VI SA/Wa 3951/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-06-19
Skład orzekający: Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych może zostać oddalony z powodu niewykonania przez wnioskodawcę obowiązku uzupełnienia dokumentów potwierdzających sytuację majątkową?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym należy oddalić, jeśli wnioskodawca nie wykona obowiązku uzupełnienia dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową, co uniemożliwia ocenę spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, który musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący D. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w sprawie wyniku egzaminu adwokackiego. Skarżący oświadczył, że jest osobą bezrobotną, niepełnosprawną, prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i dwójką małoletnich dzieci oraz nie otrzymuje wynagrodzenia. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku o dokumenty potwierdzające sytuację majątkową, których skarżący nie przedstawił.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania skarżącemu D. K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. K. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu D. K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
D. K. (dalej też jako skarżący) wniósł w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Z podanych przez skarżącego w formularzu informacji wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe razem z żoną i dwojgiem małoletnich dzieci. W rubryce 5 Formularza skarżący oświadczył, iż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Podkreślił, że jest osoba niepełnosprawną i nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia.
Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, na podstawie zarządzenia starszego referendarza sądowego skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez nadesłanie:
a. wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy (w przypadku, jeśli takie rachunki posiadają, jeżeli ani skarżący ani jego żona, nie posiadają rachunków bankowych, zobowiązano skarżącego do złożenia stosownego oświadczenia),
b. dokumentu potwierdzającego, że aktualnie żona skarżącego posiada status osoby bezrobotnej – np. zaświadczenie z właściwego Powiatowego Urzędu Pracy o zarejestrowaniu w ewidencji osób bezrobotnych,
c. dokumentu potwierdzającego, że aktualnie skarżący posiada status osoby bezrobotnej – np. zaświadczenie z właściwego Powiatowego Urzędu Pracy o zarejestrowaniu w ewidencji osób bezrobotnych,
d. wyliczenia obejmującego niezbędne miesięczne wydatki ponoszone przez skarżącego i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z oświadczeniem o źródłach dochodu pozwalających na pokrycie tych wydatków,
Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 20 kwietnia 2015 roku, przy czym skarżący do chwili obecnej żądanych dokumentów nie przedstawił, nie udzielając również żadnych wyjaśnień dotyczących jego sytuacji majątkowej.
Zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżący został wezwany do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczynił.
Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270, dalej też jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319).
Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżący nie przesłał na wezwanie Sądu żądanych dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W konsekwencji fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło