VI SA/Wa 392/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-05-30

Skład orzekający: Joanna Kruszewska - Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony bez przedstawienia przez wnioskodawcę wymaganych dokumentów potwierdzających sytuację majątkową?
Ratio decidendi
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym wymaga wykazania, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a brak współpracy i nieprzedstawienie wymaganych dokumentów skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący P. Ś. i A. Ś. prowadzą działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej zajmującej się działalnością gastronomiczną. Wnioskowali o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową i niskie dochody oraz posiadanie na utrzymaniu dziecka. Sąd wezwał ich do uzupełnienia wniosku o dokumenty potwierdzające dochody i stan majątkowy, jednak wezwania nie zostały wykonane.
Rozstrzygnięcie
Odmówił skarżącym P. Ś. i A. Ś. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. Ś. oraz wniosku A. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. Ś. i A. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu z wyjątkiem piwa p o s t a n a w i a: odmówić skarżącym P. Ś. i A. Ś. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. We wnioskach o przyznanie prawa pomocy (złożonych na urzędowych formularzach PPF przez każdego ze skarżących) skarżący zażądali zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący P.Ś. uzasadnił swój wniosek niestabilną sytuacją finansową w firmie wynikającą ze zmniejszenia obrotów, a skarżąca A.Ś. – niskimi dochodami i posiadaniem na utrzymaniu 8-letniego dziecka. Z informacji zawartych we wnioskach oraz akt administracyjnych sprawy wynika, że oboje skarżący prowadzą działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej M. s.c. P. Ś., A. Ś., której przedmiotem jest działalność gastronomiczna. Z tego tytułu skarżący uzyskuje dochód miesięczny w wysokości 3.000 zł brutto, a skarżąca - w kwocie 2.000 zł brutto. Skarżący wskazali, iż pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z 8-letnim synem. Oświadczyli też, że nie posiadają żadnego majątku. W wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego, pismami Sądu z dnia [...] marca 2014 r., każdy ze skarżących został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedstawienie następujących dokumentów w terminie 14 dni: 1. wyciągów z posiadanych przez P. Ś. i A. Ś. rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie, 2. dokumentu wskazującego na wysokość dochodu osiągniętego przez P. Ś. do końca lutego 2014 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (lub poniesionej straty) – np. kopii zapisów z księgi przychodów i rozchodów na koniec lutego 2014 roku, 3. dokumentu wskazującego na wysokość dochodu osiągniętego przez P. Ś. do końca 2013 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (lub poniesionej straty), 4. dokumentu wskazującego na wysokość dochodu osiągniętego przez A. Ś. do końca lutego 2014 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (lub poniesionej straty) – np. kopii zapisów z księgi przychodów i rozchodów na koniec lutego 2014 roku, 5. dokumentu wskazującego na wysokość dochodu osiągniętego przez A. Ś. do końca 2013 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (lub poniesionej straty). Powyższe wezwanie skarżący odebrali osobiście w dniu [...] marca 2014 r. (zwrotne potwierdzenia odbioru – karty 23 – 24 akt) i dotychczas go nie wykonali. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). W tym miejscu podkreślić należy, iż jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest stan majątkowy jej i jej rodziny. "Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest obowiązkiem sądu, jeśli osoba ta wykazała, że spełnia przesłanki z art. 246 § 1" (H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 631). Jeżeli oświadczenia składane we wniosku o przyznanie prawa pomocy okażą się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego strony lub budzą wątpliwości, Sąd (referendarz sądowy) może wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego (art. 255 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym brak współpracy ze strony podmiotu ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy skutkuje uznaniem, że nie wykazał on zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 p.p.s.a., koniecznych dla przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 2009 r., sygn. akt II FZ 91/09, LEX nr 550327). Wobec nieprzedstawienia żądanych dokumentów, nie można stwierdzić, iż P. Ś. i A. Ś. nie są w stanie pokryć kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło