VI SA/Wa 2965/13

WyrokWSA w Warszawie2015-03-02

Skład orzekający: Grzegorz Nowecki, Pamela Kuraś-Dębecka, Zbigniew Rudnicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umowa o przeprowadzenie cyklu szkoleń, obejmująca organizację sali, pozyskanie uczestników, pobieranie opłat, przygotowanie materiałów i przeprowadzenie szkoleń, może być zakwalifikowana jako umowa o dzieło, czy też jako umowa o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu, w kontekście podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że umowy dotyczące organizacji i przeprowadzenia szkoleń, niezależnie od ich nazwy przez strony, należy oceniać przez pryzmat ich charakteru i istoty jako umowy o świadczenie usług, do których stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Kluczowe jest to, że tego rodzaju umowy nie przewidują określonego rezultatu w postaci zindywidualizowanego dzieła, a sprowadzają się do wykonywania typowych czynności organizacyjnych i logistycznych, opartych na zasadzie starannego działania, a nie odpowiedzialności za rezultat. W konsekwencji, osoba wykonująca takie usługi podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą, że E. H. podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu umowy o świadczenie usług zawartej ze skarżącym. Skarżący twierdził, że umowa ta była umową o dzieło, a nie umową o świadczenie usług, ponieważ nakładała na wykonawcę obowiązek osiągnięcia określonego rezultatu. Organy administracji oraz sąd uznały jednak, że charakter wykonywanych czynności wskazuje na umowę o świadczenie usług, co skutkuje obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant: ref. staż. Piotr Czyżewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2015 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, działając na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24, w związku z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r, o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027, ze zm., dalej: "u.ś.o.z."), oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez płatnika składek W. K., prowadzonego działalność gospodarczą: E. z siedzibą w S. (dalej: "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w sprawie stwierdzenia, że E. H. podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o charakterze umowy o świadczenie usług, do której mają odpowiednie zastosowanie przepisy o zleceniu, zawartej ze skarżącym w okresie od 1 września 2007 r. do 30 czerwca 2008 r. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., pismem z dnia [...] września 2012 r. zwrócił się do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, z wnioskiem o rozpatrzenie sprawy dotyczącej objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym m.in. i E. H. w okresie od 1 września 2007 r. do 30 czerwca 2008 r. z tytułu zawartej umowy cywilnoprawnej ze skarżącym. Rozpatrując ww. wniosek Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, po analizie dokumentacji w przedmiotowej sprawie, decyzją z dnia [...] maja 2013 r., stwierdził, że E. H. podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o charakterze umowy o świadczenie usług, do której mają odpowiednie zastosowanie przepisy o zleceniu, zawartej ze skarżącej nazwanej "umową o dzieło", w okresie od 1 września 2007 r. do 30 czerwca 2008 r. Skarżący od decyzji dnia [...] maja 2013 r. wniósł odwołanie, zarzucającej jej naruszenie przepisów prawa materialnego tj. przepisu art. 734 k.c. w związku z przepisem art. 750 k.c. związku z przepisem art. 65 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji błędne uznanie w ślad za Zakładem Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., że umowy zawarte pomiędzy skarżącym, a wykonawcami należy zakwalifikować jako umowy o świadczenie usług podczas, gdy umowa ta nakładała na wykonawców obowiązek osiągnięcia określonego rezultatu w postaci zorganizowania i utworzenia doraźnej placówki do przeprowadzenia poszczególnych technik pamięciowych i koncentracji oraz w postaci przeprowadzenia tejże prezentacji w obecności uczestników odpowiadającym z góry ustalonym warunkom, nadto wykonawcy nie byli zobowiązani do osobistego świadczenia na rzecz płatnika składek, a obowiązek zapłaty wynagrodzenia powstawał tylko wówczas, gdy ww. rezultaty zostały przez wykonawców osiągnięte, co całkowicie wyklucza możliwość zakwalifikowania umów łączących płatnika z wykonawcami o jako umowy o świadczenie usług, a przemawia za zakwalifikowaniem ich jako umów o dzieło, co zgodne jest z treścią umów oraz zamiarem stron i celem umowy. Dwoma pismami z dnia [...] czerwca 2013 r. oraz Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia poinformował skarżącego i E. H., zgodnie z art. 10 kpa, o toczącym się postępowaniu, możliwości zapoznania się z dokumentami oraz złożenia dodatkowych wyjaśnień mających wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Rozpatrując odwołanie Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia zauważył, zgodnie z aktami sprawy została zawarta umowa o dzieło nr [...] pomiędzy E. H. a skarżącym. Przedmiotem umowy było przeprowadzenie cyklu szkoleń z zakresu technik pamięciowych i koncentracji oraz efektywnych technik uczenia się. Pismem z dnia [...] października 2012 r., [...] Oddział Wojewódzki powiadomił ubezpieczoną oraz skarżącego o wszczęciu, ma wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w S., postępowania w sprawie objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym uczestnika postępowania na podstawie umowy cywilno-prawnej zawartej ze skarżącym w okresie od 1 września 2007 r. do 30 czerwca 2008 r. Skarżący pismem z dnia [...] października 2012 r., poinformował [...] OW NFZ, że umowa zawarta z E. H. obejmowała wykonanie zamówionego dzieła polegającego na zorganizowaniu sali wykładowej, przeprowadzeniu prezentacji z zakresu efektywnych technik uczenia się oraz pozyskaniu uczestników szkoleń. Ponadto do obowiązków wykonawcy należało: pobieranie opłat za uczestnictwo, pokrycie kosztów promocji i organizacji prezentacji, a także materiałów biurowych, gromadzenie dokumentów potwierdzających realizację szkolenia (lista uczestników, konspekt, informacja o miejscu i czasie prowadzenia prezentacji, kopie dowodów wpłaty oraz ewaluacja). Odbiór dzieła następował na podstawie analizy przekazanych dokumentów, co potwierdziła również E. H. w piśmie z [...] listopada 2012 r. W ocenie organu rozpatrującego odwołanie prawidłowo przyjął organ I instancji, że czynności wykonywane w ramach przedmiotowej umowy nie miały charakteru czynności przynoszących konkretny materialny rezultat, były one w istocie realizowane w ramach umowy starannego działania, mającej charakter umowy o świadczenie usług, do której stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Prezes NFZ wyjaśnił, że cechą charakterystyczną umowy o dzieło jest uzyskanie wyniku (rezultatu) określonego w umowie, przy czym osiągniecie tego rezultatu musi zależeć wyłącznie od zobowiązanego. Umowa o dzieło jest bowiem jednym z instrumentów prawnych służących wymianie dóbr majątkowych, która ma doprowadzić do powstania oznaczonego dzieła i następnie jego wydania zamawiającemu. W omawianej sytuacji realizacja umowy, zgodnie z wyjaśnieniami złożonymi przez stronę umowy, polegała na wypełnianiu określonych zadań, m.in.: ustalenie terminu szkolenia, wynajęcie sali, pozyskanie uczestników szkolenia, przygotowanie materiałów biurowych i dydaktycznych, przeprowadzenie szkolenia, sprawdzian wiedzy zdobytej przez uczestników, a następnie przekazanie zgromadzonej dokumentacji. Wyszczególnione zadania stanowią powtarzalny ciąg czynności do wykonania, zatem nie ma możliwości sprecyzowania konkretnego rezultatu, który mógłby zostać poddany sprawdzeniu na istnienie wad fizycznych. W przedmiotowej sprawie nie można określić konkretnego rezultatu. Mając zatem na względzie przepisy art. 627-646 oraz 734-750 kodeksu cywilnego organ odwoławczy uznał, że umowy zawarte pomiędzy E. H. a skarżącym są umową zlecenia. Z uwagi na powyższe Prezes NFZ podzielił stanowisko organu pierwszej instancji i nie znalazł podstaw do jego zmiany. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] sierpnia 2013 r. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj,: a) przepisu art 66 ust. 1 pkt 1 lit e " u.ś.o.z. poprzez ich zastosowanie, będące konsekwencją błędnego uznania, że umowa nr [...] z dnia [...] maja 2007 roku zawarta pomiędzy W. K. a E. H., stanowi podstawę do objęcia E. H. obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym, mimo że umowa ta jest umową o dzieło, która nie podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu, b) przepisu art. 734 k.c. w związku z przepisem art. 750 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji nieprawidłowe uznanie, że umowę zawartą pomiędzy W. K. a E. H., należy zakwalifikować jako umowę o świadczenie usług podczas, gdy umowa ta nakładała na zainteresowaną E. H. obowiązek osiągnięcia określonego rezultatu w postaci zorganizowania i utworzenia doraźnej placówki do przeprowadzenia prezentacji poszczególnych technik pamięciowych i koncentracji oraz w postaci przeprowadzenia tychże prezentacji w obecności uczestników odpowiadającym z góry ustalonym warunkom, nadto zainteresowana nie była zobowiązana do osobistego świadczenia na rzecz skarżącego, a obowiązek zapłaty wynagrodzenia powstawał tylko wówczas, gdy ww. rezultaty zostały przez zainteresowaną osiągnięte, co całkowicie wyklucza możliwość zakwalifikowania ww. umowy łączącej strony jako umowy o świadczenie usług, a przemawia za zakwalifikowaniem jej jako umowy o dzieło, co zgodne jest z treścią tej umowy oraz zamiarem stron i celem umowy, c) przepisu art 65 kc poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której w związku z posłużeniem się przez strony ogólnym i nieostrym terminem, wskazującym jedynie, że przedmiotem umowy ma być przeprowadzenie cyklu szkoleń z zakresu technik pamięciowych i koncentracji i efektywnych technik uczenia się, bez wskazania pełnego i rzeczywistego zakresu praw i obowiązków stron umowy, zastosowanie tego przepisu jest niezbędne dla ustalenia celu umowy i zgodnego zamiaru stron. 2) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: a) przepisu art 78 par. 2 k.p.a. w związku z przepisem art 86 k.p.k. poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań skarżącego w sytuacji, w której zeznania te miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, b) przepisu art 80 k.p.a. poprzez niewłaściwa ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy naruszającą zasadę swobodnej oceny dowodów, polegającą na przyjęciu, że umowa zawarta pomiędzy skarżącym a E. H., należy zakwalifikować jako umowę o świadczenie usług podczas, gdy umowa ta nakładała na zainteresowaną E. H. obowiązek osiągnięcia określonego rezultatu w postaci zorganizowania i utworzenia doraźnej placówki do przeprowadzenia prezentacji poszczególnych technik pamięciowych i koncentracji oraz w postaci przeprowadzenia tychże prezentacji w obecności uczestników odpowiadającym z góiy ustalonym warunkom, nadto zainteresowana nie była zobowiązana do osobistego świadczenia na rzecz skarżącego, a obowiązek zapłaty wynagrodzenia powstawał tylko wówczas, gdy ww. rezultaty zostały przez zainteresowaną osiągnięte, co całkowicie wyklucza możliwość zakwalifikowania ww. umowy łączącej strony jako umowy o świadczenie usług, a przemawia za zakwalifikowaniem jej jako umowy o dzieło, co zgodne jest z treścią tej umowy oraz zamiarem stron i celem umowy. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2013 r. w całości. W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] lutego 2015 r. skarżący złożył do akt sprawy wniosek dowodowy w postaci kopii wyroków Sądu Apelacyjnego w S. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych (z dnia [...] lipca 2014 r., sygn. [...], z dnia [...] lipca 2014 r., sygn. [...], z dnia [...] grudnia 2013 r. sygn. [...], z dnia [...] grudnia 2013 r sygn. [...], z dnia [...] stycznia 2015 r. sygn. [...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 2 marca 2015 r. oddalił wniosek dowodowy skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Kontrolując zaskarżoną decyzję pod kątem powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja Prezesa NFZ w przedmiocie stwierdzenia podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu nie narusza ani przepisów postępowania, ani prawa materialnego w stopniu, który spowodowałby jej uchylenie. Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. "e" u.ś.o.u.z., obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami wykonującymi na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, której zgodnie z przepisami k.c. stosuje się przepisy dotyczące zlecenia lub osobami z nim współpracującymi. Z kolei w myśl art. 85 ust. 4 ww. ustawy, za osobę wykonującą pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy agencyjnej lub innej umowy o świadczenie usług oraz za osobę z nią współpracującą składkę jako płatnik oblicza, pobiera z dochodu ubezpieczonego i odprowadza zamawiający. Kwestią sporną w niniejszej sprawie pozostaje, czy umowy zawarte przez skarżącego jako płatnika z E. H. były umowami o dzieło, czy też innymi umowami o świadczenie usług, do których, zgodnie z przepisami k.c., stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. Zgodnie z art. 627 k.c., przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. Z kolei z mocy art. 750 k.c., do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Z akt sprawy i ustalonego przez organy stanu faktycznego wynika, że przedmiotem analizowanych umów było przeprowadzenie cyklu szkoleń z zakresu technik pamięciowych i koncentracji oraz efektywnych technik uczenia się. Umowy obejmowały wykonanie zamówionego dzieła, polegającego na zorganizowaniu sali wykładowej, przeprowadzeniu prezentacji z zakresu efektywnych technik uczenia się oraz pozyskaniu uczestników szkoleń. Ponadto do obowiązków ubezpieczonej należało: pobieranie opłat za uczestnictwo, pokrycie kosztów promocji i organizacji prezentacji, a także materiałów biurowych, gromadzenie dokumentów potwierdzających realizację szkolenia (lista uczestników, konspekt, informacja o miejscu i czasie prowadzenia prezentacji, kopie dowodów wpłaty oraz ewaluacja). Odbiór dzieła następował na podstawie analizy przekazanych dokumentów. W ocenie Sądu, organ prawidłowo ocenił, że umowy zawarte z E. H. były umowami zlecenia. Szereg czynności, do których wykonania zobowiązywała się ubezpieczona, miały wprawdzie prowadzić do rezultatu w postaci przeprowadzenia cyklu szkoleń z zakresu technik pamięciowych i koncentracji oraz efektywnych technik uczenia się, jednakże w żadnym razie nie były one charakterystyczne dla umowy o dzieło. Wynikały bowiem z podjęcia określonych czynności niewymagających cech indywidualizacji, a raczej staranności działania. W konsekwencji uprawniona jest ocena, że zawarte pomiędzy stronami umowy nie przewidywały określonego rezultatu w postaci zindywidualizowanego dzieła w rozumieniu przepisów k.c. Umówiona praca sprowadzała się bowiem do wykonywania typowych czynności organizacyjnych i logistycznych, a mianowicie: przygotowanie sal wykładowych, materiałów szkoleniowych, pobranie opłat za kursy oraz przeprowadzenie tych kursów. Za dzieło nie można też uznać opracowywania konspektów, co do których skarżący twierdzi, że stanowiły indywidualną formę utworu. W tym zakresie w orzecznictwie ukształtował się pogląd, że nawet wykładom w formie lektoratów języków obcych nie można przypisać cech umowy o dzieło (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2014 r., sygn. akt II GSK 936/13). Poza tym, jednym z kryteriów pozwalających na odróżnienie umowy o dzieło od umowy o świadczenie usług jest możliwość poddania umówionego rezultatu (dzieła) sprawdzianowi na istnienie wad fizycznych, co w przypadku przedmiotowych umów nie istnieje (por. wyrok SN z dnia 3 listopada 2000 r., sygn. IV CKN 152/00, OSNC 2001/4/63). W tej sytuacji odmienna ocena dowodów dokonana przez skarżącego stanowi jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami i wnioskami organu, który swoje stanowisko w pełni uzasadnił, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Stanowisko skarżącego nie podważyło zatem skutecznie zaskarżonej decyzji, aby mogło być podstawą do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Takiego skutku nie mógł również odnieść wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia [...] kwietnia 2013 r. w sprawie [...], ponieważ na dzień wydania ostatecznej decyzji w przedmiotowej sprawie był on nieprawomocny, poza tym został wydany w innej sprawie, przeciwko innym osobom i nawet analogia do stanu faktycznego niniejszej sprawy nie oznacza, że organ był nim związany, a tym bardziej, żeby doszło do naruszenia art. 80 w zw. z art. 77 § 1 i art. 7 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie jest tym wyrokiem związany (por. art. 11 p.p.s.a.). Należy w tym miejscu podkreślić, że w najnowszym orzecznictwie obszerną analizę cech umowy o dzieło i umowy o świadczenie usług, do której stosuje się odpowiednio przepisy umowy zlecenia, przeprowadził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 lipca 2013 r., sygn. akt II UK 402/12 (opubl. www.sn/sites/orzecznictwo). Sąd ten stwierdził, że umowę o dzieło zdefiniowano w art. 627 k.c. jako zobowiązanie do wykonania oznaczonego dzieła za wynagrodzeniem. Starania przyjmującego zamówienie w umowie o dzieło mają doprowadzić w przyszłości do konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu, za wynagrodzeniem zależnym od wartości dzieła (art. 628 § 1, art. 629, art. 632 k.c.). Umowa o dzieło zakłada swobodę i samodzielność w wykonywaniu dzieła, a jednocześnie nietrwałość stosunku prawnego, gdyż wykonanie dzieła ma charakter jednorazowy i jest zamknięte terminem wykonania. Przyjmuje się przy tym, że rezultat, o który umawiają się strony, musi być z góry określony, mieć samoistny byt oraz być obiektywnie osiągalny i pewny. Wykonanie dzieła najczęściej przybiera postać wytworzenia rzeczy, czy też dokonania zmian w rzeczy już istniejącej (naprawienie, przerobienie, uzupełnienie). Tego rodzaju postacie dzieła są rezultatami materialnymi umowy zawartej między stronami, weryfikowalnymi ze względu na istnienie wad (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 listopada 2000 r., IV CKN 152/00, OSNC 2001, Nr 4, poz. 63). Poza rezultatami materialnymi istnieją także rezultaty niematerialne, które mogą, ale nie muszą być ucieleśnione w jakimkolwiek przedmiocie materialnym. W każdym razie takim rezultatem nieucieleśnionym w rzeczy nie może być czynność, a jedynie jej wynik. Dzieło bowiem musi istnieć w postaci postrzegalnej, pozwalającej nie tylko odróżnić je od innych przedmiotów, ale i uchwycić istotę osiągniętego rezultatu. (por. A. Brzozowski (w:) K. Pietrzykowski, Komentarz, t. II, 2005, s. 351-352). Wykonanie określonej czynności (szeregu powtarzających się czynności) bez względu na to, jaki rezultat czynność ta przyniesie, jest natomiast cechą charakterystyczną tak dla umów zlecenia (gdy chodzi o czynności prawne - art. 734 § 1 k.c.), jak i dla umów o świadczenie usług nieuregulowanych innymi przepisami (gdy chodzi o czynności faktyczne - art. 750 k.c.). W odróżnieniu od umowy o dzieło, przyjmujący zamówienie w umowie zlecenia (umowie o świadczenie usług) nie bierze więc na siebie ryzyka pomyślnego wyniku spełnianej czynności. Jego odpowiedzialność za właściwe wykonanie umowy oparta jest na zasadzie starannego działania (art. 355 § 1 k.c.), podczas gdy odpowiedzialność strony przyjmującej zamówienie w umowie o dzieło niewątpliwie jest odpowiedzialnością za rezultat. W wypadku umowy o dzieło niezbędne jest zatem, aby starania przyjmującego zamówienie doprowadziły w przyszłości do konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 lipca 2012 r., II UK 60/12 - niepublikowane). Powyższą analizę porównawczą ww. umów Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela, przyjmując ją za własną, co potwierdza prawidłowość rozstrzygnięcia, dokonanego przez organ w zaskarżonej decyzji (w szczególności dokonaną wykładnię prawa materialnego, zarówno co do art. 627 k.c., jak i w konsekwencji zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. "e" i art. 69 ust. 1 u.ś.o.z. w związku z art. 750 i 734 k.c.) i objęcie ubezpieczonej obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym. W konsekwencji Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie przyjmująca zamówienie zobowiązywała się jedynie do starannego przeprowadzenia wszystkich (powtarzalnych) czynności, mających na celu przeprowadzenie cyklu szkoleń z zakresu technik pamięciowych i koncentracji oraz efektywnych technik uczenia się. Jednocześnie nawet sam fakt odbycia tych szkoleń, objętych umowami na podstawie opracowanych wcześniej konspektów, nie stanowi rezultatu w rozumieniu art. 627 k.c. Takiemu zobowiązaniu nie można przypisać cech (essentialia negotii) umowy o dzieło (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt II GSK 1902/12, z dnia 24 czerwca 2014 r. sygn. akt II GSK 683/13 oraz II GSK 935/13). Umowy, przedmiotem których, jak wynika z treści ich postanowień, była organizacja i przeprowadzenie określonych szkoleń - niezależnie od tego jak umowy te nazwały jej strony, ocenić należało z uwzględnieniem ich charakteru i istoty, tj. jako umowy o świadczenie usług, do których stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. W odniesieniu do złożonych w toku postępowania sądowego odpisów wyroków Sądu Apelacyjnego w S. w sprawach apelacyjnych, to należy stwierdzić, że nie mogą one spowodować uchylenia zaskarżonej decyzji, ponieważ żaden z nich nie dotyczy uprawnionej, a poza tym wszystkie zostały wydane po dacie wydania decyzji ostatecznej w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z art. 11 p.p.s.a. sąd administracyjny jest związany jedynie ustaleniami wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego. Sąd oddalił więc wniosek dowodowy pełnomocnika skarżącego, którego przedmiotem były 4 odpisy prawomocnych wyroków w sprawach pomiędzy skarżącym a jego wykonawcami w oparciu o art. 106 § 3 p.p.s.a. Dowód ten nie jest niezbędny do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie, a poza tym wyżej wskazane odpisy wyroków zostały złożone bez potwierdzenia za zgodność z oryginałem. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że brak jest usprawiedliwionych podstaw, aby podważać zasadność i prawidłowość stanowiska Prezesa NFZ, dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło