VI SA/Wa 34/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata albo rzecznika patentowego w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2008 r. nr [...] i [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego p o s t a n a w i a: 1. zwolnić Z. P. od kosztów sądowych, 2. odmówić przyznania Z. P. prawa pomocy w pozostałym zakresie. Z. P. (dalej też jako skarżący) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata albo rzecznika patentowego w sprawie ze skargi na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2008 r. nr [...] i [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej wnioskodawcy, zarządzeniem referendarza sądowego wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie dokumentów potwierdzających podane we wniosku informacje. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz przesłanych dokumentów wynika, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną oraz małoletnim synem. Żona skarżącego otrzymuje emeryturę w wysokości 1164 zł miesięcznie. Skarżący natomiast prowadzi działalność gospodarczą, przy czym w uzasadnieniu wniosku wskazał, iż z uwagi na sytuację na rynku praktycznie prowadzony przez niego zakład produkcyjny został doprowadzony do upadku. Jak wynika z przedłożonych przez skarżącego odpisów z podatkowej księgi przychodów i rozchodów osiągnął on w 2008 r. dochód w kwocie 6 737 zł, natomiast w bieżącym roku do końca lutego dochód z działalności gospodarczej sięgnął kwoty 4 017 zł. Z przedłożonych wyciągów z rachunków bankowych wynika przy tym, iż na wspólnym rachunku z żoną saldo oscylowało w okresie od dnia [...] stycznia 2009 r. do dnia [...] lutego 2009 r. pomiędzy kwotami 92 zł. a 175 zł. natomiast na drugim rachunku bankowym odnotowywano w różnym okresie br. saldo w kwocie 5 605 zł, 4 886 zł, czy też 8 026 zł. Niezbędne miesięczne wydatki skarżący oszacował na kwotę 2 900 zł, bez wydatków na żywność, leki i odzież. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest bowiem wyjątkiem od zasady ponoszenia przez stronę postępowania sądowego jego kosztów i jako wyjątek od zasady nie może być traktowany rozszerzająco. Pomoc tą należy kierować wyłącznie do podmiotów, które z uwagi na wyjątkowo trudną sytuację materialną, obiektywnie nie są w stanie bez pomocy Państwa wygospodarować środków na pokrycie tych kosztów. Jak podnosi w swoim orzecznictwie Sąd Najwyższy (II CZ 104/84) ubiegający się o pomoc w postępowaniu przed sądem winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, iż w istocie dochody osiągane z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w bieżącym roku łącznie z dochodami żony z tytułu emerytury zaledwie bilansują się z niezbędnymi wydatkami, nie wliczając w to wydatków na żywność, odzież itp. Należy jednakże zwrócić uwagę na fakt, iż na rachunku bankowym skarżący w różnych okresach br. dysponował środkami pozwalającymi na pokrycie chociażby części kosztów związanych z prowadzonym postępowaniem sądowym. Skarżący nie wskazał przy tym żadnych okoliczności uniemożliwiających mu wydatkowanie części ww. środków na powyższy cel. Nie można zatem uznać, iż skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a zatem niezasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jednakże ze zgromadzonych w sprawie dokumentów i oświadczeń skarżącego wynika, iż, pomimo że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zarówno przyznanie pełnomocnika, jak i zwolnienie z kosztów sądowych, w sytuacji, w której znajduje się skarżący, konieczność poniesienia przez niego pełnych kosztów postępowania sądowego spowodowałaby uszczerbek utrzymania koniecznego dla skarżącego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. W szczególności, iż skarżący ma na utrzymaniu małoletniego syna. Zgodnie natomiast z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Tym samym zasadnym jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych. Mając zatem powyższe na uwadze na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), należało postanowić jak w sentencji.