VI SA/Wa 3403/14

WyrokWSA w Warszawie2015-07-07

Skład orzekający: Aneta Lemiesz, Piotr Borowiecki, Pamela Kuraś-Dębecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kierowca pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, który posiadał na koncie środki finansowe i urządzenie do elektronicznego poboru opłat, ale urządzenie to nie było prawidłowo zamontowane i nie dokonało poboru opłaty, ponosi odpowiedzialność administracyjną w postaci kary pieniężnej za przejazd bez uiszczenia opłaty elektronicznej?
Ratio decidendi
Kierowca pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, który korzysta z drogi krajowej objętej systemem elektronicznego poboru opłat, jest zobowiązany do uiszczenia tej opłaty. Nawet jeśli na koncie użytkownika znajdują się środki finansowe i urządzenie do poboru opłat jest obecne w pojeździe, brak poboru opłaty z powodu nieprawidłowego montażu urządzenia, uniemożliwiającego komunikację z bramownicami, stanowi naruszenie przepisów i uzasadnia nałożenie kary pieniężnej. Dodatnie saldo na koncie nie zastępuje faktycznego pobrania opłaty.
Stan faktyczny
Skarżący został ukarany karą pieniężną w wysokości 3.000 zł za przejazd drogą krajową bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Kontrola wykazała, że jego pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony był wyposażony w urządzenie viaBOX, a na jego koncie znajdowały się środki finansowe. Jednakże urządzenie nie było prawidłowo zamontowane na szybie, co uniemożliwiło pobranie opłaty. Skarżący kwestionował zasadność kary, argumentując, że posiadał środki i urządzenie, a opłata powinna zostać pobrana w inny sposób lub uznać ją za uiszczoną. Organ administracji utrzymał karę, uznając, że brak prawidłowego montażu urządzenia był przyczyną nieuiszczenia opłaty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Protokolant ref. staż. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2015 r. sprawy ze skargi V. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD) utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję z [...] lipca 2013 r., którą nałożył na V. G. (dalej skarżący) karę pieniężną w wysokości 3.000 złotych za wykonywanie przez niego przejazdu po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Jako podstawę materialnoprawną skarżonej decyzji organ wskazał art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1 i art. 13k ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 260), dalej u.d.p. oraz załącznik nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1263 ze zm.), dalej rozporządzenie o drogach, a także art. 50 pkt 1 lit. j) i art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1414 ze zm.), dalej u.t.d. Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym. Dnia [...] lipca 2013 r. na drodze krajowej nr [...] Inspektor Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymał do kontroli mobilnej pojazd marki V. o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował skarżący. Z kontroli sporządzono protokół, z którego wynika, że: 1. ww. pojazd był przystosowany do przewozu 20 osób, a jego dopuszczalna masa całkowita (dalej dmc) przekraczała 3,5 t (vide okazany przez skarżącego dowód rejestracyjny - dmc 3.800 kg); 2. w ww. pojeździe znajdowało się urządzenie viaBOX, przy czym w protokole kontroli widnieje zapis , że urządzenie znajdowało sie w pojeździe lecz nie było ono przytwierdzone do szyby w widocznym miejscu. 3. ww. droga, na odcinku R.–P., została wymieniona w załączniku nr 2 pkt 6 do rozporządzenia o drogach. W oparciu o powyższe organ I instancji w wydanej decyzji z [...] lipca 2013 r., przyjął, że skarżący wykonywał przejazd bez uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. i w związku z tym nałożył na niego karę 3.000 złotych. Z zachowaniem terminu skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy i stwierdził, że kara została na niego nałożona w wyniku błędnie ustalonego stanu faktycznego. W ocenie skarżącego w kontrolowanym pojeździe znajdowało się urządzenie viaBOX, a na jego koncie znajdowała się kwota umożliwiająca pobranie opłaty za przejazd ww. drogą. To dowodzi, że uiścił on opłatę elektroniczną w inny sposób - zgodny z treścią art. 13k ust. 3 u.d.p. Ponownie rozpoznając sprawę GITD przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe i wezwał podmiot odpowiedzialny za obsługę krajowego systemu poboru opłat, działający w imieniu i na rzecz Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, tj. Kapsch Telematic Services Sp. z o.o. do udzielenia informacji związanych z kontrolowanym przejazdem, w szczególności do wskazania czy opłata za ten przejazd została uiszczona. W odpowiedzi Kapsch Telematic Services Sp. z o.o. wyjaśnił, że za przedmiotowy przejazd system nie mógł pobrać opłaty elektronicznej, ponieważ w tym czasie nie została zarejestrowana żadna operacja na koncie użytkownika. Nadto poinformowano, że umowa zawarta z użytkownikiem nie przewidywała możliwości uiszczenia opłaty elektronicznej po dokonaniu przejazdu (umowa do konta w trybie przedpłaconym) oraz że użytkownik nie składał reklamacji w związku z nieprawidłowym działaniem urządzenia viaBOX. Operator poinformował również, że nie odnotowano nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu viaTOLL. Do pisma został dołączony szczegółowy wykaz operacji dla wszystkich pojazdów zarejestrowanych na koncie użytkownika, z uwzględnieniem odcinków pomiędzy poszczególnymi bramownicami i z oznaczeniem dokładnej daty i godziny zarejestrowanej operacji oraz wykonanych doładowań konta użytkownika, z jednoczesnym wskazaniem kształtowania się salda konta użytkownika po zarejestrowaniu każdej z operacji. Jednocześnie Kapsch Telematic Services Sp. z o.o. wyjaśnił, że w powyższym zestawieniu stan salda umowy jest przedstawiany na moment przejazdu. Rozliczenie opłaty za przejazd, czyli obciążenie konta użytkownika, tym samym zmniejszenie stanu salda konta może nastąpić z opóźnieniem. Przyczyną takiego stanu rzeczy może być opóźnienie w transmisji danych pomiędzy infrastrukturą przydrożną, a systemem centralnym wynikające np. ze zwiększonego ruchu na drogach lub chwilowych zakłóceń transmisji danych. Po rozliczeniu operacji saldo konta użytkownika ulega pomniejszeniu o kwotę należną za przejazd. W związku z wątpliwościami związanymi z brakiem uiszczenia przez skarżącego opłaty elektronicznej za przedmiotowy przejazd przesłuchano w charakterze świadka Koordynatora Wsparcia Operacyjnego w Dziale Obsługi Klienta Kapsch Telematic Services Sp. z o.o., Panią B. Z., o czym zawiadomiono skarżącego. Świadek ten zeznał, że opłata nie została uiszczona zaś podczas tego przejazdu został wygenerowany incydent o treści: "brak komunikacji, pojazd z ważną umową". W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD ponownie rozpoznając sprawę stwierdził, że w dniu kontroli skarżący nie uiścił opłaty elektronicznej za przejazd drogą wyszczególnioną w załączniku nr 2 pkt 6 do rozporządzenia o drogach, czym naruszył obowiązek, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. i stąd należało na niego - jako kierującego ww. pojazdem, nałożyć karę pieniężną w wysokości 3.000 złotych, wskazaną w art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. Zdaniem organu powyższego ustalenia dowodzi przesłany przez Kapsch Telematic Services Sp. z o.o. wykaz, z którego wynika, że opłata elektroniczna za ww. przejazd nie została uiszczona, ponieważ przejazd nie został zarejestrowany. Organ wyjaśnił, że stan salda konta w dniu zarejestrowania incydentu był dodatni (na godzinę 11:50 wynosił 121,88 złotych), zatem pozwalał on na uiszczenie opłaty elektronicznej, jednak tylko w przypadku prawidłowej komunikacji urządzenia viaBOX z bramownicą. Jednocześnie organ ustalił, że w tym dniu ostatnia transakcja poboru opłat z konta skarżącego została zarejestrowana o godzinie 10:25. Nadto podniesiono, że urządzenie znajdujące się w kontrolowanym pojeździe nie było przytwierdzone do przedniej szyby pojazdu w widocznym miejscu, co stanowiło bezpośrednią przyczynę braku nawiązania komunikacji przez to urządzenie z mijaną bramownicą, a w konsekwencji doprowadziło do nieuiszczenia opłaty elektronicznej. Organ wskazał także, że oddział GDDKiA w [...] przeprowadził kontrole wynikające z § 12 ust. 3 i ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz. U. z 2003 r., nr 177, poz. 1729) i nie stwierdził nieprawidłowości w ustawieniu tabliczek informacyjnych T-34. Zdaniem organu odwoławczego okoliczności podniesione przez skarżącego nie mogą stanowić podstawy do umorzenia tego postępowania, gdyż ustawodawca nie przewidział żadnych przesłanek pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13k ust. 1 u.d.p., w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej. Do zaistnienia odpowiedzialności administracyjnej wystarczy jedynie stwierdzenie naruszenia przepisu prawa materialnego obligujące do wydania decyzji o nałożeniu kary administracyjnej. W konsekwencji powoływanie się przez skarżącego na fakt, że w chwili kontroli posiadał on w ww. pojeździe urządzenie viaBOX, jak i wystarczające środki finansowe na koncie, pozwalające na uiszczenie opłaty, nie zmienia stanu sprawy, że skarżący nie uiścił należnej opłaty elektronicznej. Organ nie zgodził się przy tym z twierdzeniem, że w tej sytuacji należało przyjąć, że skarżący nie uiścił ww. opłaty z przyczyn od siebie niezależnych i w związku z tym uiścił ją w inny sposób - przewidziany w art. 13k ust. 3 u.d.p. Przypomniał, że ww. urządzenie viaBOX wprawdzie znajdowało się w ww. pojeździe, ale było ono umieszczone w miejscu, które uniemożliwiało na komunikację tego urządzenia z bramownicami, co było przyczyną nieuiszczenia opłaty elektronicznej, a zatem skarżący jako kierowca nie wykazał się starannością w sprawdzeniu, czy urządzenie to prawidłowo pobiera opłatę elektroniczną w czasie przejazdu. Wobec tego organ uznał, że powstanie ww. naruszenia było bezpośrednim następstwem działania samego skarżącego. Konkludując GITD stwierdził, że skarżący - korzystając z ww. drogi publicznej, był zobowiązany do uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., a ponieważ obowiązku tego nie dopełnił, to należało wymierzyć mu karę pieniężną w wysokości 3.000 złotych za naruszenie art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. Skarżący niezgadzając się z decyzją GITD w terminie zaskarżył ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i zarzucił naruszenie: 1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. poprzez sprzeczne z logiką i błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, skutkujące przyjęciem, że nie uiścił opłaty elektronicznej; 2. art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. poprzez jego zastosowanie wskutek błędnego przyjęcia, że skarżący nie uiścił opłaty; 3. art. 13k ust. 3 u.d.p. poprzez jego niezastosowanie w sprawie, a w konsekwencji nałożenia kary pieniężnej w kwocie 3.000 złotych . W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że nielogiczny jest wywód organu mówiący o tym, że z jednej strony opłata elektroniczna nie została uiszczona, a z drugiej, że w skontrolowanym pojeździe znajdowało się urządzenie viaBOX; saldo konta w chwili zaistnienia przedmiotowego incydentu było dodatnie (pozwalające na uiszczenia opłaty) i że użytkownik miał podpisaną ważną umowę. W ocenie skarżącego fakt, że na koncie posiadał saldo dodatnie dowodzi, że po pierwsze przewidywał konieczność ponoszenia opłat, a po drugie, że godził się na ich uiszczanie, co dodatkowo potwierdza także ustalenie organu, że w dniu kontroli uiścił opłatę elektroniczną o godzinie 10:25. Potwierdzeniem tej okoliczności są zarejestrowane przez system transakcje w dniu [...] lipca 2013 r. oraz załączone do skargi paragony. Zdaniem strony skarżącej organ nie wyjaśnia na czym polegała nieprawidłowość tj. gdzie rzeczywiście znajdowało się urządzenie pokładowe , skoro - jak podnosi - nie było przytwierdzone do szyby w widocznym miejscu. Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie obu ww. decyzji GITD. GITD w odpowiedzi na skargę, wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało oddalić, gdyż zarówno zaskarżona decyzja, jak i ją poprzedzająca nie naruszają prawa. W działaniu organu Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. Podejmując to rozstrzygnięcie organ dochował zadość regułom postępowania administracyjnego przewidzianym w art. 6, art. 7, art. 8, art.77 § 1 i art. 80 k.p.a., a uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada kryteriom art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 30 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. W myśl art. 13ha ust. 1 u.d.p. opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, zwana "opłatą elektroniczną", jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6. Wysokość tej opłaty ustala się jako iloczyn liczby kilometrów przejazdu i stawki tej opłaty za kilometr dla danej kategorii pojazdu (art. 13 ha ust. 2 u.d.p.). Co do zasady uiszczenie opłaty elektronicznej następuje w systemie elektronicznego poboru opłat, zgodnie z art. 13i (art. 13hc ust. 1 u.d.p.). Zasadą jest również, że pobranie tej opłaty następuje poprzez urządzenie instalowane w tym celu w pojeździe samochodowym. Obowiązek oferowania takiego urządzenia (na potrzeby pobierania opłat) spoczywa na podmiotach pobierających opłaty z wykorzystaniem systemów elektronicznego poboru, a to zgodnie z art. 13i ust. 3 u.d.p. Zasady wnoszenia opłat elektronicznych oraz ich rozliczania reguluje wydane na podstawie art. 40a ust. 5 u.d.p. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2011 r. w sprawie wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania oraz przekazywania opłat elektronicznych i kar pieniężnych na rachunek Krajowego Funduszu Drogowego (Dz. U. nr 91, poz. 524). Według § 3 ust. 1 tego rozporządzenia przed rozpoczęciem korzystania z sieci dróg krajowych objętych opłatą elektroniczną użytkownik zawiera umowę z pobierającym opłatę elektroniczną dotyczącą korzystania z dróg krajowych lub ich odcinków objętych opłatą elektroniczną, odbiera od pobierającego opłatę elektroniczną urządzenie, instaluje urządzenie w pojeździe, wnosi przedpłatę - w przypadku wybrania formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 1 (czyli w formie przedpłaty), ustanawia zabezpieczenie oraz przekazuje pobierającemu opłatę elektroniczną dokument potwierdzający jego ustanowienie - w przypadku wybrania przez użytkownika formy wnoszenia opłaty elektronicznej, o której mowa w § 5 ust. 2 pkt 2 (czyli płatności okresowej za zabezpieczeniem). Stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, za który pobiera się opłatę elektroniczną: bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3.000 złotych. Karę nakładają w drodze decyzji administracyjnej, uprawnieni do kontroli, o których mowa w art. 13l ust. 1 (art. 13k ust. 4 u.d.p.). W myśl art. 13l ust. 1 pkt 2 u.d.p. - do kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej, w tym kontroli używanego w pojeździe urządzenia, o którym mowa w art. 13i ust. 3, jeżeli jest ono wymagane, oraz nałożenia i pobierania kar pieniężnych, o których mowa w art. 13k, są uprawnieni inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego. Sąd stwierdza, że w niniejszym przypadku skarżący, jako kierujący skontrolowanym pojazdem wyposażonym w urządzenie na potrzeby pobierania opłat elektronicznych, z mocy art. 13i ust. 4a u.d.p. obowiązany był do włączenia tego urządzenia podczas przejazdu po drodze, na której pobiera się opłatę (pkt 1), wprowadzenia do tego urządzenia prawidłowych danych o rodzaju pojazdu (pkt 2) oraz używania go zgodnie z przeznaczeniem (pkt 3). Za bezsporne w niniejszej sprawie należy uznać fakty, że dopuszczalna masa całkowita (dmc) skontrolowanego pojazdu, którym kierował skarżący, przekraczała 3,5 tony (według dowodu rejestracyjnego dmc tego pojazdu to 3.800 kg) i pojazd ten nie podlegał zwolnieniom, o których mowa w art. 13 ust. 3 lit. a) u.d.p. Nadto nie ulega wątpliwości, że nałożona kara pieniężna dotyczyła przejazdu z dnia 26 lipca 2013 r. o godz. 11:50 odcinkiem drogi płatnej (Radymno-Przemyśl), na którym pobiera się opłatę elektroniczną. Podczas przeprowadzonej kontroli drogowej stwierdzono, że w tym dniu ostatnia opłata została uiszczona przez skarżącego o godzinie 10:25 i po tej chwili nie została uiszczona już żadna opłata, gdyż - jak ustalono w trakcie kontroli, znajdujące się w pojeździe urządzenie viaBOX nie było prawidłowo zamontowane, tj. tak aby mogło komunikować się z bramownicami. W tej sytuacji ww. kara pieniężna w wysokości 3.000 złotych została nałożona na skarżącego na podstawie obiektywnie stwierdzonego naruszenia przezeń ww. przepisów ustawy o drogach publicznych, polegającego na przejeździe pojazdem samochodowym, którego dmc przekraczała 3,5 tony po płatnym odcinkiem drogi krajowej (klasy G), bez uiszczenia wymaganej opłaty elektronicznej, gdyż nie została ona pobrana w elektronicznym systemie poboru opłat, czego powodem był niewłaściwy montaż przez skarżącego urządzenia viaBOX. Sąd w tym miejscu zauważa, że gwarancją prawidłowego komunikowania się urządzenia viaBOX z bramownicami – umożliwiające uiszczenie opłaty elektronicznej, jest odpowiedni montaż/instalacja tego urządzenia w pojeździe. I tak, aby urządzenie mogło poprawnie działać musi zostać zamontowane w odpowiednim miejscu. Stosownie do instrukcji (przetłumaczonej także na j. ukraiński) w przypadku pojazdów ciężarowych "w dolnej części przedniej szyby od wewnątrz, pomiędzy środkiem pojazdu a układem kierowniczym", a w pojazdach lekkich "na wewnętrznej powierzchni szyby przedniej (...) za lusterkiem wstecznym". Tymczasem – jak już wyżej wzmiankowano – kontrola ujawniła, że urządzenie viaBOX, mimo że znajdowało się w kierowanym przez skarżącego pojeździe, nie było zainstalowane (przytwierdzone) na przedniej szybie pojazdu w widocznym miejscu. Tym samym nie gwarantowało ono komunikowania się z bramownicami - przynajmniej na płatnym odcinku drogi krajowej, gdzie skontrolowano ów pojazd. Natomiast skarżący w żaden sposób – ani na etapie postępowania administracyjnego, jak też w skardze, nie wykazał, a nawet nie podjął takiej próby, że pokontrolne ustalenie braku umieszczenia urządzenia viaBOX na szybie pojazdu nie odpowiada stanowi faktycznemu, jaki został ustalony w protokole kontroli. Wobec tego ani organ, ani obecnie Sąd, nie mogą odmówić mocy dowodowej protokołowi kontroli, który po pierwsze został sporządzony przy udziale skarżącego, a nadto nie zawiera żadnych uwag i zastrzeżeń skarżącego co do ustaleń w nim zawartych. Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do przekonania, że skoro środki na koncie skarżącego były gotowe do pobrania przez czas przejazdu, a nie zostały one jednak pobrane - chociaż system poboru opłat viaTOLL działał prawidłowo (fakt niezakwestionowany przez skarżącego), to powodem braku komunikacji znajdującego się w skontrolowanym pojeździe urządzenia viaBOX z bramownicami mogło być wyłącznie wadliwe umieszczenie urządzenia na przedniej szybie pojazdu, co z kolei było wynikiem działania lub zaniechania samego skarżącego, jako kierowcy ww. pojazdu. Skarżący - jako kierowca należycie dbający o prawidłowość wykonywanego przejazdu, powinien był przed rozpoczęciem przejazdu prawidłowo – zgodnie z instrukcją, zainstalować urządzenie viaBOX, a w trakcie przejazdu na bieżąco monitorować/obserwować jego pracę, w tym przede wszystkim sprawdzać i odnotowywać wydawanie przez to urządzenie sygnały, które informują o środkach lub ich braku na koncie oraz o pobraniu lub niepobraniu opłaty, jak również o wadliwym działaniu samego urządzenia. W ocenie Sądu niedopełnienie tych obowiązków może bowiem (jak w tej sprawie) skutkować niepobraniem opłaty w elektronicznym systemie poboru opłat. W sytuacji, gdy z przyczyn leżących po stronie kierowcy urządzenie przestanie komunikować się z bramownicami, nieodnotowanie transakcji z bramownicą oznacza niepobranie opłaty za przejazd, a więc naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, skutkując nałożeniem kary pieniężnej zgodnie z art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p., nawet w sytuacji dodatniego salda na koncie. Dodatni stan konta sam w sobie nie zastępuje bowiem pobrania/uiszczenia opłaty elektronicznej i nie może być utożsamiany – jak chce tego skarżący, z uiszczeniem tej opłaty "w inny sposób". Warto przy tym podnieść, że przepis art. 13k ust. 3 u.d.p. nie dotyczy sytuacji niepobrania opłaty elektronicznej, która wyczerpuje stan faktyczny niniejszej sprawy. W ocenie Sądu stan faktyczny w rozpatrywanej sprawie został ustalony prawidłowo. W szczególności nieuiszczenie (niepobranie) ww. opłaty w elektronicznym systemie poboru opłat potwierdził operator tego systemu – firma Kapsch Telematic Service Sp. z o.o., jak również przesłuchany w toku postępowania świadek. Opłata ta nie została uiszczona, ponieważ przejazd nie został zarejestrowany, mimo że stan salda konta skarżącego, w dniu i godzinie odnotowania niepobrania tej opłaty, był dodatni i pozwalał na uiszczenie/pobranie opłaty w przypadku prawidłowej komunikacji urządzenia viaBOX z bramownicą. Skoro w tych warunkach opłata nie została pobrana, jedynym logicznym wytłumaczeniem tego faktu – jak przyjął organ – był brak komunikacji urządzenia z bramownicą, co obciąża skarżącego jako kierowcę pojazdu, obowiązanego do instalacji i używania urządzenia viaBOX zgodnie z instrukcją. Sąd zauważa jednocześnie, że w zaskarżonej decyzji wskazano – czego skarga nie podważa, że skarżący nie składał reklamacji w związku z nieprawidłowym działaniem urządzenia viaBOX, a operator systemu poboru opłat nie odnotował nieprawidłowości w funkcjonowaniu tego systemu. Zdaniem Sądu zwrócenie się przez organ do oddziału GDDKiA w [...] oraz operatora systemu poboru opłat – firmy Kapsch Telematic Service Sp. z o.o., celem ustalenia prawidłowego stanu faktycznego sprawy oraz przesłuchanie w charakterze świadka przedstawiciela tego operatora, na okoliczność przyczyn nieuiszczenia przedmiotowej opłaty, w sytuacji gdy na koncie skarżącego znajdowały się wystarczające na to środki dowodzą, że GITD podjął starania celem zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, który – poza protokołem kontroli – będzie kompletny przez uwzględnienie wszystkich istotnych w sprawie okoliczności, we wszystkich również ich aspektach. Wobec powyższego materiał dowodowy został w sprawie zebrany w sposób prawidłowy i wyczerpujący. Przede wszystkim nie wynika z niego, a skarżący tego nie wykazał, żeby nieuiszczenie przedmiotowej opłaty było następstwem błędu w funkcjonowaniu systemu poboru opłat viaTOLL, czy niezależnych od skarżącego nieprawidłowości w działaniu urządzenia viaBOX. W tej sytuacji organ miał prawo przyjąć, że wyłączną przyczyną nieuiszczenia ww. opłaty było niezapewnienie przez skarżącego komunikacji urządzenia viaBOX z bramownicami i nałożyć na niego ww. karę pieniężną za brak uiszczenia tej opłaty. W konsekwencji zarzut skarżącego, że w protokole kontroli nie wskazano w którym konkretnie miejscu znajdowało się urządzenie viaBOX nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Nadto w sprawie nie stwierdzono nieprawidłowości w ustawieniu tabliczek informacyjnych T-34 na drodze, po której poruszał się skarżący. Warto podnieść, że przesłanką nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 13k ust. 1 u.d.p. jest przejazd pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, określoną drogą krajową lub jej odcinkiem bez uiszczenia wymaganej opłaty, który to przejazd, jako konkretne zachowanie (czyn), musi charakteryzować m.in. (w szczególności) cecha jednorodności, którą należy rozpatrywać z punktu widzenia lokowania przejazdu w konkretnej przestrzeni czasu i miejsca jego wykonywania. Ustalanie tej cechy nie może pomijać takich elementów przejazdu jak stały kierunek przemieszczania się oraz czas przejazdu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 listopada 2014 r. sygn. akt II GSK 1588/13). Mając powyższe wywody na uwadze Sąd uznał, że zarzuty skargi są bezzasadne, a podjęte przez GITD rozstrzygnięcia prawidłowe, stąd - na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło