VI SA/Wa 315/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-05-26
Skład orzekający: Joanna Kruszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba prawna prowadząca działalność gospodarczą, która wykazała znaczący dochód w poprzednim roku podatkowym i posiada znaczne środki finansowe na rachunkach bankowych oraz depozyty, może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym na podstawie wniosku o przyznanie prawa pomocy?Ratio decidendi
Osoba prawna prowadząca działalność gospodarczą, która wykazała znaczący dochód w poprzednim roku podatkowym, posiada znaczne środki finansowe na rachunkach bankowych i depozyty, nie może zostać zwolniona z kosztów sądowych na podstawie wniosku o przyznanie prawa pomocy, jeśli nie udowodni braku dostatecznych środków na ich pokrycie. Koszty sądowe związane z działalnością gospodarczą powinny być traktowane jako koszt jej funkcjonowania.Stan faktyczny
Spółka T. O. Sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Przewodniczącego KRRiT odmawiającą udzielenia koncesji na rozpowszechnianie programu telewizyjnego. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 10.000 zł, spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Spółka wykazała wysoki kapitał zakładowy, znaczne środki na rachunku bankowym i depozyt, ale jednocześnie wykazała stratę w poprzednim roku obrotowym. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że spółka nie wykazała braku dostatecznych środków.Rozstrzygnięcie
Odmówić skarżącej T. O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w związku ze skargą T. O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia koncesji na rozpowszechnianie programu telewizyjnego [...] p o s t a n a w i a: odmówić skarżącej T. O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W dniu [...] stycznia 2008 r. T. O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – za pośrednictwem Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji - skargę na decyzję tego organu z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia koncesji na rozpowszechnianie programu telewizyjnego [...]. W dniu [...] marca 2008 r. skarżącej został doręczony odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] lutego 2008 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 10.000 zł – w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu w/w zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Zachowując powyższy termin skarżąca spółka złożyła wniosek o zwolnienie z wpisu sądowego (pismo z dnia [...] marca 2008 r.), w którym podała, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i uiszczenie wpisu we wskazanej przez Sąd wysokości stanowiłoby poważne obciążenie. W związku z tym, pismem z dnia [...] kwietnia 2008 r. Sąd wezwał skarżącą do wypełnienia przez osoby upoważnione do reprezentacji spółki urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej (PPPr) i nadesłania go w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia przedmiotowego wniosku bez rozpoznania. W wyżej wskazanym terminie skarżąca – przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2008 r. - złożyła wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W w/w piśmie (z dnia [...] kwietnia 2008 r.) skarżąca wskazała, iż z ostrożności procesowej – w wypadku nieprzychylenia się Sądu do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych –przedstawia w załączeniu kopię potwierdzenia uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 10.000 zł [...].
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, że wyznaczony przez Sąd wpis sądowy jest bardzo wysoki, a do prawidłowej bieżącej działalności potrzebuje środków zdeponowanych na rachunku bankowym.
W rubryce 6 formularza wniosku PPPr, zatytułowanej Wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych, spółka wskazała kwotę 6.000.000
zł. Natomiast wartość środków trwałych (według bilansu za ostatni rok) oszacowała na kwotę 2.761,34 zł netto. Oświadczyła też, iż za ostatni rok obrotowy poniosła
stratę w wysokości 1.009.857,68 zł. Nadto podała, że na rachunku bankowym w [...] zgromadzone są środki w kwocie 73.169,17 zł oraz że w banku tym posiada depozyt w wysokości 3.000.000 zł.
Z nadesłanych przez skarżącą (w odpowiedzi na wezwanie Sądu)
dokumentów wynika, iż w roku podatkowym 2007 spółka osiągnęła dochód w kwocie 839.511,16 zł [...]. Według przedłożonego przez skarżącą spółkę bilansu (obejmującego aktywa), stan jej aktywów na dzień 31 grudnia 2006 r. wynosił 4.632.079,40 zł [...]. Z kolei sporządzany dla celów bilansowych rachunek zysków i strat - wersja porównawcza [...] wykazał w roku 2006 stratę w wysokości 1.009.857,68 zł (mniejszą w porównaniu z rokiem poprzednim, tj. 2005, kiedy to strata spółki wyniosła 1.025.166,05 zł). Skarżąca przedstawiła także wyciągi z rachunku bankowego za okres od 1 lutego do 2 maja 2008 r. [...].
Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Na wstępie zauważyć należy, iż postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie jest następstwem prowadzonej przez stronę skarżącą działalności gospodarczej (działalność radiowa i telewizyjna). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu z dnia 12 maja 2003 r., sygn. akt I SA/Wr 484/03, koszty sądowe stanowią dochód budżetu Państwa, zwolnienie więc od tego obowiązku oznacza w rzeczywistości swoistą formę kredytowania podmiotów zobowiązanych do uiszczenia tych kosztów i niedopuszczalna jest sytuacja, gdy podmioty te wykonując ciążące na nich zobowiązania żądają, by koszty sądowe pokrywał im Skarb Państwa. Co więcej, w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podnosi się, że nawet brak bieżących dochodów nie może być dostatecznym uzasadnieniem dla skutecznego żądania przez stronę zwolnienia od opłat sądowych, jeżeli nie zgromadziła ona w okresie prowadzenia działalności gospodarczej dostatecznych środków na ten cel (sygn. akt I SA/Wr 4082/01). Obowiązkiem bowiem podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą jest
gromadzenie odpowiednich środków finansowych na koszty sądowe, gdyż
normalnym następstwem wykonywania takiej działalności jest prowadzenie spraw sądowych, a koszty tego typu działalności powinny być traktowane jako koszt bieżącego funkcjonowania firmy i spełnione przed innymi świadczeniami.
Argumentacja skarżącej powołana w uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy ograniczyła się do stwierdzenia, iż wyznaczony przez Sąd wpis sądowy jest bardzo wysoki, a do prawidłowej bieżącej działalności spółka potrzebuje środków zdeponowanych na rachunku bankowym. W tym miejscu podkreślić należy, że wysokość wpisu wynika wprost z przepisu § 2 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądem administracyjnym (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), zgodnie z którym wpis stały wynosi w sprawach skarg dotyczących koncesji, zezwoleń lub pozwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie radiofonii i telewizji - 10.000 zł. Jednocześnie zaznaczyć należy, iż skarżąca uiściła powyższy wpis (jak to określiła - "z ostrożności procesowej") przelewem na rachunek bankowy Sądu w dniu [...] kwietnia 2008 r. [...]. Podkreślić też trzeba, że działalność gospodarcza skarżącej w roku 2007 okazała się bardzo dochodowa (sięgnęła bowiem kwoty 839.511,16 zł), a sporządzany dla celów bilansowych dokument wykazujący stratę w wysokości 1.009.857,68 zł (tj. rachunek zysków i strat) dotyczył działalności spółki w roku 2006. Również dynamika i kwoty operacji dokonywanych na rachunku bankowym w kresie od 1 lutego do 2 maja br. wskazują, że spółka z dużą częstotliwością obraca znacznymi sumami - rzędu kilkuset tysięcy, a nawet kilku milionów złotych. Posiada także depozyt bankowy w kwocie 3 milionów złotych.
Analizując wszystkie przedstawione wyżej okoliczności stwierdzić należy, iż skarżąca spółka nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Wręcz sprzeciwienie – uiszczając wpis w prawidłowej wysokości (tj. 10.000 zł) przy jednoczesnym złożeniu formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPPr) – skarżąca udowodniła, iż dysponuje środkami pozwalającymi na opłacenie skargi. W tym stanie rzeczy nie sposób przychylić się do zaprezentowanej przez nią w uzasadnieniu wniosku argumentacji, w myśl której dla prawidłowego wykonywania bieżącej działalności spółka potrzebuje środków zdeponowanych na rachunku bankowym, albowiem za
koszt bieżącego funkcjonowania skarżącej należy właśnie uznać koszty spraw sądowych związanych z jej działalnością.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło