VI SA/Wa 312/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska – Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś – Dębecka Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant st. ref. Paulina Stylińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi D. A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. dalej jako: "SKO w W." na podstawie art. 134 oraz art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 K.p.a. oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001 r. nr 79, poz. 856 ze zm.) stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w W. Rejon Drogowy w C. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w sprawie wymierzenia D. A. kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w W. Rejon Drogowy w C. decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. nałożył na D. A. karę pieniężną w kwocie 6 930 zł za zajęcie pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...] w miejscowości C. w celu budowy zjazdu w km 21+300 m strona lewa bez zezwolenia zarządcy drogi. Organ podał, że decyzja organu I instancji została uznana za doręczoną stronie w trybie art. 44 K.p.a. w dniu 10 sierpnia 2012 r., co oznacza, że termin do złożenia odwołania upływał w dniu 24 sierpnia 2012 r. Odwołanie zaś zostało wniesione w dniu 15 października 2012 r. Wskazując, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy organ drugiej instancji zobligowany jest do zbadania terminowości wniesienia odwołania - organ odwoławczy, powołując się na przepis art. 134 K.p.a. stwierdził, że strona wniosła odwołanie z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W skardze na postanowienie z dnia [...] listopada 2012 r. skarżący D.A. zarzucił naruszenie: o art. 61 § 4 K.p.a. w zw. z art. 107 K.p.a. poprzez niezawiadomienie i niedoręczenie współwłaścicielowi — A. A. decyzji wydanych w niniejszej sprawie przez organy obu instancji; o art. 138 K.p.a. w zw. z art. 107 K.p.a. poprzez niezbadanie prawidłowości wydania decyzji oraz jej wadliwości ze względu na fakt nieuwzględnienia wszystkich stron postępowania oraz podpisania decyzji przez Dyrektora Rejonu Drogowego w C., tj. osobę nie będącą organem mającym uprawnienie do wydania decyzji, gdyż organem uprawnionym do wydania tej decyzji jest [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w W.; o art. 10 K.p.a. poprzez niezapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu, nie poinformowaniu o wszczęciu postępowania oraz o możliwości wypowiedzenia w niniejszym postępowaniu; o naruszenie art. 29a ust. 1 pkt 1 w związku z art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, art. 104 K.p.a. oraz Uchwały Sejmiku Województwa Mazowieckiego nr 81/2004 z dnia 5 lipca 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg wojewódzkich, dla których zarządcą jest Zarząd Województwa [...], poprzez błędną interpretację tych przepisów pomijającą cel, któremu przepisy te miały służyć poprzez uznanie, iż skarżący dokonał zajęcia pasa drogowego; o naruszenie przepisów postępowania — art. 7, 77 i art. 80 K.p.a., polegające na przyjęciu, że zgromadzony materiał dowodowy uzasadnia wymierzenie kary za zajęcie pasa drogowego, w sytuacji gdy z zebranych dowodów nie wynika: jakie są granice i szerokość pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...] w C.; aby budowa zjazdu do działki nr [...] kolidowała z pasem drogowym tej drogi, aby to odwołujący faktycznie dokonał zajęcia pasa drogowego; aby zajęcie nastąpiło w celach zarobkowych podczas gdy przedmiotowe informacje są niezbędne dla prawidłowego zastosowania art. 40 ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku i wymierzenia przewidzianej w nim kary za zajęcie pasa drogowego; o art. 40 ust. 2 i ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na wymierzeniu kary pieniężnej bez określenia w jakim celu określonym w art. 40 ust. 2 cyt. ustawy dokonano zajęcia pasa drogowego, podczas gdy ww. informacja ma znaczenie dla ustalenia, czy spełniono przesłanki orzeczenia kary a także obliczenia jej wysokości, naruszenie prawa materialnego; o art. 40 ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych polegające na naliczeniu kary za okres od dnia 30 maja 2012 roku do dnia 18 lipca 2012 roku, podczas gdy odwołujący dowiedział się o tym, że został wykonany zjazd na jego działkę dopiero w dniu odbioru niniejszej decyzji, o naruszenie prawa materialnego - uchwały nr 81/2004 Sejmiku Województwa Mazowieckiego z dnia 6 lipca 2004 roku w sprawie ustalenia wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych zarządzanych przez Zarząd Województwa Mazowieckiego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości. W uzasadnieniu skargi skarżący przede wszystkim podkreślił, że zaskarżone postanowienie z dnia [...] listopada 2012 r., w którym organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w W. Dyrektora Rejonu Drogowego w C. z dnia [..] lipca 2012 roku. Tym samym jak skarżący dalej wywodził SKO w W. usankcjonowało wadliwie wydaną decyzję, która winna zostać uchylona z mocy prawa. W dalszej kolejności skarżący rozwinął zarzuty skargi odnoszące się do rozstrzygnięcia merytorycznego organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, względnie o jej oddalenie oraz podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z dnia [...] listopada 2012 r. W piśmie z dnia 9 stycznia 2013 r. skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z decyzji SKO w W. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] oraz podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2013 r. Sąd oddalił wniosek dowodowy skarżącego zawarty w piśmie z dnia 9 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (por. art. 145 p.p.s.a.). Ponadto w świetle art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z ugruntowanym poglądem judykatury - granice rozpoznania wojewódzkiego sądu administracyjnego określa sprawa administracyjna będąca przedmiotem zaskarżenia. Treść i zakres sprawy administracyjnej, czyli tożsamość sprawy, wyznaczają normy prawa materialnego, które determinują treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie i precyzują czynności pozwalające zidentyfikować skonkretyzowany w nich stosunek prawny. Rozstrzyganie "w granicach danej sprawy" oznacza przypisanie kontroli sądowej tylko do sprawy ze stosunku administracyjnoprawnego, w którym wydano zaskarżone rozstrzygnięcie (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2012 r. sygn. akt II GSK 12/11, LEX nr 1125455 oraz z dnia 10 listopada 2011 r. sygn. akt I GSK 559/10, LEX nr 1148871). Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie SKO w W. wydane na podstawie art. 134 K.p.a. w którym organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminie do wniesienia odwołania od decyzji [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w W. Rejon Drogowy w C. z dnia [...] lipca 2012 r. w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. Zakres sądowej kontroli sprowadza się zatem w niniejszej sprawie do oceny legalności (trafności) podjętego przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia o charakterze procesowym, a nie do oceny legalności powołanej decyzji organu I instancji. Stąd zawarte w skardze zarzuty odnoszące się do decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. w sprawie wymierzenia kary pieniężnej, jako wykraczające poza granice niniejszej sprawy nie podlegają ocenie Sądu. W myśl art. 134 K.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Z treści powołanego przepisu wynika, że organ odwoławczy bada z urzędu zachowanie terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzenie dopuszczalności odwołania oraz wniesienia go w terminie jest koniecznym warunkiem merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji, co w konsekwencji wyłącza dopuszczalność jej skontrolowania w zwyczajnym postępowaniu odwoławczym. W razie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W myśl art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Termin określony w tym przepisie, jest terminem zawity, co oznacza, iż jego przekroczenie, niezależnie od przyczyn, które to spowodowały, powoduje konieczność stwierdzenia, iż zostało wniesione z uchybieniem terminu. Ponadto jest to termin ustawowy, wiąże więc wszystkie osoby i organy występujące w postępowaniu administracyjnym. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a., a stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 1997 r., sygn. akt SA/Łd 2990/95, Lex nr 29079, wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1997 r., sygn. akt SA/Gd 1482/96, Lex nr 29004, wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995 r., sygn. akt SA/Ka 2111/94, Lex nr 27060, wyrok NSA z dnia 27 listopada 1996 r., sygn. akt SA/Łd 2665/95, BS 1997, nr 5, poz. 32). Gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 K.p.a. (vide: wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995 r., sygn. akt. SA/Ka 2111/94, Lex nr 27060). W niniejszej sprawie skarżący nie podjął, z właściwej placówki pocztowej, w terminie określonym w art. 44 § 1 pkt 1 K.p.a. przesyłki zawierającej decyzję organu I instancji, która na podstawie art. 44 § 1 pkt 1 K.p.a. została uznana za doręczoną z dniem 10 sierpnia 2012 r., co oznacza, że 14 – dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 24 sierpnia 2012 r. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżący nadał odwołanie w dniu 15 października 2012 r., a więc z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Zasadnie zatem organ odwoławczy zastosował w niniejszej sprawie przepis art. 134 K.p.a. oraz wydał postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 53, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.