VI SA/Wa 331/12
PostanowienieWSA w Warszawie2013-02-28
Skład orzekający: Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych może zostać oddalony, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania, nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, nie przedłożyła na wezwanie sądu dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a brak wykazania przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 2 PPSA uzasadnia oddalenie wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca B. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej uchwały Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego. Skarżąca podała informacje o swojej sytuacji majątkowej i rodzinnej, jednakże referendarz sądowy uznał je za niewystarczające i wezwał do przedłożenia szeregu dokumentów. Pomimo doręczenia wezwania pełnomocnikowi skarżącej, wymagane dokumenty nie zostały złożone do sądu.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania B. K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. K. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego postanawia: odmówić przyznania B. K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
B. K. (dalej też jako skarżąca), reprezentowana przez pełnomocnika: adwokata M. K., wniosła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego.
Z informacji podanych przez skarżącą w formularzu wynika, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem i dwojgiem dzieci (w tym pełnoletnim synem). Skarżąca jest właścicielką mieszkania o pow. [...] m2 oraz dwóch innych, z których każde ma powierzchnię [...] m2. Skarżąca otrzymuje dochód z najmu w wysokości [...] złotych, a jej mąż wynagrodzenie w wysokości około [...] złotych miesięcznie. Mąż jest przy tym po operacji nowotworowej, a syn podlega leczeniu u neurologa wskutek wypadku komunikacyjnego. Dzieci skarżącej uczą się. Skarżąca zaznaczyła, że spoczywa na niej obowiązek spłaty kilku kredytów, w tym między innymi [...] złotych z tytułu kredytu mieszkaniowego, [...] złotych z tytułu kredytu konsumpcyjnego. Skarżąca podała także wyliczenie niezbędnych miesięcznych wydatków.
Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącej, zarządzeniem referendarza sądowego wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez przedłożenie:
a) zeznania podatkowego skarżącej i jej męża za rok 2011 ewentualnie zaświadczenia właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu uzyskanego w tym okresie,
b) zaświadczenia pracodawcy męża skarżącej potwierdzającego wysokość wynagrodzenia miesięcznego określonego we wniosku o przyznanie prawa pomocy,
c) kopii umów najmu posiadanych przez skarżącą mieszkań potwierdzających dochody wskazane w rubryce 10 formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy,
d) wyciągów z posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, (w przypadku, jeśli takie rachunki posiadają, jeżeli ani skarżąca ani jej mąż nie posiadają rachunków bankowych, zobowiązać skarżącą do złożenia stosownego oświadczenia),
e) dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania, oraz innych obciążeń,
f) dokumentów potwierdzających wskazane w rubryce 9 formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zadłużenie,
g) udokumentowania sytuacji finansowej syna skarżącej: w przypadku wykonywania pracy zarobkowej - przedstawienie zaświadczeń pracodawcy wskazujących wysokości wynagrodzenia lub zaświadczenie właściwego Urzędu Pracy, natomiast w przypadku pobierania nauki przedstawienia odpowiednich zaświadczeń szkoły,
Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 5 lutego 2013 roku, przy czym do chwili obecnej żądane dokumenty do Sądu nie zostały przedłożone.
Zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżąca (reprezentowana przez pełnomocnika) została wezwana do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczyniła.
Zgodnie natomiast z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 z późn. zm., dalej też jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319).
Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżąca (reprezentowana przez pełnomocnika) nie przesłała na wezwanie Sądu żądanych dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak tez wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło