 331/13). Podkreślić jednocześnie należy, że na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze orzecznictwo sądów administracyjnych wypracowało pogląd, który zdaniem Sądu nadal zachowuje swą aktualność również pod rządami obecnie obowiązującej ustawy, że jedynym kryterium dla uzgodnienia projektu robót geologicznych jest zgodność tychże robót z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli jest uchwalony lub z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków przestrzennego zagospodarowania gminy (por. wyrok NSA z dnia 7.10.2010 r., sygn. akt II GSK 703/10, NSA z dnia 7.05.2013 r. sygn. akt II GSK 312/12, WSA w Białymstoku z dnia 29.11.2010 r., sygn. akt II SA/Bl 570/11, WSA w Olsztynie z dnia 16.06.2011 r., sygn. akt II SA/Ol 323/11, wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - CBOS). Tym samym w przedmiotowej sprawie organy słusznie przyjęły, że skoro brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr [...], to uwzględnić należało treść studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy . Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie winno być zatem ustalenie, czy projektowane roboty nie naruszają zapisów zawartych w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] (uchwała Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2000r. zmieniona uchwałą nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011r. oraz zmieniona uchwałami nr [...] z dnia [...] marca 2014r. i nr [...] z dnia [...] maja 2015r.). Przy czym należy w tym miejscu zauważyć, iż organy w tym zakresie nie przeprowadziły żadnej analizy, która wskazywałaby, że projekt robót geologicznych - który ma polegać na wykonaniu w ciągu 1 dnia "5 mało średnicowych otworów wiertniczych do maksymalnej głębokości 20 m ppt", które nie będą rurowane i które następnie po zakończeniu badań zostaną zlikwidowane urobkiem w taki sposób, aby został zachowany naturalny profil litologiczny otworów - w jakikolwiek sposób pozostaje w sprzeczności z zapisami Studium. Zdaniem Sądu nie można bowiem przyjąć, iż planowane dokonanie odwiertów celem poszukiwania złóż kopaliny w postaci piasku będzie w jakikolwiek sposób sprzeczne ze wskazywanymi przez organ powodami odmowy tj. ze względu na to, że prace planowane są na obszarze gruntach rolnych oraz ze względu na to, że w bliskim sąsiedztwie znajduje się zabudowa zagrodowa oraz droga gminna. Sąd wskazuje również w tym miejscu, co słusznie zauważyła w skardze strona skarżąca, że zarówno organ I instancji jak i Kolegium nigdzie w treści decyzji nie powołały się zarówno na numer i datę uchwały, którą uchwalono Studium dla gminy jak również na konkretne zapisy tej uchwały, z którymi projekt miałby być sprzeczny (brak wskazania punktów lub paragrafów lub artykułów uchwały). Tym samym strona została w istocie pozbawiona możliwości obrony swego stanowiska poprzez wykazywanie np. braku sprzeczności z zapisami studium. Należy w tym miejscu również dodać, że w aktach sprawy przesłanych do Sądu znajduje się Uchwała nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] maja 2015r. w sprawie: zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] – zmiana w zakresie eksploatacji kopalin we wsi [...],[...]. Jednakże jak wynika z akt sprawy dokument ten został przesłany do Kolegium dopiero po wydaniu skarżonego orzeczenia, gdy sprawa miała być przekazana do sądu na skutek złożonej skargi (patrz dok. 10 akt administracyjnych – pismo z dnia [...] września 2015r.). Powyższe wskazywałoby zatem, że organ odwoławczy wydał rozstrzygniecie w sprawie bez zapoznania się i dokonania analizy podstawowego dokumentu na który powołał się w rozstrzygnięciu. Fakt ten zdaje się potwierdzać również okoliczność, że w uzasadnieniu skarżonego rozstrzygnięcia brak jest konkretnych odwołań do zapisów Studium odnoszących się do obszaru, w którym położona jest działka nr ew. [...]. Brak w uzasadnieniu skarżonego orzeczenia odwołania się do zapisów Studium w istocie pozbawia również Sąd możliwości skontrolowania prawidłowości stanowiska organu zawartego w wydanym rozstrzygnięciu, czyniąc to stanowisko dowolnym i wykraczającym poza granice dozwolonego uznania administracyjnego. Nadto Kolegium w najmniejszym stopniu nie odniosło się do podniesionych w zażaleniu argumentów strony związanych np. z faktem, iż grunty rolne na których planowane są odwierty są gruntami rolnymi klasy IV i V, obecnie użytkowanymi jako pastwisko na których właściciel nie planuje działalności rolniczej. Mając zatem na względzie, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia szeregu przepisów zarówno proceduralnych tj. art. 7, 8, 77 § 1, 80 a także art. 107 § 3 k.p.a. a tym samym także art. 80 ust. 5 ustawy prawo geologiczne i górnicze co mogło mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd postanowił w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło