VI SA/Wa 435/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w B. decyzją z dnia [...] października 2010 r., na podstawie art. 92 ust. 1 i art. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j.t. Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) – dalej jako ustawa lub u.t.d. – nałożył na [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. karę pieniężną w kwocie 8000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji z wyłączeniem taksówek. Decyzję wydano w następujących ustaleniach: W dniu 5 stycznia 2010 r. przeprowadzono kontrole przewozu wełny i cementu z B. do P. wykonywanego pojazdem m-ki Iveco Ford nr rej [...] kierowanym przez P. P.. Przewóz był wykonywany na podstawie zaświadczenia nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne wystawionego dla Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego [...] sp. z o.o., którego wypis nr 001 kierowca okazał do kontroli. Kierowca okazał również zaświadczenie poświadczające zatrudnienie w wymienionej spółce oraz dokument wydania przewożonego towaru. Kierujący pojazdem podpisał protokół kontroli nie zgłaszając uwag. Przesłuchany w charakterze świadka podał, że jest zatrudniony w Przedsiębiorstwie Handlowo-Usługowym [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. na umowie o pracę na czas nieokreślony na stanowisku kierowcy, co potwierdzono umową o prace otrzymaną od ww. spółki w toku postępowania administracyjnego, a w dniu kontroli prowadził pojazd w ramach obowiązków służbowych. Towar załadował w spółce B. i wiózł go do odbiorcy w P.. Świadek zeznał, że nie posiadał za dni objęte kontrolą ani wykresówek, ani stosownego zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu. Zawiadomieniem z 6 stycznia 2010 r. wszczęto postępowanie administracyjne w stosunku do Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego [...] sp. z o.o. Pismem z 6 stycznia 2010 r. zwrócono się do [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. o podanie do kogo należał przewożony ładunek i czy usługa przewozu przez przedsiębiorstwo [...] była wykonywana odpłatnie. Jednocześnie pismem z tej samej daty zwrócono się do Biura Obsługi Transportu Międzynarodowego o podanie, czy przedsiębiorstwo [...] posiadało licencję na wykonywanie zarobkowych przewozów rzeczy i czy kontrolowany pojazd został zgłoszony do licencji. Kolejnym pismem z tej samej daty zwrócono się do Urzędu Miasta B. o udzielenie tych samych informacji. W odpowiedzi Urząd Miasta B. pismem z dnia 13 stycznia 2010 r. podał, że przedsiębiorstwu [...] nie udzielił licencji na wykonywanie transportu drogowego rzeczy. Podobnej odpowiedzi udzieliło pismem z dnia 15 stycznia 2010 r. Biuro Obsługi Transportu Międzynarodowego. Pismem z 20 stycznia 2010 r. spółka [...] w odpowiedzi na pismo WITD z 6 stycznia 2010 r. stwierdziła, że przewożony ładunek był własnością spółki, a usługa transportowa była odpłatanie wykonywana przez pojazd dzierżawiony przez [...] od spółki [...]. W załączeniu przedłożono umowę dzierżawy pojazdu Iveco Ford nr rej [...] z dnia 2 stycznia 2010 r. Zgodnie z tą umową przedmiotowy pojazd spółka [...] wydzierżawiła od spółki [...] na czas nieokreślony. Pismem z dnia 26 lutego 2010 r. spółka [...] potwierdziła wydzierżawienie pojazdu spółce [...] stwierdzając pismem z dnia 24 marca 2010 r., że pojazdem o wymienionej rejestracji w dniu 5 stycznia 2010 r. nie wykonywała przewozu drogowego. Inspektor Wojewódzki Transportu Drogowego zwrócił się pismem z dnia 12 kwietnia do spółki [...] o udzielenie informacji otrzymując od spółki odpowiedź z dnia 12 maja 2010 r., w której spółka [...] podała, że w dniu kontroli dysponowała kontrolowanym pojazdem w ramach umowy dzierżawy z 2 stycznia 2010 r., kierowca pojazdu w dniu kontroli był pracownikiem spółki [...], która na podstawie umowy o współpracy z dnia 5 grudnia 2009 r. świadczyła usługę sprzedaży towarów w imieniu i na rzecz spółki [...] w ramach tej umowy. Umowa ta ograniczała się tylko do świadczenia sprzedaży towarów handlowych będących własnością spółki [...], natomiast obowiązek wykonywania przewozu tych towarów był w gestii spółki [...]. W związku z powyższym, zawiadomieniem z dnia 25 maja 2010 r. powiadomiono spółkę [...] o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wykonywania transportu drogowego bez wymaganej licencji informując spółkę o jej prawach z art. 10 § 1 k.p.a. Ponowiono także pytania do Biura Obsługi Transportu Międzynarodowego i Urzędu Miasta B. o tym, czy spółka [...] posiadała wymaganą licencję. Oba organy pismami z dnia 21 czerwca 2010 r. i z 16 czerwca 2010 r. odpowiedziały, że spółka [...] nie posiadała licencji. Pismem z dnia 7 czerwca 2010 r. spółka [...] w odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego stwierdziła, że zgodnie z umową o współpracy ze spółką [...] z dnia 5 grudnia 2005 r. spółka [...] dysponowała pojazdem, ładunkiem oraz wykonywała transport towaru do klienta, ale w ramach tej umowy wywiezienie towaru do klienta należało do spółki [...]. Po zawiadomieniu o zakończeniu postępowania i poinformowaniu o prawach strony z art. 10 §1 k.p.a. została wydana wymieniona na wstępie decyzja administracyjna. Organ administracji ustalił, że przewożony ładunek kontrolowanym pojazdem był własnością spółki [...], pojazd był w jej dyspozycji lecz kierujący pojazdem był pracownikiem spółki [...]. Jednocześnie ustalono, że spółka [...] nie posiadała w dniu kontroli licencji na wykonywanie transportu drogowego towarów. Od decyzji [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. wniosła odwołanie z wnioskiem o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżąca podkreślała, że obie spółki ([...] i [...]) łączy ścisła współpraca, a nawet obie spółki mieszczą się pod tym samym adresem. Dlatego nie widziano do tej pory konieczności tworzenia formalnej dokumentacji dla wykonywanej działalności. Skarżąca uznała za bezsporną okoliczność dysponowania w dacie kontroli kontrolowanym pojazdem i przewożenie tego towaru, jednak w ramach przewozu niezarobkowego. Podkreślano, że jedynie formalnie kierowcę łączyła w dniu kontroli umowa o pracę ze spółką [...], gdyż faktycznie pracował również jako pracownik spółki [...] wykonując polecenia tej spółki. W związku z tym należało go potraktować zgodnie z art. 22 k.p. jako pracownika [...] wykonującego polecenia jej kierownictwa. Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podkreślał bezsporność ustaleń stwierdzających, że skarżąca nie posiadała wymaganej licencji, była dysponentem kontrolowanego pojazdu, a kierowca nie był jej pracownikiem. Wskazując na przepis art. 2 k.p. podkreślał, że rozumienie pracownika nie jest tożsame z osobą zatrudnioną na podstawie umowy cywilnoprawnej, gdyż pracownik musi spełniać wymóg zatrudnienia na podstawie umowy o pracę. W związku z tym wykonywany przewóz, nawet przy uznaniu, że był on na potrzeby własne, nie spełniał warunku z art. 4 pkt 4 u.t.d., a więc na jego wykonanie konieczna byłą licencja. Brak tego dokumentu skutkował nałożeniem kary pieniężnej zgodnie z lp. 1.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Na decyzję [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucając decyzji naruszenie prawa podkreślano, że spółkę [...] ze skarżącą łączą ścisłe związki współpracy, a nawet ten sam adres. Dlatego nie widziano dotychczas potrzeby przestrzegania ścisłego formalizmu w sprawie wzajemnego korzystania z pracowników obu spółek. Przyznano, że kontrolowany pojazd był w wyłącznej dyspozycji skarżącej przewożąc jej towar jednak w ramach przewozu niezarobkowego na potrzeby własne. Podobnie jak w odwołaniu skarżąca nie zgadzała się z zakwalifikowaniem kierowcy jako osoby nie będącej pracownikiem skarżącej tylko dlatego, że nie łączyła go ze spółką formalna umowa o pracę. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu drogowego wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji było naruszenie przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. przepisu art. 5 ust. 1 u.t.d., zgodnie z którym podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego. Jest poza sporem, że skarżąca wymaganej licencji nie posiadała, co było przedmiotem ustaleń organu administracji, jak i zostało przyznane przez skarżącą. Spółka przyznała również, co także zostało wykazane ustaleniami organu administracji (umowa z dnia 2 stycznia 2010 r. o dzierżawie kontrolowanego pojazdu), że kontrolowany pojazd był w jej wyłącznej dyspozycji w chwili kontroli. Pismami z dnia 12 maja 2010 r. i z 7 czerwca 2010 r., co również wynika z dowodu wydania przewożonego towaru, jak ustalił organ administracji, skarżąca przyznała, że towar ten był jej własnością. W związku z tym podnosiła, że kontrolowany przewóz był jej przewozem na potrzeby własne. Aby przewóz był przewozem na potrzeby własne musi spełniać kumulatywnie warunki wskazane w art. 4 pkt 4 u.t.d., tj. musi to być przejazd pojazdu po drogach publicznych (...) załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin. Kontrolowany przewóz nie spełniał warunku z art. 4 ust. 4 lit. a) u.t.d., gdyż kierowca prowadzący pojazd nie był pracownikiem skarżącej spółki w rozumieniu art. 2 Kodeksu pracy, który stanowi, że pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. W ocenie skarżącej organ administracji niewłaściwie interpretował status kierującego kontrolowanym pojazdem, z czym Sąd w składzie orzekającym nie może się zgodzić, jednakże w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy ta okoliczność nie była jedyną wpływającą na wynik sprawy. Zgodnie bowiem z przepisem art. 33 ust. 1 u.t.d. przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Tymczasem z ustaleń organu administracji wynika, że okazany przez kierowcę do kontroli wypis nr 001 z zaświadczenia nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne dotyczył zaświadczenia wydane dla Przedsiębiorstwa Handlowo – Usługowego [...] sp. z o.o. z siedzibą w B., a więc nie było to zaświadczenie wydane dla [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. (skarżącej spółki). Zatem i w tym zakresie skarżąca nie spełniała warunku wykonywania przewozu na potrzeby własne. W związku z tymi okolicznościami, zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d., na wykonywany przewóz powinna posiadać odpowiednią licencję, której brak skutkował nałożeniem kary pieniężnej w wysokości wskazanej przez lp. 1.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowy. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.