VI SA/Wa 428/09
WyrokWSA w Warszawie2009-04-21
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Andrzej Czarnecki, Pamela Kuraś - Dębecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może cofnąć pozwolenie na broń palną bojową osobie, wobec której toczy się postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu, na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, bez konieczności udowadniania realnej obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji prawidłowo cofnął pozwolenie na broń, ponieważ fakt prowadzenia postępowania karnego o przestępstwo przeciwko mieniu wobec posiadacza broni stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na mocy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Ustawodawca sam uznał, że wobec takich osób istnieje uzasadniona obawa użycia broni w sposób sprzeczny z prawem, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia, nawet przy obowiązywaniu zasady domniemania niewinności. Ponadto, skarżący naruszył obowiązek poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym, co również stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia A. S. pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej. Organ I instancji cofnął pozwolenie, wskazując na toczące się przeciwko A. S. postępowanie karne o przestępstwa przeciwko mieniu oraz brak aktualnych orzeczeń lekarskich i psychologicznych. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. WSA w Warszawie uchylił decyzję organu II instancji, uznając naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących doręczenia decyzji organu I instancji. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na prawidłowe zastosowanie przepisów o doręczeniu zastępczym przez organy administracji. Następnie WSA, rozpoznając sprawę ponownie, oddalił skargę A. S.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej oddala skargę
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 stycznia 2009 r. (sygn. akt II OSK 1911/07) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 sierpnia 2007 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1068/07) uchylający decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Do wydania powyższego wyroku doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Komendant Główny Policji (dalej KGP) decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2006 r. (L.dz. [...]), mocą której organ ten, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6, art. 18 ust. 5 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 4 i art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), cofnął A. S. pozwolenie na posiadanie broni palnej bojowej, przyznane na mocy decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 1999 r. ([...]).
W uzasadnieniu decyzji organu I instancji - [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji - wskazano, że [...] lipca 2006 r. Wydział do Walki z Korupcją [...] Komendy Policji przedstawił Skarżącemu A. S. zarzuty popełnienia przestępstw przeciwko porządkowi publicznemu, wyborom i referendum, wiarygodności dokumentów oraz przeciwko mieniu, w tym o trzykrotne popełnienie przestępstwa oszustwa.
Organ I instancji podniósł, że zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 tej ustawy. Z kolei art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy przewiduje, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji stanowi, że właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, o których mowa w art. 15 ust. 3-5 ustawy tj. wydawanych przez upoważnionych - lekarza i psychologa i stwierdzających, że osoba badana nie należy do osób z zaburzeniami psychicznymi, wykazujących istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego, uzależnionych od alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych.
Stosownie natomiast do art. 20 ustawy, cofnięcie pozwolenia na broń, dopuszczenia do posiadania broni (...) następuje w drodze decyzji administracyjnej.
Organ I instancji wskazał, iż fakt toczącego się przeciwko stronie postępowania karnego nie pozwala jej oceniać jako osoby wiarygodnej co do użycia broni zgodnie z prawem. Okoliczność ta w związku z postawieniem zarzutów popełnienia przestępstwa przeciwko mieniu stanowi zdaniem organu obligatoryjną przesłankę cofnięcia pozwolenia na broń. Ponadto organ podniósł, że podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń stanowi również okoliczność braku przedłożenia przez stronę aktualnych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego na podstawie art. 15 ust. 4 w zw. z art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy o broni amunicji.
Decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2006 r. była wysyłana stronie trzykrotnie:
- w dniu [...] grudnia 2006 r. (dwukrotnie awizowana, została zwrócona organowi),
- w dniu [...] stycznia 2007 r. również dwukrotnie awizowana została zwrócona organowi oraz
- w dniu [...] lutego 2007 r. (adresat odebrał ją w dniu [...] lutego 2007 r.)
Od powyższej decyzji skarżący w dniu [...] marca 2007 r. złożył osobiście, w siedzibie organu I instancji, odwołanie do Komendanta Głównego Policji.
Organ odwoławczy - KGP rozpoznał złożone odwołanie akceptując stanowisko organu I instancji i wskazał, iż przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy ma charakter obligatoryjny, determinując sposób rozstrzygnięcia sprawy. Według organu odwoławczego, przepis ten nie wyłącza możliwości cofnięcia pozwolenia na broń osobie, która popełniła przestępstwo, już na etapie postępowania karnego. Obawa użycia broni niezgodnie z przepisami prawa wynika z faktu, iż A. S. jest podejrzany o popełnienie czynów przeciwko mieniu z art. 258 § 1, art. 286 § 1, art. 18 § 2 k.k. i jako taki nie daje gwarancji przestrzegania przepisów prawa w przyszłości, co uzasadnia obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Ponadto, A. S. jako posiadacz pozwolenia na broń, nie wykonał ciążącego na nim obowiązku przedkładania właściwemu organowi Policji co 5 lat orzeczeń lekarskich i psychologicznych potwierdzających zdolność dysponowania bronią.
A. S. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jej uchylenie. Organowi zarzucił naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji w zw. z art. 42 ust. 3 Konstytucji RP oraz błędy w ustaleniach faktycznych polegające na przyjęciu, jakoby istniała w stosunku do niego realna obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego oraz uznanie, iż w postępowaniu administracyjnym w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie ma zastosowania zasada domniemania niewinności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 30 sierpnia 2007 r. skargę uwzględnił jednakże z innych powodów, niż wskazane przez Skarżącego. Sąd I instancji stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia przez organ przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślił, że organy administracji zobowiązane są na podstawie art. 7 k.p.a. do podejmowania wszelkich kroków zmierzających do dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Podniósł, że warunkiem skuteczności odwołania jest zachowanie terminu do wniesienia odwołania. Uchybienie zaś terminowi ustawowemu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. WSA wskazał, że organ odwoławczy obowiązany jest w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie, ponieważ rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Sąd wojewódzki, analizując akta administracyjne sprawy ustalił, że decyzja organu I instancji (karta 69) z dnia [...] listopada 2006 r. dwukrotnie awizowana ([...] grudnia 2006 r. i [...] grudnia 2006 r.) została zwrócona temu organowi, który ponownie wysłał decyzję A. S.w dniu [...] stycznia 2007 r. Przesyłka zawierająca decyzję organu pierwszej instancji powtórnie przesłana stronie, również dwukrotnie awizowana ([...] stycznia 2007 r. i [...] stycznia 2007 r.), z adnotacją placówki pocztowej o przyczynie niemożności doręczenia przesyłki adresatowi została zwrócona organowi. Decyzja - wysłana po raz trzeci - została skutecznie doręczona skarżącemu w dniu [...] lutego 2007 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru (karta 73).
Sąd I instancji w dalszej części uzasadnienia wyroku, odwołując się do orzecznictwa NSA i SN, wskazał, iż samo awizowanie przesyłki poleconej nie może być uznane za równoznaczne z wypełnieniem obowiązków określonych w art. 44 k.p.a. (wyrok NSA z 6 stycznia 1999 r. sygn. akt I SA/Lu 1396/97; wyrok SN z 22 lutego 2001 r., sygn. akt III RN 70/00, OSNP 2001/19/574).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy nie wyjaśnił, dlaczego nie uznał stosownie do art. 44 k.p.a., iż decyzja wysłana po raz drugi, zawierająca niezbędne informacje placówki pocztowej o przyczynie pozostawienia "awizo" oraz o przyczynie niemożności doręczenia pisma, została doręczona skarżącemu na zasadzie fikcji prawnej doręczenia.
W konkluzji uzasadnienia zaskarżonego wyroku uwzględniającego skargę, Sąd I instancji uznał, że naruszenie powołanych wyżej przepisów k.p.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż może zdaniem Sądu rzutować na formę prawną rozstrzygnięcia.
Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie złożył organ II instancji - Komendant Główny Policji, zarzucając naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez uznanie iż zaskarżona decyzja organu II instancji podlega uchyleniu z uwagi na fakt nie wyjaśnienia dlaczego organ odwoławczy nie uznał stosownie do art. 44 k.p.a., iż decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2006 r., wysłana stronie w dniu [...] stycznia 2007 r. nie została doręczona skarżącemu na zasadzie fikcji prawnej doręczenia.
Organ wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz zasądzenie stosownych kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej KGP przytoczył art. 44 k.p.a. stwierdzając, iż jego treść wskazuje jednoznacznie tryb postępowania w przedmiocie doręczenia zastępczego. Podkreślił dalej, że nie można uznać doręczenia zastępczego za skuteczne, biorąc pod uwagę dyspozycję przepisu art. 44 § 2 k.p.a., jeżeli na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata, nie zostało umieszczone zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru. Jednocześnie fakt pozostawienia takiego zawiadomienia powinien wynikać w sposób bezsporny z potwierdzenia odbioru sporządzonego przez osobę, która dokonuje doręczenia tego pisma. Skarżący wskazał, że w przedmiotowej sprawie, zarówno pierwsza, jak i druga przesyłka, które zostały zwrócone, poza adnotacją, iż awizowano przesyłkę powtórnie (a w związku z jej niepodjęciem w terminie nastąpił zwrot) nie posiadały wymaganej prawem informacji o tym, czy i gdzie doręczyciel pozostawił (umieścił) adresatowi zawiadomienie o nadejściu przesyłki oraz gdzie mógł on ją odebrać. Dlatego też w opinii KGP decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2006 r. została wysłana adresatowi po raz trzeci.
Skarżący, odwołując się do poglądów doktryny (por. P. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2005, s. 139-140) oraz powołanego tam orzecznictwa stwierdził, iż jako organ odwoławczy nie uznał, iż wysłana po raz drugi decyzja organu I instancji została doręczona skutecznie jej adresatowi na zasadach określonych dla instytucji doręczenia zastępczego. Przyjął natomiast, że decyzja wysłana po raz trzeci - została skutecznie doręczona skarżącemu w dniu [...] lutego 2007 r.
Wnoszący skargę kasacyjną w konkluzji podkreślił, iż nie sposób podzielić wyrażonego w zaskarżonym wyroku poglądu sądu, iż przy drugiej próbie doręczenia decyzji zostały spełnione warunki określone w art. 44 k.p.a. niezbędne przy stosowaniu instytucji tzw. fikcji prawnej doręczenia, a w konsekwencji tego doręczenie decyzji stronie w dniu [...] lutego 2007 r. było nieskuteczne.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 stycznia 2009 r. (sygn. akt II OSK 1911/07) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 sierpnia 2007 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1068/07) uchylający decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
W uzasadnieniu Sąd odwoławczy wskazał, iż z analizy niniejszej sprawy wynika, iż wbrew stanowisku sądu I instancji nie było podstaw, by organ I instancji oraz organ II instancji przy badaniu kwestii wniesienia odwołania w terminie, mogły przyjąć, że powtórne wysłanie A. S. decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2006 r. w dniu [...] stycznia 2007 r., zwróconej organowi spełniało przesłanki doręczenia zastępczego opartego na konstrukcji fikcji prawnej. Tym samym organ I instancji słusznie przyjął, iż wydana przezeń decyzja została skutecznie (a nie jedynie informacyjnie) doręczona adresatowi w wyniku trzeciego jej wysłania a organ II instancji - Komendant Główny Policji słusznie ocenił, iż odwołanie od decyzji zostało wniesione w ustawowym terminie i w konsekwencji wszczął postępowanie odwoławcze, w wyniku którego wydał decyzję administracyjną co do meritum.
Rozpoznając sprawę ponownie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem materialnym i przepisami procesowymi.
Zgodnie z art.190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej zwane p.p.s.a., Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270) rozpoznając sprawę ponownie, po uchyleniu przez NSA wyroku I instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. Oceniając w ten sposób zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził, iż nie narusza ona prawa, skargę więc należy uznać za nieuzasadnioną.
Na wstępie należy odnieść się do zastosowanej w sprawie przez organ instytucji określonej w art. 44 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. tzn. doręczenia zastępczego, stwarzającej w efekcie jej prawidłowego zastosowania, domniemanie doręczenia stronie zaskarżonej aktu.
Procedurę doręczeń decyzji administracyjnych regulują przepisy Rozdziału 8 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zasadą jest, iż doręczenie następuje do rąk adresata (art. 42 § 1, 2 i 3 k.p.a.). W razie nieobecności adresata doręczenia można dokonać za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi (art. 43 zdanie I k.p.a.). W razie niemożności dokonania doręczenia w powyższy sposób, przepis art. 44 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. przewiduje możliwość zastosowania tzw. doręczenia zastępczego. W przypadku doręczenia przez pocztę, poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej (art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a.). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w placówce pocztowej, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w powyższym siedmiodniowym terminie, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). W takiej sytuacji, zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, na jaki pozostawiono pismo w placówce pocztowej, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Należy wskazać, iż przepis art. 44 § 2 k.p.a. ustanawia wiążącą doręczyciela kolejność miejsc, w których należy zawiadomienie umieścić - zasadą jest umieszczanie go w oddawczej skrzynce pocztowej, a jeśli nie jest to możliwe w innych miejscach przewidzianych przez powołany przepis, przy czym pozostawienie zawiadomienia w innym niż tam wymienione miejscu powoduje prawną bezskuteczność (por. komentarz do art. 44 k.p.a., pkt 5 [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, Kraków 2005 oraz komentarz do art. 44 k.p.a., pkt 4 [w:] G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom I. Komentarz do art. 1-103, Lex, Sopot 2007 r.).
W ocenie Sądu zasady stosowania instytucji doręczenia zastępczego określone w omówionym powyżej art. 44 § 1 pkt. 1 i 2 k.p.a. winny być przestrzegane ściśle. Uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, iż podmiot zeń korzystający nie będzie mógł skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia.
Należy podnieść, iż organy tak I jak i II instancji w sposób właściwy oceniły i w efekcie zakwestionowały prawidłowość doręczenia A. S. decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2006 r. przesłanej na adres skarżącego w dniu [...] stycznia 2007 r., uznając tym samym, że nie można w przypadku tego doręczenia zastosować instytucji doręczenia zastępczego określonej w art. 44 § 1 pkt. 1 i 2 k.p.a.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, iż na kopercie przesyłki (decyzji [...]) o nr nadawczym [...] nadanej w dniu [...] stycznia 2007 r. z Urzędu Pocztowego [...] (wynika to również z datownika placówki nadawczej umieszczonego na potwierdzeniu odbioru) umieszczono informację o awizowaniu przesyłki w dniu [...] stycznia oraz o powtórnym awizowaniu w dniu [...] stycznia 2007 r. (tę ostatnią informację opatrzono stemplem - datownikiem Urzędu Pocztowego [...]z datą dzienną [...] stycznia 2007 r.). Nadto podano przyczynę niemożności doręczenia - niepodjęcie w terminie oraz że przesyłka podlega zwrotowi (informację opatrzono stemplem - datownikiem Urzędu Pocztowego [...] z datą dzienną [...] stycznia 2007 r.). Zatem ani ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, ani też z adnotacji poczynionych przez doręczyciela na kopercie przesyłki nie wynika w jaki sposób dokonano zawiadomienia, tj. czy pozostawiono je w oddawczej skrzynce.
Skoro zatem w niniejszej sprawie stwierdzono na podstawie jej akt, że zarówno na kopercie przesyłki, jak i na zwrotnym potwierdzeniu odbioru brak było informacji o sposobie zawiadomienia adresata decyzji, to przyjąć należy, iż nie było podstaw do zastosowania przez organy administracyjne obu instancji instytucji doręczenia zastępczego. Tym samym organ I instancji słusznie przyjął, iż wydana przezeń decyzja została skutecznie (a nie jedynie informacyjnie) doręczona adresatowi w wyniku trzeciego jej wysłania a organ II instancji - Komendant Główny Policji słusznie ocenił, iż odwołanie od decyzji zostało wniesione w ustawowym terminie i w konsekwencji wszczął postępowanie odwoławcze, w wyniku którego wydał decyzję administracyjną co do meritum, zaskarżoną następnie przez skarżącego do sądu administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe, Sąd przystąpił do merytorycznego rozpatrzenia zarzutów skargi. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji w zw. z art. 42 ust. 3 Konstytucji RP oraz błędy w ustaleniach faktycznych polegające na przyjęciu, jakoby istniała w stosunku do niego realna obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego oraz uznanie, iż w postępowaniu administracyjnym w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie ma zastosowania zasada domniemania niewinności.
Jest niesporne w sprawie, że przeciwko skarżącemu w dacie wydawania decyzji przez organ I i II instancji, toczyło się postępowanie karne o popełnienie szeregu czynów stypizowanych w Kodeksie Karnym jako przestępstwo przeciwko mieniu (art. 286 KK). Fakt ten znajduje potwierdzenie w znajdujących się w aktach wydrukach z Centralnej Bazy KSIP oraz postanowieniu o przedstawieniu zarzutów, o popełnienie m.in. wyżej powołanego przestępstwa. Ta okoliczność ma znaczenie decydujące przy ocenie zasadności cofnięcia pozwolenia na broń.
Zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 15 ust.1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do kręgu osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec, których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Powyższe uregulowanie ma charakter jednoznaczny. Użycie słów "w szczególności" poprzedzających wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich obawa sprzecznego z prawem użycia broni istnieje. Co do tych osób organ nie musi więc przeprowadzać oceny czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w ustawie. Zatem wobec skazanych lub podejrzanych o przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu organ musi jedynie ustalić fakt skazania lub prowadzenia postępowania o przestępstwa wymienione w przepisie, a oceny, że obawa istnieje dokonał już sam ustawodawca.
Pozwolenie na broń musi być więc cofnięte osobom wymienionym po słowach "w szczególności.", a także innym osobom, co do których organ poweźmie obawę, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Co do tych innych osób organ musi szczegółowo zanalizować i uzasadnić swoją obawę.
Odmienne rozumienie przepisu prowadziłoby do wniosku, że cała jego część zaczynająca się od słów "w szczególności." jest zupełnie niepotrzebna, skoro organ musiałby i tak zawsze, i w każdym przypadku oceniać, czy istnieje uzasadniona obawa sprzecznego z prawem użycia broni.
Skoro organ prawidłowo ustalił, że skarżący w dacie decyzji był osobą wobec, której prowadzono postępowanie karne o popełnienie przestępstw przeciwko mieniu, zdrowiu i życiu, to w świetle powołanych wyżej wywodów fakt ten przesądza, iż należy on do kręgu osób, które zdaniem ustawodawcy stwarzają zagrożenie użycia broni w sposób niezgodny z przepisami prawa. Prowadzenie w tej sytuacji dalszego postępowania dowodowego mającego na celu wykazanie bezpośredniego związku pomiędzy czynami, których popełnienie jest podstawą prowadzonego postępowania karnego a wystąpieniem obawy, że skarżący użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, o co wnioskował skarżący, uznać należy w świetle powyższych rozważań za zbędne. Pamiętać bowiem należy, że przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń jest samo prowadzenie postępowania o przestępstwo przeciwko mieniu, nie zaś zasadność stawianych w tym postępowaniu zarzutów.
Należy więc uznać, że organ prawidłowo ocenił, iż co do skarżącego oskarżonego o przestępstwo przeciwko mieniu istnieje przesłanka uzasadniająca obligatoryjne cofnięcie pozwolenia na broń przewidzianą cytowanymi powyżej przepisami.
Drugą materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, o których mowa w art. 15 ust. 3-5 ustawy tj. wydawanych przez upoważnionych – lekarza i psychologa i stwierdzających, że osoba badana nie należy do osób z zaburzeniami psychicznymi, wykazujących istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego, uzależnionych od alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych.
W przedstawionym stanie rzeczy, przy uznaniu, że osoby posiadające pozwolenie na broń bojową obowiązane są raz na pięć lat przedstawić właściwemu organowi Policji aktualne orzeczenia lekarskie i psychologiczne, potwierdzające, że mogą one dysponować bronią (art. 15 ust. 4 w związku z ust. 3 ustawy), uzasadnione są również konsekwencje przewidziane w art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy z 1999 r. o broni i amunicji. W myśl tego przepisu właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, o których mowa w art. 15 ust. 3-5 ustawy.
Bezspornym jest w sprawie, iż skarżący naruszył ww. obowiązek i przedmiotowych orzeczeń lekarskich, w stosownym terminie, nie przedstawił. Tym samym naruszył dyspozycje art. art. 15 ust. 4 w związku z ust. 3 ustawy co stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń.
Należy podkreślić także, iż prawo do posiadania broni jest uprawnieniem wyjątkowym, a jego przyznanie jest ściśle reglamentowane i obwarowane spełnieniem szeregu warunków. Taki stan rzeczy podyktowany jest oczywistą okolicznością, iż z każdym posiadaniem broni wiążą się zagrożenia jej niewłaściwego użycia, a spełnienie warunków ustawowych ma te zagrożenia minimalizować. Z tych względów, chroniąc interes społeczny, ustawodawca zakazał wydawania pozwoleń na broń m.in. osobom, co do których prowadzone jest postępowanie karne o przestępstwa przeciwko mieniu. Uznał, że takie osoby, choć niewinne, nie powinny dysponować bronią. Ustawodawca uznał, że interes publiczny ma tu bezwzględny priorytet przed interesem ubiegających się o pozwolenie na broń. Zasada ta obowiązuje także w stosunku do osób, które już pozwolenie na broń uzyskały. Jeżeli utraciły przymiot całkowitej nieskazitelności, gdyż toczy się przeciwko nim postępowanie o przestępstwa przeciwko mieniu, to choć są nadal niewinne - nie mogą dysponować bronią. Prowadzenie postępowania karnego przeciwko określonej osobie, mimo obowiązującej zasady domniemania niewinności, stwarza co do tej osoby wątpliwość, co do jej dotychczasowej nieskazitelności. Sama ta wątpliwość zdaniem ustawodawcy wystarcza, aby ze względu na ochronę szeroko rozumianego interesu społecznego tj. bezpieczeństwa innych osób, cofnąć takiej osobie wyjątkowe uprawnienie, jakim jest prawo do posiadania broni. W ocenie Sądu priorytet interesu społecznego, którym jest podyktowane pozbawienie prawa do posiadania broni osób, którym postawiono określone zarzuty karne, jest zgodny z zasadami Państwa prawa i zasadą domniemania niewinności oraz Europejską Konwencją Ochrony Praw Człowieka. Decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń nie jest potwierdzeniem winy, tylko odebraniem uprawnienia, które w szczególnych okolicznościach toczącego się postępowania karnego, może stwarzać zagrożenia dla bezpieczeństwa społecznego.
W tym stanie rzeczy Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonych decyzjach naruszenia prawa, a zarzuty skargi uznał za nieuzasadnione. Zważywszy powyższe działając na podstawie art.151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji i oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło