VI SA/Wa 409/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego p o s t a n a w i a: - zwolnić skarżącego M. S. od kosztów sądowych. Skarżący M. S., reprezentowany przez radcę prawnego T. H., złożył w dniu 8 kwietnia 2009 r. na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego. M. S. podnosił we wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, że oprócz przychodów z działalności rolniczej nie osiąga żadnych innych dochodów. Podniósł, że przychody z prowadzonego gospodarstwa rolnego nie wystarczają na normalne funkcjonowanie gospodarstwa rolnego, dlatego też ciążą na nim liczne zajęcia komornicze. Z informacji podanych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną i dwójką synów. Skarżący posiada dom o powierzchni 240 m2, mieszkanie o powierzchni 56 m2 , nieruchomość rolną o powierzchni 17,47 ha (załączono decyzję Gminy [...]w sprawie wymiaru podatku rolnego potwierdzającą powyższe). Ponadto skarżący wskazuje, że dzierżawi 122 ha gruntów rolnych. Jest także posiadaczem dwóch ciągników rolniczych oraz sprzętu rolniczego. Według oświadczenia skarżącego wraz ze starszym, pełnoletnim synem, prowadzą gospodarstwo rolne, jednakże dochody uzyskiwane z tego gospodarstwa są minimalne i nie wystarczają do pokrycia strat z lat ubiegłych. Skarżący prowadzi także działalność gospodarczą w zakresie usług budowlanych. Według jego oświadczenia nie zatrudnia obecnie pracowników, a usługi budowlane (montaż okien i drobne remonty) prowadzi razem z synem. Skarżący załączył PIT 28 za rok 2008, z którego wynika, iż przychód z prowadzone działalności gospodarczej w 2008 r. wynosił 82.082 zł. Żona skarżącego pobiera wynagrodzenie za pracę w wysokości 2722,20 zł netto miesięcznie (załączono zaświadczenie pracodawcy potwierdzające powyższe). Skarżący wskazał, że w 2008 r. z tytułu dopłat bezpośrednich uzyskał kwotę 85.920,29 zł, jednakże kwota ta została przekazana na konto "C." Sp. z o.o. z siedzibą w M. z tytułu zapłaty za nawozy rolnicze. Załączył fakturę VAT wystawioną przez ww. spółkę na kwotę 76.595,36 zł oraz polecenie przelewu na rzecz tej spółki kwoty 24.734,58 zł.. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazywał na obciążenie całego posiadanego majątku hipoteką. Z załączonych prze skarżącego dokumentów wynika, że posiadane przez skarżącego mieszkanie obciążone jest hipoteką na łączną kwotę 11.513,10 zł, prawo użytkowania wieczystego działki o powierzchni 914 m2 obciążone jest hipoteką na kwotę 29.980,23 zł, natomiast posiadana przez skarżącego nieruchomość gruntowa o powierzchni 17,47 ha obciążona jest hipoteką w kwocie 13.358 zł.. Ponadto nadesłane dokumenty potwierdzają zajęcie, ze względu na wszczęte postępowania egzekucyjne, rachunków bankowych skarżącego w I. oraz w B. (załączono pisma komornika sądowego z dnia [...] listopada 2008 r. oraz z dnia [...] marca 2009 r. potwierdzające powyższe). Z nadesłanego przez skarżącego pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. wynika, że należności skarżącego wobec Urzędu Miasta [...], Urzędu Gminy [...], Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] oraz Inspektoratu ZUS [...] oraz Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego wynoszą łącznie 216.085,57 zł. Jak wskazują wyjaśnienia skarżącego i przesłane dokumenty, stałe miesięczne wydatki skarżącego i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym sięgają kwoty ok. 3165zł [...]. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak podnosi w swoim orzecznictwie Sąd Najwyższy (II CZ 104/84) ubiegający się o pomoc w postępowaniu przed sądem winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. W przedmiotowej sprawie skarżący prowadzi gospodarstwo rolnej o dużym, areale (140 ha nieruchomości rolnych) oraz prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usług budowlanych, z której przychód w 2008 r. wyniósł 82.082 zł. Skarżący w związku z prowadzoną działalnością rolniczą uzyskał w 2008 r. dopłaty bezpośrednie z funduszy Unii Europejskiej, w kwocie 85.920,29 zł, z których to środków opłacił dostawy nawozów sztucznych. Należności skarżącego z tytułu m.in. zaległości z tytułu niepłacenia np. podatków czy składek ubezpieczeń społecznych wynoszą łącznie 216.085,57 zł. Wszystkie posiadane przez skarżącego nieruchomości obciążone są hipoteką. Ponadto zajęte zostały, ze względu na wszczęte postępowania egzekucyjne, wszystkie posiadane przez skarżącego rachunki bankowe. Z dokumentów przedstawionych w sprawie wynika, że jedynym źródłem dochodów 4-osobowej rodziny, nie objętym egzekucją komorniczą, jest wynagrodzenie żony skarżącego w wysokości 2722,20 zł netto miesięcznie. W związku z powyższym, a szczególności ze względu na wysokość zobowiązań skarżącego i zakres zajęć komorniczych obejmujący wszystkie nieruchomości skarżącego, w ocenie rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy nie jest możliwe poczynienie przez skarżącego jakichkolwiek oszczędności celem pokrycia kosztów sądowych. W związku z powyższym, uznając za zasadne przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie go od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.