VI SA/Wa 2680/10
WyrokWSA w Warszawie2011-02-23
Skład orzekający: Zbigniew Rudnicki, Danuta Szydłowska, Dorota Wdowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nakładająca karę pieniężną została wydana z naruszeniem prawa procesowego uniemożliwiającym jej kontrolę sądową?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, w szczególności z powodu niejasności i wadliwego uzasadnienia, co uniemożliwia jej kontrolę sądową i skutkuje koniecznością uchylenia decyzji oraz ponownego rozpoznania sprawy przez organ.Stan faktyczny
A. S.A. została ukarana karą pieniężną przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego za naruszenia związane z przekroczeniem maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu oraz brakiem odpowiednich dokumentów podczas kontroli pojazdu przewożącego piasek na potrzeby budowy drogi. Spółka kwestionowała zasadność nałożonej kary, wskazując, że pojazd poruszał się wyłącznie po terenie budowy, a nie po drogach publicznych, oraz podnosiła zarzuty dotyczące nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego i wadliwego uzasadnienia decyzji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego; stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz A. S.A. kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant ref. staż. Monika Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2011 r. sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz A. S.A. z siedzibą w M. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2010 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania A. S.A, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 art. 87 ust. 1 pkt 3, art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.), art. 7 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), oraz. lp. 1.7, lp. 10.3 lit. a i lit. b, załącznika do ustawy o transporcie drogowym utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2010 r. o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 23 000 zł.
W uzasadnieniu swojego stanowiska organ odwoławczy przytoczył treść przepisów stanowiących materialno prawną podstawę zaskarżonej decyzji i wyjaśnił, iż podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty oraz przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego.
Powyższe naruszenia ustalono dnia [...] maja 2010 r. na drodze wojewódzkiej w miejscowości M. podczas kontroli pojazdu samochodowego marki [...] o nr rejestracyjnym [...]. Kontrolowanym pojazdem przewożono ładunek piasku w ramach krajowego transportu drogowego rzeczy wykonywanego na rzecz A. S.A.. Kierowca oświadczył do protokołu kontroli, że dokumentu przewozowego na w/w ładunek nie otrzymał od pracodawcy przed rozpoczęciem przewozu drogowego, a sam piasek był przewożony w związku z budową drogi.
Organ przeanalizował dane cyfrowe z karty kontrolowanego kierowcy stwierdzając, iż w dniu [...]., przekroczył on maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 1 godzinę i 29 minut, w dniu 28.04.2010 r., przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 39 minut, w dniu 29.04.2010 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 36 minut.
Podczas kontroli nie okazano dokumentu uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków.
Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, iż w dniu 30.04.2010 r., kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 14 minut, jednakże stosownie do lp. 10.3 lit. a załącznika do ustawy o transporcie drogowym sankcjonowane jest przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przekraczające 15 minut. W tej sytuacji GIDT stwierdził, kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny została przez organ I instancji nałożona niezasadnie. Natomiast w dniu [...]. kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 3 godziny i 48 minut podczas gdy organ I instancji ustalił fakt przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o 1 godzinę i 23 minuty. Prawidłowo nałożona kara pieniężna za wyżej wymienione naruszenie winna wynieść 1550 złotych.
Organ odwoławczy uznał, że łączna kwota kar pieniężnych za wszystkie utrzymane w mocy naruszenia wynosi 3000 złotych. Organ I instancji zaniżył tym samym wysokość kary pieniężnej o 700 złotych. Jednakże, mając na uwadze z art. 139 kpa, jej wysokość pozostaje bez zmian.
W ocenie organu przedłożony przez odwołującą się spółkę dokument stanowiący zestawienie logistyczne dla kontrolowanego pojazdu nie udowadnia w sposób jednoznaczny i bezsporny, że wszystkie przewozy wykonywane w danym dniu, które zostały zarejestrowane na karcie kierowcy odbywały się poza drogami publicznymi, gdyż nie wskazuje tras po jakich przemieszczał się pojazd. Ponadto podane godziny w jakich samochód ciężarowy był uruchamiany oraz zatrzymywany są sprzeczne z rejestracją okresów jazdy i postoju zarejestrowanymi przez tachograf cyfrowy.
Zdaniem GIDT, niniejszej sprawie nie ma także zastosowania art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. S.A., zwana dalej skarżącą, wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ewentualnie jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania .
Podniosła zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego tj.:
-art. 92 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym ( Dz. U. z 2007 r. Nr 125 poz. 874, ze zm.) poprzez jego zastosowanie w niniejszej sprawie, w skutek czego nałożono na skarżącą karę administracją w kwocie 1800 zł pomimo faktu, że nie wykonywała ona w dniach objętych kontrolą przewozu drogowego w rozumieniu przepisów w/w ustawy,
oraz zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego tj.:
-art. 7 i art. 77 kpa poprzez nie ustalenie dokładnego stanu faktycznego sprawy i nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy.
W uzasadnieni skargi stwierdziła m.in., iż jak wynika z zestawień logistycznych kontrolowany pojazd w dniach 27.04.2010 r., 28.04.2010 r., 29.04.2010 r. , 30.04.2010 r. i 04.05.2010 r. poruszał się wyłącznie po terenie budowy realizowanej przez spółkę na zlecenie S. Sp. z o.o. obejmującej rozbudowę Drogi Krajowej nr [...]poprzez wybudowanie dodatkowego pasa drogowego. Plac budowy znajdował się wzdłuż Drogi Krajowej nr [...]. Tym samym kontrolowany pojazd nie wykonywał w tych dniach przewozu drogowego bowiem nie przemieszczał się po drogach lecz po placu budowy który nie stanowi drogi w rozumieniu przepisów prawa o ruchu drogowym. Z tego też względu należy stwierdzić, iż organ I! instancji bezpodstawnie zastosował art. 92 ust. 1 pkt 8) UDT, w sytuacji gdy nie doszło do wykonywania przewozu drogowego, co stanowi rażące naruszenie prawa. Nadto organ II instancji nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, nie uwzględnił bowiem informacji wynikających z zestawień logistycznych przedstawionych przez skarżącą a w uzasadnieniu decyzji wskazał argumenty i okoliczności, na które Spółka nigdy nie powoływała się w tym postępowaniu.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji albowiem decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie.
Decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. W doktrynie prawa i postępowania administracyjnego obowiązek uzasadniania decyzji wiąże się zwykle z zasadą przekonywania (art. 11) oraz z wyrażoną w art. 8 zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz świadomości i kultury prawnej obywateli
Uzasadnienie stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji (wyr. NSA z dnia 30 czerwca 1983 r., I SA 178/83, ONSA 1983, nr 1 poz. 51). Obowiązek jego sporządzenia wiąże się także z wyrażoną w art. 11 k.p.a. zasadą przekonywania, która zobowiązuje organy administracji publicznej do dołożenie szczególnej staranności w uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć, zwłaszcza tych, które nakładają na strony określone nakazy lub zakazy.
Zawarta w art. 8 k.p.a. zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa określa wyraźnie to, co implicite jest zawarte w zasadzie praworządności. Z zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a. wynika bowiem przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań (por. Jaśkowska Małgorzata, Wróbel Andrzej, Komentarz do art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego /Dz.U.00.98.1071/, [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III).
Możliwość dokonania oceny legalności decyzji warunkowana jest spełnieniem wymogów formalnych określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie decyzji ma, bowiem na celu wykazanie procesu myślowego, który doprowadził do ustalenia treści rozstrzygnięcia
Pamiętać należy, że uzasadnienie (faktyczne i prawne) stanowi integralną część decyzji. A zatem ocenie Sądu nie podlega jedynie jej osnowa, ale decyzja jako całość, łącznie z uzasadnieniem. Tym samym, więc uzasadnienie, którego treść nie pozwala na poznanie motywów, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy skutkuje wadliwością uzasadniającą uchylenie decyzji z tego powodu, że nie poddaje się kontroli i ocena jej legalności nie jest możliwa (por. wyrok NSA z 28 października 1998 r., sygn. akt I SA/Gd 1651/96; wyrok NSA z 14 grudnia 1998 r., sygn. akt II SA 1756/99). Poza tym sytuacja, w której treść uzasadnienia pozostaje w sprzeczności z rozstrzygnięciem, narusza art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2004 r., sygn. akt IV SA 3537/02, Lex nr 156938).
W rozpoznawanej sprawie naruszenie wskazanych przepisów polega na istotnej niejasności w rozstrzygnięciu organu II instancji.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż w odwołaniu od decyzji organu I instancji..." skarżąca podnosi, iż nie neguje faktu wykonywania przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, kwestionuje za to czytelność przeprowadzonych odczytów z tachografu. Odwołująca się podnosi, że z wyjaśnień jej pracownika wynika, że stosował się on do przepisów i miał przerwy w czasie wykonywania przewozu. Ewentualne przekroczenia czasu pracy były niewielkie i wynikały z nadzwyczajnej sytuacji tj. konieczności pilnej dostawy towaru do siedziby spółki w L.. Tym samym zdaniem odwołującej się zasadnym było zastosowanie art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym.
Poza powyższym skarżąca podnosi, iż obecnie znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej wynikającej z faktu, iż w ciągu drugiego półrocza ubiegłego roku upadłość zgłosili dwaj główni kontrahenci odwołującego się, podczas gdy Spółka poniosła wysokie koszty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i utraciła płynność finansową co w dalszej kolejności spowodowało niemożność terminowego regulowania zobowiązań".
Tymczasem, jak wynika z akt sprawy, w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia 16 lipca 2010 r. skarżąca podniosła jedynie, iż kara za przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas powyżej 15 minut do 30 minut oraz za każde następne rozpoczęte 30 minut jest niezasadna i jako dowód przedstawiła Zestawienie Logistyczne generowane przez system C. Sp. z o.o. w Warszawie (CMA). System CMA w oparciu o system Global Positioning System (GPS) dzięki zainstalowanemu w pojeździe odbiornikowi wskazuje precyzyjne położenie pojazdu poprzez podanie współrzędnych geograficznych. Zdaniem spółki z zestawienia tego wynika, iż kontrolowany pojazd w objętym kontrolą okresie poruszał się poza drogami, jeżdżąc po terenie budowy w B..
Niewątpliwie zatem zaskarżone orzeczenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego wywołuje uzasadnione wątpliwości co do treści rozpoznanego odwołania. W tak podstawowej kwestii, jak zakres przedmiotowy rozstrzygnięcia organu II instancji, nie mogą zachodzić żadne niejasności. W tej sytuacji wątpliwości Sądu budzi jakie rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne organ odwoławczy miał na uwadze podejmując decyzję, a w konsekwencji co było objęte zakresem jego działania w instancji odwoławczej.
Sąd zauważa nadto, iż również w odpowiedzi na skargę organ przywołuje wskazane wyżej argumenty na które skarżąca zarówno w toku postępowania administracyjnego jak i w uzasadnieniu skargi wniesionej do sądu, nigdy się nie powoływała (str. 2 i 3 odpowiedzi na skargę).
Sąd administracyjny nie przesądza niniejszym orzeczeniem w żaden sposób o merytorycznym rozstrzygnięciu tej sprawy. Uchybienia organu II instancji miały bowiem charakter procesowy, ale były na tyle istotne, że uniemożliwiły obecnie kontrolę sądową podjętej przez ten organ i zaskarżonej przez stronę decyzji odwoławczej pod kątem oceny merytorycznych przesłanek rozstrzygnięcia.
Reasumując należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy i jako wadliwa winna być wyeliminowana z obrotu prawnego.
Biorąc pod uwagę konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania administracyjnego Sąd nie odniósł się do zarzutów podniesionych w skardze uznając, iż zajmowanie stanowiska odnośnie trafności rozstrzygnięcia jest przedwczesne.
Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy przeprowadzi postępowanie administracyjne stosownie do zasad ogólnych zawartych w kpa, rozpozna odwołanie skarżącej odnosząc się do wszystkich okoliczności faktycznych i całego materiału dowodowego, który zgromadzi w sprawie, by następnie na jego podstawie podjąć decyzję administracyjną prawidłowo uzasadnioną o przekonywującej treści. Przede wszystkim zaś wyeliminuje wszelkie błędy i niedokładności, które powodują, iż Sąd nie może podjąć się skontrolowania poprawności działania organu odwoławczego, skoro nie wiadomo do końca jaki był jego przedmiot
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153 poz.1270) orzekł jak w sentencji.
Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało wydane na zasadzie art. 152 p.p.s.a., zaś o zwrocie kosztów postępowania w oparciu o art. 200 p.p.s.a.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło