VI SA/Wa 3126/15

PostanowienieWSA w Warszawie2017-09-06

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Tomasz Sałek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jakie przepisy regulują przyznawanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, w szczególności w kontekście zmiany rozporządzeń w tym zakresie?
Ratio decidendi
W przypadku spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, a niezakończonych przed tą datą, do ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu stosuje się przepisy dotychczasowe. Wysokość wynagrodzenia ustala się na podstawie stawek maksymalnych, uwzględniając stopień zawiłości sprawy, nakład pracy pełnomocnika oraz czas poświęcony na przygotowanie się do sprawy, a także podwyższa się je o podatek od towarów i usług.
Stan faktyczny
Radca prawny M. G. został wyznaczony z urzędu do zastępstwa procesowego I. S. w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Środowiska. Po złożeniu uzupełnienia skargi, pełnomocnik złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Starszy referendarz sądowy rozpoznał wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu M. G. ze środków budżetowych WSA w Warszawie koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 240 zł powiększone o 55,20 zł tytułem podatku VAT.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 6 września 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego M. G. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi I. S. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanowił: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego M. G. koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) powiększone o kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy) stanowiącą 23% podatku od towarów i usług. Radca prawny M. G. został wyznaczony przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w [...] pełnomocnikiem z urzędu dla I. S. w sprawie z jej skargi na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. Działający z substytucji radcy prawnego M. G., radca prawny K. S., złożył w dniu 24 kwietnia 2017 roku pismo stanowiące uzupełnienie skargi. Jednocześnie w piśmie tym zawarty został wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, wraz z oświadczeniem, że nie zostały one opłacone w całości ani w części. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 maja 2017 roku, oddalił skargę. Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie rozpoznając przedmiotowy wniosek radcy prawnego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej też jako "p.p.s.a."), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki opłat i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715), które weszło w życie z dniem 2 listopada 2016 r. Przepis przejściowy, tj. § 22 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Niniejsza sprawa została wszczęta w dniu 28 października 2016 r. a wyrok w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zapadł w dniu 12 maja 2017 roku. Tym samym przedmiotowa sprawa została wszczęta w pierwszej instancji pod rządami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805) i nie została zakończona przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu. Dlatego też do rozpoznania przedmiotowego wniosku pełnomocnika z urzędu znajdą zastosowanie przepisy wcześniejszego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu. Z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia wynika, że opłaty maksymalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna albo decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynoszą 480 zł. Stosownie do treści § 4 ust. 1 powołanego rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności (§ 4 ust. 2). Ponadto w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłatę za czynności radcy prawnego ustanowionego z urzędu podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Należy stwierdzić, że rozpoznana sprawa nie była obszerna, a podjęte przez pełnomocnika czynności, czyli złożenie pisma stanowiącego uzupełnienie skargi, nie wymagały znacznego nakładu pracy. Oczywistym jest przy tym, że z uwagi na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, nie był możliwy udział pełnomocnika w rozprawie. Z tego względu za adekwatne do udziału radcy prawnego w tym postępowaniu uznano wynagrodzenie w wysokości 1/2 opłaty maksymalnej, tj. 240 zł. Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie powinno być podwyższone o podatek od towarów i usług, wynoszący na dzień wydania niniejszego postanowienia 23%. Oznacza to, że kwota podatku wynosi 55,20 zł. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 4 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, postanowiono, jak w sentencji. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło