VI SA/Wa 274/07
WyrokWSA w Warszawie2007-04-20
Skład orzekający: Maria Jagielska, Halina Emilia Święcicka, Andrzej Czarnecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest właściwy do rozstrzygania o ustanowieniu służebności gruntowej na rzecz działek przyległych do zjazdu z drogi krajowej, jeśli taka służebność nie została ustanowiona w decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest właściwy do rozstrzygania o ustanowieniu służebności gruntowej. Kompetencja do ustanowienia drogi koniecznej, w tym służebności komunikacyjnych po działce sąsiedniej, przysługuje wyłącznie sądowi powszechnemu. Organ administracji jest umocowany jedynie do określenia miejsca lokalizacji zjazdu i jego parametrów technicznych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. i K. P. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą uchylenia wcześniejszej decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu publicznego z drogi krajowej. Skarżący zarzucali, że właściciel działki, na którą miał prowadzić zjazd, nie spełnił warunku ustanowienia służebności przejazdu na rzecz działek skarżących, co uniemożliwia im korzystanie ze zjazdu. Organ administracji odmówił uchylenia decyzji, wskazując na brak przesłanek z art. 145 § 1 k.p.a. i utrzymując w mocy decyzję zezwalającą na zjazd.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Protokolant Iwona Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M. P. i K. P. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie zezwolenia na lokalizację zjazdu publicznego z drogi krajowej oddala skargę
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...], Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad zezwoli na lokalizację zjazdu publicznego z drogi krajowej nr [...] B.– N. w km [...], strona prawa, do działki nr [...] w Z. oraz ustalił warunki wykonania i użytkowania zjazdu. W warunkach tych wskazał między innymi, że zjazd ma być użytkowany do obsługi zabudowy mieszkalno-usługowej na działce nr [...] oraz na działkach przyległych nr [...] i [...] projektowaną drogą wewnętrzną po działce nr [...].
Decyzję otrzymał A. B. jako wnioskodawca, oraz – do wiadomości - właściciele działki [...], K. i M. małżonkowie P.. Dotychczasowi właściciele działki nr [...] – Z. i S. małżonkowie W. - zmarli przed wszczęciem postępowania.
Decyzja ta stała się prawomocna w dniu [...] września 2005 r.
Na skutek wniosku P. P., złożonego dnia [...] lutego 2006 r., Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad postanowieniem z dnia [...] lutego 2006 r., nr [...], wznowił postępowanie w sprawie. Jako podstawę prawną postanowienia organ podał art. 147 i art. 149 §1 k.p.a. Postanowienie to otrzymali P. i M. P., M. i K. P. i A. B. – jako strony.
Następnie decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...], organ odmówił uchylenia dotychczasowej decyzji wobec braku przesłanek z art. 145 §1 pkt 4 k.p.a., wskazując jako podstawę rozstrzygnięcia art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.
Decyzję tą otrzymali: P. P., A. B. oraz M. i K. P..
M. i K. P. dnia [...] czerwca 2006 r skierowali do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Jako przedmiot sprawy podali: rozpatrzenie sprawy dotyczącej lokalizacji zjazdu publicznego z drogi krajowej nr [...] relacji B. – N. do działki nr [...] w miejscowości Z.– w części obejmującej pas drogowy. W uzasadnieniu małżonkowie P. podnieśli, że właściciele działki nr [...]– H. i A. B. – nie spełnili warunków nałożonych przez organ, to jest nie zamieścili w księdze wieczystej wpisu o służebności dojazdu do działki nr [...] na rzecz każdoczesnych jej właścicieli. Wobec tego wyżej wskazana decyzja nie mogła się uprawomocnić, a tym samym nie mogło być wydane zezwolenie na budowę zjazdu do działki nr [...]. Pismo identycznej treści małżonkowie P. złożyli dnia [...] lipca 2006 r.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawną organ podał art. 138 §1 pkt 1 w związku z art. 127 §3 oraz art. 145 §1 pkt 4 k.p.a.
W uzasadnieniu organ dokonał analizy stanu faktycznego i materiału zgromadzonego w sprawie oraz wskazał, że przytoczony przez małżeństwo P. argument niespełnienia przez właścicieli działki nr [...] zobowiązań dotyczących ustanowienia dojazdu do ustanowionego zjazdu, nie może być brany pod uwagę.
M. i K. P. złożyli na tą decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] grudnia 2006 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Z treści skargi wynika, że małżonkowie P. nie zgadzali się na zlokalizowanie zjazdu z drogi krajowej na działkę nr [...] z uwagi na to, że nie zostały spełnione przez A. B. wszystkie warunki, od których uzależniono zlokalizowanie tego zjazdu. Mianowicie A. B., właściciel działki nr [...], nie ustanowił na rzecz skarżących oraz każdoczesnych właścicieli działki nr [...] służebności przejazdu do ww. zjazdu, co uniemożliwia skarżącym korzystanie ze zjazdu. O taki stan rzeczy obwiniają zarządcę drogi, który nie wyegzekwował od A. B. ustanowienia służebności. W ocenie skarżących takie postępowanie organu narusza ich interesy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu argumentował, że w postępowaniu o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący nie powoływali się na okoliczności, które mogłyby, w myśl art. 145 k.p.a., stanowić podstawę do zmiany decyzji o ustanowieniu zjazdu. Ponadto organ wskazał, że wydanie zaskarżonej decyzji poprzedzone było dokładną analizą stanu faktycznego i prawnego sprawy, ściśle pod kątem występowania przesłanek określonych w art. 145 §1 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje;
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna.
Skarga faktycznie dotyczyła ostatecznej decyzji Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] sierpnia 2005 r. o ustanowieniu zjazdu do działki nr [...] należącej do A. B.. W decyzji postanowiono, iż zjazd ma być użytkowany do obsługi zabudowań usytuowanych na działce nr [...] oraz na działkach przyległych – nr [...] i nr [...]. W tym celu od zjazdu należało ustanowić dojazdy służebne na rzecz działek przyległych nr [...] i nr [...], projektowaną drogą wewnętrzną po działce nr [...].
Zgodnie z treścią tej decyzji skarżącym, małżonkom M. i K. P., udostępniono zjazd do ich działki nr [...] przez zjazd z drogi krajowej do działki nr [...].
Stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2086 ze zm.), aktualnym na dzień wydania decyzji, budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do drogi, po uzyskaniu, w drodze decyzji administracyjnej, zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu. Zezwolenie na lokalizację zjazdu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, wydaje się na czas nieokreślony. W zezwoleniu określa się miejsce lokalizacji zjazdu i jego parametry techniczne (art. 29 ust. 2 ww. ustawy).
Organ administracji był więc umocowany jedynie do określenia miejsca lokalizacji zjazdu i jego parametrów technicznych. Decyzja zezwalająca na zjazd elementy te zawiera, zatem nadaje się do wykonania.
Inną natomiast kwestią jest ustanowienie służebności komunikacyjnych po działce sąsiedniej, gdyż w tym zakresie nie organ administracji publicznej lecz wyłącznie sąd powszechny jest umocowany do ustanowienia drogi koniecznej.
Badając zatem decyzję pod kątem jej zgodności z prawem, Sąd w składzie orzekającym nie stwierdził by decyzja ta naruszała prawo materialne lub przepisy postępowania. Organ administracji działając bowiem zgodnie z art. 19 k.p.a. wyłącznie w zakresie swojej właściwości rzeczowej nie był kompetentny do ustanowienia służebności gruntowej, tak jak domagali się tego skarżący.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło