VI SA/Wa 2848/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-02-19
Skład orzekający: Andrzej Siwek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wniosku o wymagane dokumenty pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania sądu do uzupełnienia wniosku o dodatkowe oświadczenia lub dokumenty dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego, nie dopełni tego obowiązku. Brak wykazania przez stronę jej rzeczywistej sytuacji majątkowej uniemożliwia ocenę, czy spełnia ona przesłanki do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący S. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek zawierał informacje o jego sytuacji majątkowej, jednak były one niewystarczające do oceny. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów potwierdzających jego dochody, stan majątkowy oraz sytuację rodzinną. Skarżący nie przedstawił żądanych dokumentów ani nie udzielił wyjaśnień.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącemu S. S. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu S. S. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
S. S. (dalej też jako skarżący) wniósł w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Z informacji podanych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i małoletnią córką. Skarżący posiada dom o powierzchni 140 m2, nieruchomość rolną o powierzchni 1,3 ha, działkę o powierzchni 2400 m2 oraz samochód osobowy o wartości 50.000 zł. Ponadto oświadczył, że dysponuje oszczędnościami w wysokości 20.000 zł. Skarżący wskazał, że uzyskuje dochód z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej w kwocie 32 000 złotych oraz z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 8 000 zł brutto miesięcznie. Podał nadto, że żona skarżącego uzyskuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 2500 zł brutto miesięcznie.
Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, na podstawie zarządzenia referendarza sądowego skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez nadesłanie:
a) zeznań podatkowych za rok 2013 skarżącego i jego małżonki, ewentualnie zaświadczeń właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu uzyskanego przez nich w tym okresie,
b) dokumentu potwierdzającego wskazaną w rubryce 10 wysokość otrzymywanego przez żonę skarżącego wynagrodzenia (np. kopia umowy o pracę lub wydruk z rachunku bankowego obejmujący przelew środków finansowych uzyskanych z tego tytułu),
c) dokumentu potwierdzającego wskazaną w rubryce 10 wysokość otrzymywanego przez skarżącego wynagrodzenia (np. kopia umowy o pracę lub wydruk z rachunku bankowego obejmujący przelew środków finansowych uzyskanych z tego tytułu),
d) dokumentu wskazującego wysokość osiągniętego dochodu (lub poniesionej straty) w 2014 roku z tytułu prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej,
e) wyciągów z posiadanych przez skarżącego oraz jego małżonkę rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy.
Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 12 listopada 2014 roku, przy czym skarżący do chwili obecnej żądanych dokumentów nie przedstawił, nie udzielając również żadnych wyjaśnień dotyczących jego sytuacji majątkowej.
Zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270, dalej też jako p.p.s.a.), jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżący został wezwany do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczynił.
Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny
Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319).
Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżący nie przesłał na wezwanie Sądu żądanych dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W konsekwencji fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło