VI SA/Wa 315/11
WyrokWSA w Warszawie2011-06-22
Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Zdzisław Romanowski, Waldemar Śledzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Sprawiedliwości jest właściwy do rozpoznania odwołania od wyniku egzaminu komorniczego dla aplikanta, który rozpoczął aplikację przed nowelizacją ustawy o komornikach sądowych i egzekucji?Ratio decidendi
Minister Sprawiedliwości nie jest organem właściwym do rozpoznania odwołania od wyniku egzaminu komorniczego w przypadku aplikanta, który rozpoczął aplikację przed wejściem w życie nowelizacji ustawy z dnia 24 maja 2007 r., ponieważ przepisy obowiązujące w jego sytuacji prawnej nie przewidują takiej możliwości ani kompetencji Ministra do rozpatrzenia takiego odwołania. W konsekwencji odwołanie jest niedopuszczalne, a postanowienie Ministra stwierdzające tę niedopuszczalność odpowiada prawu.Stan faktyczny
M. W. przystąpiła do poprawkowego egzaminu komorniczego w październiku 2010 r., uzyskała ocenę niedostateczną i złożyła odwołanie do Ministra Sprawiedliwości od wyniku egzaminu. Minister postanowił o niedopuszczalności tego odwołania, wskazując na brak kompetencji do jego rozpoznania z uwagi na obowiązujące przepisy prawne. M. W. zaskarżyła to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędzia WSA Waldemar Śledzik (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 roku ([...]) Minister Sprawiedliwości na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. – zwaną dalej "k.p.a.) stwierdził niedopuszczalność odwołania p. M. W. od wyniku egzaminu komorniczego ustalonego przez Komisję Egzaminacyjną przeprowadzonego w dniach [...] i [...] października 2010 r.
Pani M. W. (zwana dalej także jako "Zdająca" lub "Skarżąca") pismem z dnia 8 stycznia 2011 r. (oznaczonym jako "odwołanie od decyzji" Ministra Sprawiedliwości w sprawie egzaminu komorniczego, a następnie sprostowane pismem z dnia 13 stycznia 2011 r. i nazwane jako "odwołanie od postanowienia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 grudnia 2010 r.") zaskarżyła powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji ministra i uznanie odwołania jako zasadne.
Rozstrzygnięciu zaskarżonego postanowienia towarzyszył następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
W dniu [...] października 2010 r. p. M. W. przystąpiła do części pisemnej poprawkowego egzaminu komorniczego, organizowanego przez Krajową Radę Komorniczą, składanego przed Komisją Egzaminacyjną powołaną zarządzeniem z dnia 10 sierpnia 2010 r. przez Ministra Sprawiedliwości (zwaną dalej także "Komisją").
Po uzyskaniu pozytywnego wyniku z części pisemnej egzaminu p. M. W. została dopuszczona do części ustnej egzaminu komorniczego. Z części ustnej, którą przeprowadzono w dniu [...] października 2010 r. Zdająca uzyskała następujące oceny: prawo cywilne materialne i procesowe w zakresie czynności wykonywanych przez komornika oraz postępowanie egzekucyjne - ocenę niedostateczną, z ustroju organów ochrony prawnej z elementami prawa konstytucyjnego - ocenę niedostateczną, ze znajomości ustawy o komornikach sądowych i egzekucji z uwzględnieniem spraw Samorządu Komorniczego i Kodeksu etyki zawodowej komorników - ocenę dostateczną. Komisja oceniła egzamin Zdającej na ogólną ocenę niedostateczną.
W dniu 2 listopada 2010 r. p. M. W. złożyła do Ministra Sprawiedliwości odwołanie od ustalonego przez Komisję wyniku poprawkowego egzaminu komorniczego, które zatytułowała "Skarga/Odwołanie". Podniosła, że ustalenie wyniku końcowego egzaminu na ocenę niedostateczną uważa za krzywdzące i niesprawiedliwe i przytoczyła szereg okoliczności, które miały uzasadniać jej ocenę, wskazując w szczególności na sposób przeprowadzenia egzaminu przez Komisję. Sformułowana treść odwołania wskazywała, zdaniem organu, że skarżąca wnosiła o dokonanie weryfikacji wyniku poprawkowego egzaminu oraz uznanie, że uzyskała pozytywny wynik z tego egzaminu.
Zdaniem odwołującej, Minister Sprawiedliwości jest właściwy do rozpoznania jej odwołania z uwagi na to, że znowelizowana ustawa o komornikach sądowych i egzekucji wskazuje Ministra Sprawiedliwości jako organ właściwy w tej sprawie.
Mimo, iż w ustawie sprzed nowelizacji nie został przewidziany żaden tryb odwoławczy, to jednak, zdaniem Skarżącej, każdy ma konstytucyjne prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji.
Minister Sprawiedliwości postanowieniem [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. stwierdził niedopuszczalność odwołania p. M. W. od wyniku egzaminu komorniczego ustalonego przez Komisję Egzaminacyjną.
W uzasadnieniu organ wskazał, że ustawą z dnia 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 112, poz. 769 – zwaną dalej "ustawą z dnia 24 maja 2007 r.") zmienione zostały przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 2006 r. Nr 167, poz. 1191 ze zm.), dotyczące m.in. aplikacji komorniczej oraz egzaminu komorniczego.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2007 r., do aplikacji komorniczej rozpoczętej przed dniem wejścia w życie tej ustawy tj. 1 stycznia 2008 r. stosuje się przepisy dotychczasowe.
Ponieważ Zdająca rozpoczęła odbywanie dwuletniej aplikacji komorniczej w dniu 1 października 2007 r. tj. przed dniem wejścia w życie ww. ustawy, organ uznał, że do oceny jej sytuacji prawnej ma zastosowanie wymieniony wyżej art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2007 r.
Zasady przeprowadzenia egzaminu komorniczego dla tej grupy aplikantów komorniczych regulują przepisy art. 31 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 24 maja 2007 r. oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 sierpnia 1999 r. w sprawie zakresu egzaminu komorniczego, trybu postępowania komisji egzaminacyjnej i wysokości wynagrodzenia jej członków ( Dz. U. Nr 69, poz. 770), w których brak jest przepisu o możliwości odwołania od wyniku egzaminu do Ministra Sprawiedliwości. Żaden również przepis szczególny nie nadał w tym zakresie kompetencji Ministrowi Sprawiedliwości.
Taka regulacja prawna oznacza brak normy kompetencyjnej dla Ministra Sprawiedliwości do uznania się za organ właściwy do rozpoznania odwołania wniesionego przez Zdającą, co skutkuje oceną, że minister nie ma uprawnień do rozpoznania odwołania, a zatem jest ono niedopuszczalne. Za zasadnością takiego stanowiska przemawia także orzecznictwo sądowoadministracyjne. Jako przykład organ wskazał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 grudnia 2009 r. wydany w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 741/09, którym oddalona została skarga na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2009r. (znak: [...]) w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od wyniku egzaminu na licencję syndyka. W wyroku tym wyrażono pogląd, że "(...) jeżeli ustawodawca w obrębie tego samego aktu prawnego przewiduje możliwość złożenia odwołania od określonej decyzji, a w innym przypadku takiej możliwości nie daje, to jest to świadome działanie ustawodawcy, który w ten sposób postanowił uregulować postępowanie w sprawie egzaminu na licencję syndyka". Wyrok ten per analogiam ma zastosowanie również do egzaminu na komornika w stanie prawnym przed nowelizacją ustawy z dnia 24 maja 2007 r.
Odnosząc się do sformułowanych przez odwołującą się zarzutów dotyczących krzywdzącego dla niej przebiegu egzaminu zawodowego organ stwierdził, że mają one charakter skargi w rozumieniu art. 227 k.p.a. W takim przypadku organem właściwym do rozpatrzenia i załatwienia skargi, zgodnie z art. 231 k.p.a. jest organ samorządu komorniczego, tj. Krajowa Rada Komornicza, która w zakresie swego działania ma organizowanie egzaminów komorniczych dla aplikantów, którzy rozpoczęli aplikację przed dniem 1 stycznia 2008 r. (zgodnie z art. 31, art. 85 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji w brzmieniu sprzed nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji w związku z art. 12 tej ustawy).
Wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
skarżąca podniosła, że rozstrzygnięcie organu jest sprzeczne z treścią art. 134 k.p.a., gdyż w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek niedopuszczalności odwołania. Ponadto, w jej ocenie, nie można zgodzić się ze stwierdzeniem, że odwołanie jest niedopuszczalne z uwagi na brak kompetencji Ministra Sprawiedliwości do jego rozpoznania. Wskazała, że "Minister Sprawiedliwości jest właściwy do rozpoznania tego odwołania , a to z uwagi na fakt. iż znowelizowana ustawa o komornikach sadowych i egzekucji wskazuje ww. organ jako organ właściwy w tej sprawie". Skarżąca podniosła też, że w ustawie sprzed nowelizacji - a egzamin zdawała starym trybem – "nic odnośnie odwołania nie ma". Wynika z tego, że ustawodawca nową ustawą chciał poprawić błędy i niedopatrzenia w poprzedniej ustawie o komornikach sądowych i egzekucji i dlatego wprowadził tryb odwoławczy. Ponadto, podobnie jak w odwołaniu, Skarżąca wskazała, że "Konstytucja RP stoi na stanowisku, że każdy ma prawo zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji".
Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu sąd administracyjny, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego, obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Nie ocenia natomiast rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") Sąd rozstrzyga
w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów Sąd uznał, że nie jest ona zasadna i podlega oddaleniu albowiem zaskarżone postanowienie z dnia [...] grudnia 2010 roku Ministra Sprawiedliwości stwierdzające niedopuszczalność odwołania p. M. W. od wyniku egzaminu komorniczego ustalonego przez Komisję Egzaminacyjną, przeprowadzonego w dniach [...] i [...] października 2010 r., odpowiada prawu.
Zasadniczy zarzut skarżącej sprowadza się do twierdzenia, iż powoływany przez organ "brak kompetencji" do rozpoznania odwołania od wyników egzaminu komorniczego nie występuje, a tym samym "Minister Sprawiedliwości jest właściwy do rozpoznania tego odwołania, a to z uwagi na fakt, iż znowelizowana ustawa o komornikach sądowych i egzekucji wskazuje ww. organ jako organ właściwy w tej sprawie".
Przy tak określonych granicach skargi i przedmiocie sporu, Sąd w pierwszej kolejności podnosi, iż zgodnie z wyrażoną w art. 6 k.p.a. zasadą praworządności "Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa". Jest to naczelna zasada postępowania administracyjnego.
Jak wskazuje się w doktrynie prawa administracyjnego, obowiązek działania na podstawie prawa, wyrażony w cyt. art. 6 k.p.a., obejmuje dwa zasadnicze elementy, a mianowicie ustalenie przez organ administracji publicznej zdolności prawnej do prowadzenia postępowania w danej sprawie oraz zastosowanie przepisów prawa materialnego i przepisów prawa procesowego przy rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck z 2006 r.).
Przestrzeganie zasady praworządności przez organy administracji publicznej oznacza postępowanie zgodnie z przepisami prawa obowiązującego. Do przepisów tych należą w szczególności normy prawa materialnego, stosowane przez organ administracji publicznej (podstawa normatywna decyzji) i normy proceduralne regulujące poszczególne fazy postępowania ( por. J. Wróblewski, Wartości a decyzje sądowe, Wydawnictwo Ossolineum 1973 r.). Organ prowadzący postępowanie ma więc obowiązek dokonywać określonych czynności w sposób zapewniający przestrzeganie prawa, do których zalicza się w pierwszej kolejności działanie na podstawie obowiązującej normy prawnej (podkreślenie Sądu).
Dodać można, że zasada praworządności znajduje się na pierwszym miejscu wśród zasad ogólnych postępowania administracyjnego, między innymi przed zasadą dwuinstancyjności. Jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa, spełnia ona istotną funkcję gwaranta i strażnika praworządności, "co w przypadku akceptacji poczynań stron stosunku prawno-administracyjnego ma oznaczać, że poczynania te są legalne i że w niczym nie naruszyły porządku prawnego" ( por. – dla przykładu wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 1999 r. IV SA 1229/96 oraz z dnia 11 lutego 1998 r. IV SA 729/96).
W literaturze przedmiotu podkreśla się również, iż w przypadku kolizji zasady praworządności z innymi zasadami postępowania ma ona nadrzędne znaczenie: "wszystkie zasady ogólne mają dla państwa prawa niezaprzeczalne znaczenie, które należy wydobywać i chronić. Jeżeli jednak stan faktyczny sprawy ustawi którąś z tych zasad w opozycji do zasady legalności, ta ostatnia powinna mieć pierwszeństwo" (por. J. Zimmermann, glosa do wyroku SN z dnia 23 lipca 1992 r., III ARN 40/92 )
Zauważyć także należy, iż konsekwencją naruszenia zasady praworządności jest kwalifikowana wada decyzji administracyjnej, skutkująca stwierdzeniem jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Przenosząc powyższe rozważania i wywody natury prawnej na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż zaskarżone postanowienie odpowiada zarówno wskazanym zasadom ogólnym procedury administracyjnej, jak też, w szczególności, odpowiada przepisom prawa materialnego tj. ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji w brzmieniu sprzed nowelizacji tej ustawy, dokonanej ustawą z dnia 24 maja 2007 r. oraz przepisom rozporządzenia rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 sierpnia 1999 r. w sprawie zakresu egzaminu komorniczego, trybu postępowania komisji egzaminacyjnej i wysokości wynagrodzenia jej członków ( Dz. U. Nr 69, poz. 770).
Wymienione wyżej przepisy nie przewidują możliwości odwołania od wyniku egzaminu komorniczego do Ministra Sprawiedliwości.
W sprawie bezspornym jest, że Skarżąca rozpoczęła odbywanie dwuletniej aplikacji komorniczej w dniu 1 października 2007 r. tj. przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 112, poz. 769). Zgodnie z art. 12 ust. 1 cyt. ustawy do aplikacji komorniczej rozpoczętej przed dniem wejścia w życie tej ustawy tj. 1 4 stycznia 2008 r., stosuje się przepisy dotychczasowe.
Powyższe oznacza, że do oceny prawnej sytuacji Skarżącej ma zastosowanie przywołany art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2007 r. Dla tej grupy aplikantów komorniczych, zasady przeprowadzenia egzaminu komorniczego regulują przepisy art. 31 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r o komornikach sądowych i egzekucji - w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ww. ustawą z dnia 24 maja 2007 r. oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 sierpnia 1999 r. w sprawie zakresu egzaminu komorniczego, trybu postępowania komisji egzaminacyjnej wysokości wynagrodzenia jej członków ( Dz. U. Nr 69, poz. 770 – zwane dalej "rozporządzeniem").
Sąd podziela pogląd organu, że w uregulowaniach tych brak jest przepisu o możliwości odwołania zdającego od wyniku egzaminu komorniczego do Ministra Sprawiedliwości albowiem żaden z wymienionych przepisów, tj. ani ustawa z dnia 31 29 sierpnia 1997 r o komornikach sądowych i egzekucji w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 24 maja 2007 r., ani rozporządzenie, nie nadały w tym zakresie kompetencji Ministrowi Sprawiedliwości.
Zgodnie z § 7 cyt. rozporządzenia, zadaniem Komisji Egzaminacyjnej jest przeprowadzenie egzaminu oraz sporządzenie dla każdego egzaminowanego protokołu egzaminu zawierającego m.in. ogólny wynik egzaminu, a w przypadku jego złożenia z wynikiem pozytywnym - wydanie zaświadczenia potwierdzającego zdanie egzaminu, co jednoznacznie wynika z § 8 ust. 1 rozporządzenia, który stanowi, że "w terminie tygodnia od zakończenia egzaminu aplikant komorniczy otrzymuje świadectwo ze złożonego egzaminu, wstawione przez komisję egzaminacyjną".
W § 6 rozporządzenia przewidziano możliwość wyznaczenia jednorazowego egzaminu poprawkowego. Wzmianka o tym, że egzamin składany jest jako poprawkowy zawiera się w treści protokołu egzaminu (por. § 7 pkt 5).
Oznacza to, że zaświadczenie komisji egzaminacyjnej kończy postępowanie w sprawie ustalenia wyniku egzaminu.
Sąd nie może podzielić oceny Skarżącej, iż możliwość złożenia odwołania wynika z ogólnej zasady dwuinstancyjności postępowania wyrażonej w art. 15 k.p.a. Skoro bowiem ustawodawca nie określił wprost w omawianych wyżej przepisach o możliwości złożenia odwołania od wyniku egzaminu komorniczego, to nie można domniemywać, że strona takie prawo posiada. W konsekwencji, tym bardziej nie można domniemywać, że kompetencje do rozpatrzenia odwołania ma Minister Sprawiedliwości.
Sąd nie może też podzielić poglądu Skarżącej zawartego w uzasadnieniu skargi, że z faktu i zakresu nowelizacji przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji dokonanych ustawą z dnia 24 maja 2007 r., m.in. przez wprowadzenie możliwości odwołania dla zdającego od wyniku egzaminu komorniczego (art. 31 h ust. 2 ustawy), wynika uprawnienie do odwołania się dla zdającego egzamin komorniczy w stosunku do którego znowelizowane przepisy tej ustawy nie mają zastosowania. W tym miejscu Sąd zwraca uwagę, że jeżeliby nawet przyjąć, iż brak wskazania w ustawie z dnia 24 maja 2007 r. wprost o wyłączeniu możliwości odwołania się nie wyłącza zasady dwuinstancyjności wyrażonej w art. 15 k.p.a., to jednak musi istnieć wyraźna norma kompetencyjna wskazująca na organ uprawniony do rozstrzygania takiego odwołania. Dlatego też Minister Sprawiedliwości słusznie nie mógł uznać się za organ właściwy w sprawie do rozpoznania odwołania Skarżącej na gruncie przepisów dotyczących jej sytuacji prawnej, a więc bez istnienia pozytywnych przepisów wprost na to wskazujących.
Takie stanowisko Sądu jest zbieżne z dotychczasową linią orzeczniczą. W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 grudnia 2009 r. (sygn. Akt sygn. akt VI SA/Wa 741/09), którym oddalona została skarga na postanowienie Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od wyniku egzaminu na licencję syndyka stwierdzono, że "jeżeli ustawodawca w obrębie tego samego aktu prawnego przewiduje możliwość złożenia odwołania od określonej decyzji, a w innym przypadku takiej możliwości nie daje, to jest to świadome działanie ustawodawcy, który w ten sposób postanowił uregulować postępowanie w sprawie egzaminu na licencję syndyka". Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni to stanowisko akceptuje, podkreślając jednocześnie, że choć powyższy wyrok dotyczył stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od wyniku egzaminu na licencję syndyka, to dotyczy analogicznej problematyki prawnej.
Rekapitulując powyższe, skoro ani ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji w brzmieniu przed nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, ani przepisy rozporządzenia, nie przewidziały możliwości odwołania od ustalonego wyniku egzaminu, to złożenie odwołania od wyników egzaminu komorniczego dla osoby, która rozpoczęła aplikację przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji oraz niektórych innych ustaw jest niedopuszczalne. W konsekwencji, w sytuacji w ogóle braku możliwości złożenia odwołania od ustalonego wyniku egzaminu, tym samym i Minister Sprawiedliwości nie ma uprawnień do merytorycznego rozpoznania takiego odwołania, gdyż naruszyłoby to omawianą na wstępie zasadę praworządności.
W tym miejscu podnieść trzeba, iż z wyrażoną w art. 6 k.p.a. zasadą praworządności wiąże się problematyka zupełności systemu prawa, a zwłaszcza tzw. zupełności proceduralnej. System prawa jest zupełny w tym znaczeniu, jeżeli kompetentne organy stosujące prawo powinny i mogą rozstrzygnąć każdą należycie wniesioną sprawę. Co prawda istnieją spory co do sposobów zapewnienia zupełności proceduralnej, tj. wypełniania istniejących luk w prawie, jednakże zarówno w doktrynie prawa i postępowania administracyjnego oraz orzecznictwie sądowym przeważa pogląd, że wypełnienie luki w prawie w drodze analogii jest niedopuszczalne. (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II.).
Nawet więc gdyby przyjąć, jak chce tego Skarżąca, powołując się na "prawo zaskarżania orzeczeń i wydanych decyzji w pierwszej instancji", że obowiązujące przepisy zawierają lukę w tym zakresie, to stwierdzić należy, że wypełnienie tej luki w drodze analogii (np. poprzez odpowiednie zastosowanie ustawy z dnia 24 maja 2007r.) lub domniemania prawnego przyznania takiej kompetencji Ministrowi Sprawiedliwości jest niedopuszczalne. Jednocześnie Sąd po raz kolejny podkreśla, że w rozpoznawanej sprawie z sytuacją luki w prawie nie mamy do czynienia albowiem wielokrotnie przywoływany art. 12 ust.1 ustawy z dnia 24 maja 2007 r. jednoznacznie przesądził, że "do aplikacji komorniczej rozpoczętej przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe", czyli zasady przeprowadzenia egzaminu komorniczego określone w art. 31 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r o komornikach sądowych i egzekucji, w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ww. ustawą z dnia 24 maja 2007 r. oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 sierpnia 1999 r. w sprawie zakresu egzaminu komorniczego, trybu postępowania komisji egzaminacyjnej wysokości wynagrodzenia jej członków, które to przepisy nie przewidują możliwości odwołania od wyniku egzaminu komorniczego do Ministra Sprawiedliwości.
Tym samym, Sąd nie podziela zarzutu Skarżącej naruszenia treści art. 134 k.p.a. Jak podnosi się w doktrynie, treść art. 134 k.p.a. określa dwie przesłanki skutecznego złożenia odwołania. Jedna z nich ma charakter konkretny i dotyczy zachowania terminu do wniesienia środka prawnego. Drugiej, ujętej w sformułowaniu "niedopuszczalność odwołania", należy przypisać cechę ogólnej. Ponadto komentatorzy podkreślają, że "wyodrębnienie przesłanki terminu wniesienia środka prawnego i umieszczenie jej w drugiej pozycji wskazuje, że pierwsze czynności organ II instancji powinien skoncentrować na rozstrzygnięciu kwestii dopuszczalności odwołania" (por. Komentarz do art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego [w:] G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom II. Komentarz do art. 104-269, LEX, 2007, wyd. II). Zdaniem Sądu, Minister Sprawiedliwości wydając zaskarżone postanowienie w sposób prawidłowy wywiązał się z powyższego obowiązku.
Podsumowując dotychczasowe wywody i ustalenia, zaskarżone postanowienie o niedopuszczalności odwołania p. M. W. od wyniku egzaminu komorniczego ustalonego przez Komisję Egzaminacyjną odpowiada prawu. Zapadło ono po wszechstronnym i wnikliwym zbadaniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a zwłaszcza prawidłowo dokonanej wykładni przepisów prawnych odnoszących się do sytuacji prawnej Skarżącej.
Również uzasadnienie postanowienia zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione i dowodów, na których się oparł oraz wyjaśnienie podstawy prawnej, z przytoczeniem przepisów prawa, a zatem jest zgodne z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.
W tym stanie rzeczy, skoro zarzuty skargi okazały się bezzasadne, Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło