VI SA/Wa 2531/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-12-23

Skład orzekający: Tomasz Sałek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody z emerytury pokrywają jedynie bieżące potrzeby życiowe i koszty leczenia, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego adwokata w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której dochody z emerytury, po uwzględnieniu kosztów leczenia i bieżących potrzeb życiowych, nie pozwalają na poczynienie oszczędności na pokrycie kosztów postępowania sądowego, powinna zostać przyznana pomoc prawna w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Instytucja prawa pomocy jest przeznaczona dla osób, dla których pokrycie kosztów postępowania jest obiektywnie niemożliwe.
Stan faktyczny
Skarżący M. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek był związany ze skargą na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Skarżący wraz z żoną otrzymują łącznie około 2000 zł emerytury miesięcznie. Skarżący ponosi znaczne koszty leczenia (około 1000 zł miesięcznie) i ma poważne problemy zdrowotne. Nie posiadają oszczędności.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego M. G. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla skarżącego M. G. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu postanawia: 1. zwolnić skarżącego M. G. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego M. G. adwokata. M. G. (dalej też jako skarżący) złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz przesłanych dokumentów wynika, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną. Skarżący otrzymuje emeryturę w wysokości 1032 zł netto miesięcznie. Żona skarżącego otrzymuje emeryturę w kwocie 1007 złotych miesięcznie. Skarżący załączył zaświadczenie lekarskie potwierdzające fakt systematycznego leczenia. Wyjaśnił, że podlega stałej opiece lekarskiej z uwagi na przebyte poważne choroby, jak zawał, nadciśnienie, czy też astma. Koszty leczenia skarżący oszacował na kwotę około tysiąca złotych miesięcznie. Skarżący oświadczył, że ani on ani żona nie posiadają rachunków bankowych ani oszczędności. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej też jako p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje przy tym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. W niniejszej sprawie uznać należy, iż dochód skarżącego i jego żony z tytułu emerytury, nie pozwala na poczynienie przez skarżącego oszczędności w bieżących wydatkach celem pokrycia kosztów postępowania sądowego. Łącznie dochód skarżącego i jego żony oscyluje wokół kwoty dwóch tysięcy złotych, przy czym uwzględnić należy podeszły wiek skarżącego i jego żony oraz stan zdrowia skarżącego, które to okoliczności pociągają za sobą konieczność wydatkowania znacznych sum na leczenie. Istotnym jest przy tym, iż zgodnie z oświadczeniem skarżącego nie dysponują z żoną oszczędnościami, które skarżący mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Wynika z tego, że uzyskiwane z tytułu emerytury dochody pokrywają wydatki związane z bieżącymi potrzebami życiowymi. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację majątkową skarżącego, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Tym samym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło