VI SA/Wa 2530/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 25 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Z. P. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lipca 2009 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie p o s t a n a w i a odmówić przyznania skarżącemu Z. P. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych Skargą z dnia [...] listopada 2008 r. Z. P. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Komendanta Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie. Zarządzeniem Przewodniczącego z dnia [...] kwietnia 2009 r., wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 złotych w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Pismem z dnia [...] maja 2009 r., zatytułowanym "zażalenie" skarżący oświadczył, iż nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego. Zarządzeniem z dnia [...] maja 2009 r., wezwano stronę do sprecyzowania czy intencją skarżącego było zażalenie na wysokość wpisu czy tez złożone pismo stanowiło wniosek o przyznanie prawa pomocy. Skarżący w odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia [...] czerwca 2009 r., w sposób jednoznaczny wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący złożył w dniu [...] czerwca 2009 r. na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Z informacji podanych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynikało, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe razem z córką. Skarżący posiada mieszkanie o powierzchni 48 m2. Dodatkowo skarżący wskazał, iż pobiera świadczenie emerytalne w wysokości 3600 zł brutto miesięcznie, natomiast jego córka z tytułu wynagrodzenia za pracę uzyskuje dochód w wysokości 2400 brutto miesięcznie. Ponadto oświadczył, iż posiada środki pieniężne w kwocie 40.000 zł. Postanowieniem z dnia 14 lipca 2009 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił Z. P. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie z kosztów sądowych. Postanowienie to zostało doręczone stronie skarżącej w dniu [...] sierpnia 2009 r. Następnie pismem z dnia [...] sierpnia 2009 r. skarżący wniósł sprzeciw od ww. postanowienia z dnia 14 lipca 2009 r., wskazując w jego uzasadnieniu, iż "stan jego portfela nie może limitować sprawiedliwości." Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Z regulacji prawnej zawartej w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dotyczącej kosztów sądowych wynika, że podstawową zasadę stanowi ponoszenie kosztów sądowych przez każdego, kto wnosi do Sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki (art. 219, art. 220, art. 230 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 246 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a., możliwe jest zwolnienie osoby prawnej wnoszącej skargę od kosztów sądowych poprzez przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym w sytuacji gdy wykaże ona, iż nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Należy więc stwierdzić, że co do zasady każdy kto wszczyna postępowanie sądowe, powinien liczyć się z koniecznością opłacenia kosztów sądowych, a co za tym idzie tak planować swój budżet, aby wygospodarować kwotę konieczną do ich uiszczenia. Natomiast udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sytuacja materialna wnioskodawcy oceniana w odniesieniu do konkretnego postępowania sądowoadministracyjnego stanowi jedyną podstawę przy orzekaniu o udzieleniu prawa pomocy. Rozstrzygnięcie przez Sąd o przyznaniu prawa pomocy z przyczyn innych niż sytuacja materialna wnioskodawcy byłoby bowiem rozstrzygnięciem dokonanym z podstaw niedopuszczalnych i nie znajdujących uzasadnienia w ustawie (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 118/05.) W niniejszej sprawie ustalone zostało, czego nie podważał skarżący, iż on wraz córką we wspólnym gospodarstwie domowym uzyskują miesięczny dochód w wysokości 6000 zł brutto, zatem referendarz sądowy rozpoznając wniosek, w sposób prawidłowy uznał brak podstaw do zwolnienia z ponoszenia kosztów sądowych. Uznano bowiem, iż koszty ograniczające się na obecnym etapie postępowania do wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł, nie spowodują pogorszenia sytuacji finansowej strony. W konsekwencji nie można uznać, iż przy osiąganych przez skarżącego oraz jego córkę comiesięcznych dochodach oraz posiadanych środkach pieniężnych skarżący nie byłby w stanie zgromadzić środki niezbędne do dochodzenia swoich praw przed sądem. Wbrew temu, co podnosił skarżący, dokonano oceny jego zdolności do opłacenia wpisu od wniesionej w niniejszej sprawie skargi konfrontując wysokość tego wpisu z posiadanymi przez niego środkami na rachunkach bankowych. Podkreślić należy, iż również z uwagi na pogląd ugruntowany w orzecznictwie sądowym, że instytucja prawa pomocy stanowi formę dofinansowania z budżetu państwa, jaka może być stosowana w przypadku osób, które pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone. Należy zatem stwierdzić, że wnioskujący, który prowadząc z córką gospodarstwo domowe przy łącznych miesięcznych dochodach rzędu 6000 zł brutto, nie wykazał, iż nie jest w stanie sfinansować swojego udziału w niniejszym postępowaniu poprzez zapłatę kwoty wpisu od skargi w wysokości 200 zł bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku strony, bowiem nie przedstawiła ona nowych okoliczności, które mogłyby skutkować odmienną oceną jego sytuacji materialnej i rodzinnej w kontekście istnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji