VI SA/Wa 2715/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej p o s t a n a w i a: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy Postanowieniem z dnia 26 listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez B. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej także: "skarżąca spółka" lub "strona skarżąca") od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 listopada 2015 r. oddalającego skargę tej spółki na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...], wydaną w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Na powyższe postanowienie WSA w Warszawie skarżąca spółka złożyła w dniu 31 grudnia 2015 r. zażalenie, w którym zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w części obejmującej zwolnienie od wpisu sądowego od zażalenia oraz poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W związku z powyższym, w wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego, pismem Sądu z dnia 8 kwietnia 2016 r. przesłano stronie skarżącej urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej (PPPr) i wezwano stronę do wypełnienia przedmiotowego formularza przez osobę uprawnioną do reprezentowania spółki - w terminie 7 dni - pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Powyższe wezwanie zostało prawidłowo doręczone stronie skarżącej w dniu 23 kwietnia 2016 r. (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki - k. 190 akt sądowych). W wyznaczonym powyżej terminie skarżąca spółka nadesłała wypełniony formularz. Zarządzeniem z dnia 5 maja 2016 r. referendarz sądowy wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie – w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania - oryginału lub poświadczonej notarialnie za zgodność z oryginałem kopii dokumentu wskazującego na sposób lub osoby umocowane do reprezentacji strony skarżącej – pełnego odpisu z KRS. Wezwanie zostało doręczone w dniu 21 maja 2016 r. (k. 157, t. II akt sądowych). Pismem z dnia 24 maja 2016 r. skarżąca złożyła odpis z Krajowego Rejestru Sądowego. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 2 czerwca 2016 r. wezwano stronę skarżącą do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie w terminie 14 dni: a/ rocznego sprawozdania finansowego spółki za rok 2014, b/ dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w 2015 r. i w 2016 r.– np. odpisu z księgi rachunkowej na koniec grudnia 2015 roku oraz koniec lutego 2016 r., c/ wyciągów z posiadanych przez skarżącą spółkę rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy, obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie. Powyższe wezwanie doręczono skarżącej w dniu 18 czerwca 2016 r. (vide: z.p.o. – k. 205). Odbiór przesyłki sądowej Prezes Spółki J. K. potwierdził własnoręcznym podpisem. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 20 lipca 2016 r. odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie z uwagi na nieuzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy o dokumenty określone w wezwaniu z dnia 8 czerwca 2016 r. (art. 246 § 2 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.). Powyższe postanowienie zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 13 sierpnia 2016 r. (vide: duplikat zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki - k. 221 akt sądowych). W piśmie procesowym z dnia 17 sierpnia 2016 r. strona skarżąca wniosła sprzeciw od ww. postanowienia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy. Do złożonego sprzeciwu strona skarżąca ponownie nie załączyła dokumentów określonych w wezwaniu z dnia 8 czerwca 2016 r. Skarżąca we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPPr) zarzuciła, że referendarz sądowy błędnie uznał, że wezwanie do uzupełniania braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy (z dnia 8 czerwca 2016 r.) zostało prawidłowo stronie doręczone. Wskazała, że spółka nie otrzymała awiza, co spowodowało nieskuteczność doręczenia nin. wezwania. Powyższe – w ocenie spółki – stanowiło przyczynę niewykonania w terminie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 2 czerwca 2016 r. i nienadesłanie żądanych dokumentów w terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie zauważyć należy, że zgodnie z przepisem art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej: "p.p.s.a."), wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według wzoru ustalonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przez sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257 ze zm.). Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 86 § 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu nie jest jednak dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Z kolei, jak stanowi przepis art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. W świetle przepisu art. 243 § 1 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego trakcie. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, należy wyraźnie wskazać, ze ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje żadnego terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, a zatem wniosek ten (w prawem przepisanej formie) strona może złożyć na każdym etapie postępowania sądowego, do czasu jego prawomocnego zakończenia. Warto zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 stycznia 2012 r., wydanym w sprawie sygn. akt I FZ 525/11, stwierdził jednoznacznie, iż przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają terminów, które zawężałyby czas, w jakim strona może wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, ani nie zakazują występowania z takim wnioskiem wielokrotnie w toku postępowania. W konsekwencji, NSA uznał, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy jest więc bezcelowe. Analogiczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 14 marca 2013 r., sygn. akt II GZ 104/13, stwierdzając, że jeżeli możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie jest ograniczona żadnym terminem, to tym samym nie jest możliwe uchybienie takiemu terminowi, a co za tym idzie - również przywrócenie uchybionego terminu. W takiej sytuacji wniosek o przywrócenie terminu należy uznać za niedopuszczalny z mocy ustawy (por. również: M. Jagielska, J. Jagielski i P. Gołaszewski /w:/ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, wyd. 3, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2015, komentarz do art. 243 p.p.s.a.). W związku z powyższym, Sąd uznał, że wniosek skarżącej spółki z dnia 19 sierpnia 2016 r. (data nadania w UP) o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niedopuszczalny z mocy ustawy i w konsekwencji podlega odrzuceniu. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie przepisu art. 88 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji postanowienia.