VI SA/Wa 452/11

WyrokWSA w Warszawie2011-05-17

Skład orzekający: Małgorzata Grzelak, Andrzej Wieczorek, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (WFOŚiGW) powinien być klasyfikowany w rejestrze REGON jako 'wojewódzka samorządowa jednostka organizacyjna' z 'własnością samorządową' i marszałkiem województwa jako organem założycielskim, czy jako 'samorządowa osoba prawna' utworzona na podstawie ustawy?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że WFOŚiGW jest samorządową osobą prawną w rozumieniu ustawy Prawo ochrony środowiska i ustawy o finansach publicznych, a nie wojewódzką samorządową jednostką organizacyjną. Fundusz jest tworzony na mocy ustawy, a nie przez województwo, prowadzi samodzielną gospodarkę finansową i nie jest wyposażany w majątek przez samorząd. W związku z tym błędne jest przypisywanie mu cech 'wojewódzkiej samorządowej jednostki organizacyjnej' i 'własności samorządowej' w rejestrze REGON.
Stan faktyczny
Skarżący W. w Z. zwrócił się o zmianę danych w rejestrze REGON dotyczących jego formy prawnej, własności i organu założycielskiego. Urząd Statystyczny w Z. odmówił zmiany, klasyfikując fundusz jako 'wojewódzką samorządową jednostkę organizacyjną' z 'własnością samorządową' i marszałkiem jako organem założycielskim. Prezes GUS utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę, argumentując, że jest samorządową osobą prawną, a nie jednostką organizacyjną, a jego status jest określony przez ustawę Prawo ochrony środowiska.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Dyrektora Urzędu Statystycznego w Z. Stwierdził, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu i zasądził od Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. sprawy ze skargi W. w Z. na postanowienie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zmiany cech objętych wpisem do Krajowego Rejestru Urzędowego Podmiotów Gospodarki Narodowej i wydania zaświadczenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Dyrektora Urzędu Statystycznego w Z. z dnia [...] października 2010 r.; 2. stwierdza, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na rzecz skarżącego W. w Z. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W. w Z. wnioskiem z dnia 4 października 2010 r. zwrócił się do Urzędu Statystycznego w Z. o zmianę cech objętych wypisem w Krajowym Rejestrze Urzędowym Podmiotów Gospodarki Narodowej. Podnosił, że w wydanym zaświadczeniu z dnia [...] września 2010 r. o nadaniu numeru identyfikacyjnego [...] osobie prawnej o nazwie: W. z siedzibą w Z. ul. K. Urząd Statystyczny w Z. wskazał następujące dane, które są niezgodne zarówno ze złożonym wnioskiem, jak też ze stanem prawnym. W zaświadczeniu wskazano następujące dane podmiotu ujawnione w Rejestrze: - szczególna forma prawna: wojewódzkie samorządowe jednostki organizacyjne, - własność: własność samorządowa. Wskazywał, że W. w myśl art. 400 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U.2008 Nr 25, poz. 150 ze zm.) w zw. z art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U.2009 Nr 157, poz. 1240 ze zm.) jest samorządową osobą prawną, a nie jak zostało to przypisane wojewódzka samorządową jednostką organizacyjną. Zdefiniowanie Funduszu jako wojewódzkiej samorządowej jednostki organizacyjnej jest niezgodne ze stanem prawnym i wprowadza w błąd co do statusu prawnego podmiotu. W. wywodził, że Wojewódzkimi jednostkami organizacyjnymi są podmioty utworzone przez samorząd województwa na podstawie przepisu art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. 2001 Nr 142, poz. 1590 ze zm.). Tymczasem Fundusz jest osobą prawną utworzoną na podstawie powołanej ustawy Prawo ochrony środowiska. W konsekwencji brak jest jakiejkolwiek podstawy do wskazania, że W. w Z. stanowi własność samorządową. Fundusz jest podmiotem odrębnym i niezależnym od samorządu województwa zarówno pod względem organizacyjnym, własnościowym, finansowym, jak i prawnym. Postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. Dyrektor Urzędu Statystycznego w Z. działając na podstawie art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98, poz. 1071 - tekst jednolity z późn. zm.) w związku z art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439, z późn. zm.), odmówił dokonania zmiany cech objętych wpisem do [...] na podstawie wniosku [...] z dnia 25 października 2010 r. oraz w ślad za tym wydania zaświadczenia o numerze identyfikacyjnym [...] uwzględniającego żądane cechy. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że numer indentyfikacyjny [...] nadany został zgodnie z wytycznymi metodologicznymi Głównego Urzędu Statystycznego opracowanymi na podstawie zmian wynikających z przepisów ustawy z dnia 20 listopada 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 215, poz. 1664). Sposób rejestracji w. jest następujący: 1) podstawowa forma prawna: OP = 1 - osoba prawna 2) szczególna forma prawna: SFP = 31 - wojewódzkie samorządowe jednostki organizacyjne, 3) forma własności: FW = 113 - własność samorządowa, 4) forma finansowania: FF = 1 - jednostka samofinansująca nie będąca jednostką budżetową lub zakładem budżetowym, 5) organ założycielski: OZ = 90xxxxx - właściwy marszałek województwa, 6) organ rejestrowy: - 7) rodzaj rejestru: 000 - podmioty utworzone z mocy ustawy, 8) przeważający rodzaj działalności: zgodnie ze wskazaniem podmiotu w rubryce nr 56 wniosku RG-1. W. w Z. wniósł zażalenie na to Postanowienie, zarzucając: 1) naruszenie przepisu art. 400 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska w zw. z art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, poprzez jego niezastosowanie i uznanie, iż organem założycielskim W. jest właściwy marszałek województwa oraz, że W. jest wojewódzką samorządową jednostką organizacyjną, 2) naruszenie przepisu art. 17 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 20 listopada 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw, poprzez uznanie, że mienie W. jest własnością samorządową, naruszenie przepisu art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że skarżąca strona jest wojewódzką samorządową jednostką organizacyjną. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 22, 25 ust. 1 pkt 10 i art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439 z późn. zm.) w związku z § 1, § 4, 4a, § 5 i § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji rejestru podmiotów gospodarki narodowej, w tym wniosków, ankiet i zaświadczeń oraz szczegółowych warunków i trybu współdziałania służb statystyki publicznej z innymi organami prowadzącymi urzędowe rejestry i systemy informacyjne administracji publicznej (Dz. U. Nr 69, poz. 763 z późn. zm.), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu tegoż Postanowienia Prezes Głównego Urzędu Statystycznego wskazał, że zgodnie z art. 42 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439 z późn. zm.) oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji rejestru podmiotów gospodarki narodowej, w tym wniosków ankiet i zaświadczeń oraz szczegółowych warunków i trybu współdziałania służb statystyki publicznej z innymi organami prowadzącymi urzędowe rejestry i systemy informacyjne administracji publicznej (Dz. U. Nr 69, poz. 763 z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem" krajowy rejestr urzędowy podmiotów gospodarki narodowej obejmuje osoby prawne, jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą oraz ich jednostki lokalne. Do rejestru wpisywane są cechy wymienione w § 5 ust. 1 rozporządzenia m. in. forma prawna. Wykaz tych form zawiera § 8 rozporządzenia. W wykazie tym nie występuje forma "samorządowa osoba prawna". Zdaniem Prezesa GUS błędne jest założenie przyjęte przez Fundusz, że szczególna forma prawna "wojewódzka samorządowa jednostka organizacyjna" (kod 31), o której mowa w § 8 pkt 17 rozporządzenia jest wojewódzką samorządową jednostką organizacyjną o której mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. 2001 r. Nr 142, poz. 1590, z późn. zm.). Podział szczególnych form prawnych, o których mowa w § 8 pkt 15-17 rozporządzenia, czyli samorządowych jednostek organizacyjnych na odpowiednie szczeble: wojewódzkie, powiatowe i gminne wynika z art. 164 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.) oraz ustaw szczególnych rozstrzygających strukturę samorządu terytorialnego w Polsce. Prezes GUS wywodził, że pojęcie samorządowych jednostek organizacyjnych należy rozumieć szeroko, zarówno jako osoby prawne, jak i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz jako jednostki tworzone przez samorząd na podstawie odrębnych ustaw oraz tworzone wprost w drodze ustawy. Podstawowym kryterium zaklasyfikowania do danej grupy w przypadku jednostek sektora finansów publicznych jest organ założycielski bądź nadzoru. Dane dotyczące ww. organu są wpisywane w rubryce oznaczonej nr 54 na wniosku RG-1 opisanej jako "Nazwa organu założycielskiego/nadzorującego". W rozważanym przypadku informacja ta dotyczy organu nadzorującego, jakim jest zarząd województwa w myśl art. 400 r ust. 10 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm.). Organ wskazywał też, że sposób zaklasyfikowania podmiotu w rejestrze REGON jest odzwierciedleniem stanu prawnego wynikającego z aktów prawnych kreujących dany typ podmiotu, czyli jest skutkiem wynikającym z przyjęcia określonych rozwiązań prawnych przez ustawodawcę. Organ podnosił, że zgodnie z przyjętą systematyką na formę prawną w rejestrze REGON składa się podstawowa forma prawna, tj: określenie, czy podmiot jest osobą prawną (kod 1), jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej (kod 2), czy osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą (kod 9) oraz szczególna forma prawna dla określenia, czy podmiot jest zaklasyfikowany do jednej z wymienionych w § 8 rozporządzenia grup. Przy czym za osobę prawną zgodnie z art. 33 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.) przyjmuje się Skarb Państwa i jednostki organizacyjne, którym przepisy szczególne przyznają osobowość prawną. Za taką jednostkę organizacyjną której przepis prawny przyznaje przymiot osobowości prawnej, uznaje się wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej zgodnie z art. 400 ust. 2 Prawa ochrony środowiska. Skargę na wskazane wyżej Postanowienie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego wywiódł W. w Z. Zarzucił mu naruszenie przepisów: - art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie przeprowadzenie szczegółowego i wnikliwego postępowania, co wpłynęło na błędne rozstrzygniecie w sprawie; - art. 7 i 8 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez naruszenie podstawowych zasad postępowania, które doprowadziło do wydania wadliwego orzeczenia; - art. 400 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska w zw. z art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych poprzez jego niezastosowanie i uznanie, iż organem założycielskim skarżącego jest właściwy marszałek województwa oraz, że skarżący jest wojewódzką samorządową jednostką organizacyjną; - art. 17 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 20 listopada 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw, poprzez uznanie, że mienie skarżącego jest własnością samorządową; - art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że skarżący jest wojewódzką samorządową jednostką organizacyjną. Skarżący żądał uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący wywodził, że z treścią art. 400 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej są samorządowymi osobami prawnymi w rozumieniu art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, która wskazuje, iż samorządowymi osobami prawnymi są inne państwowe lub samorządowe osoby prawne utworzone na podstawie odrębnych ustaw w celu wykonywania zadań publicznych, z wyłączeniem przedsiębiorstw, instytutów badawczych, banków i spółek prawa handlowego. Zdaniem skarżącego zdefiniowanie go jako wojewódzkiej samorządowej jednostki organizacyjnej jest niezgodne z obowiązującym stanem prawnym i wprowadza w błąd co do jego statusu prawnego. Skarżący podnosił, że stanowisko organu administracyjnego zgodnie z którym skarżącemu nie może być przypisana forma: "samorządowa osoba prawna" z uwagi na fakt, iż w wykazie form prawnych wymienionym w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji rejestru podmiotów gospodarki narodowej, w tym wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń, oraz szczegółowych warunków i trybu współdziałania służb statystyki publicznej z innymi organami prowadzącymi urzędowe rejestry i systemy informacyjne administracji publicznej, forma ta nie występuje, jest całkowicie błędne. Trudno bowiem zgodzić się ze stanowiskiem, że akt prawny niższego rzędu w hierarchii źródeł prawa (rozporządzenie) ma znaczenie rozstrzygające w konfrontacji z aktem wyższego rzędu (ustawa). Skarżący przytaczał art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa zgodnie, z którym wojewódzką samorządową jednostką organizacyjną jest jednostka utworzona przez samorząd województwa. Skarżący nie jest niewątpliwie utworzony przez samorząd województwa i już tylko z tego powodu stwierdzić należy, iż przyporządkowanie dokonane w zaskarżonym orzeczeniu jest nieprawidłowe, sprzeczne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Zdaniem skarżącego powyższe potwierdza również treść art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, zgodnie z którym państwowe i samorządowe osoby prawne są tworzone na podstawie odrębnych ustaw (tu: ustawa Prawo ochrony środowiska). Skarżący wskazywał, że najwłaściwszym określeniem szczególnej formy prawnej, biorąc pod uwagę treść powołanych wyżej ustaw oraz treść rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji rejestru podmiotów gospodarki narodowej byłoby wskazanie, że skarżący przynależy do sektora finansów publicznych i nie posiada szczególnej formy prawnej (k.99). Skarżący wywodził też, że jest podmiotem odrębnym i niezależnym od samorządu województwa zarówno pod względem organizacyjnym, własnościowym, finansowym i prawnym. Fakt sprawowania nadzoru nad legalnością uchwał Rady Nadzorczej skarżącego przez Zarząd Województwa [...]. w żadnej mierze nie może przesądzać o jakiejkolwiek jego zależności od samorządu województwa. Przypominał, że do dnia 31 grudnia 2009 r. nadzór taki w stosunku do skarżącego (oraz innych wojewódzkich funduszy) sprawowany był przez właściwego wojewodę. Podnosił też, że w myśl postanowień art. 400 q ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o ochronie środowiska wojewódzkie fundusze prowadzą samodzielną gospodarkę finansową, pokrywając z posiadanych środków i uzyskiwanych wpływów wydatki na finansowanie zadań określonych w ustawie oraz kosztów działalności. Brak jest zatem podstaw do przypisania skarżącemu, w zakresie rodzaju własności, że stanowi on własność samorządową. Skarżący wskazywał, że zgodnie z treścią przepisu art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, samorządowe osoby prawne są tworzone na podstawie odrębnych ustaw (tu: na podstawie art. 400 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska). Skarżący nie ma zatem organu założycielskiego. Ostatecznie zarzucał również naruszenie w przedmiotowym postępowaniu podstawowych zasad postępowania dwuinstancyjnego w tym zasady prawdy obiektywnej i uwzględniania słusznego interesu strony (art. 7 k.p.a.) oraz zasady praworządności (art. 8 k.p.a.). Zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie granice swobodnej oceny zostały przekroczone, co w konsekwencji doprowadziło do wydania postanowienia, które prima facie pozostaje w sprzeczności z bezwzględnie obowiązującymi przepisami ustaw. W konsekwencji doszło do naruszenia interesu skarżącego, w którego przypadku zaskarżone orzeczenie powoduje nieuzasadnioną niepewność co do jego statusu prawnego. Jest to o tyle istotne, że zakwalifikowanie skarżącego w sposób przyjęty w zaskarżonym postanowieniu, implikowałoby szereg nieuzasadnionych konsekwencji (pojawia się bowiem wątpliwość, czy skarżący objęty jest regulacją ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi, czy członkowie organów skarżącego winni składać oświadczenia majątkowe, o których mowa w ustawie z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, itd.). W odpowiedzi na skargę Prezes GUS wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego Postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji (odpowiednio postanowienia) pod względem jej celowości czy słuszności. Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie i postanowienie utrzymane nim w mocy naruszają bowiem przepisy prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. skutkuje ich uchyleniem. Zgodnie z art.42 ust.1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz.U.95.88.439) krajowy rejestr urzędowy podmiotów gospodarki narodowej, zwany dalej "rejestrem podmiotów", obejmuje: 1) osoby prawne, 2) jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, 3) osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą. Ustęp trzeci powołanego artykułu stanowi, że wpisowi do rejestru podmiotów podlegają następujące informacje o podmiotach wymienionych w ust. 1 w zakresie prowadzonej przez nie działalności: 1) nazwa i adres siedziby, a w przypadku osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą - dodatkowo nazwisko i imiona oraz miejsce zamieszkania i identyfikator systemu ewidencji ludności (PESEL), o ile taki posiada, 2) numer identyfikacji podatkowej NIP, o ile taki posiada, 3) forma prawna i forma własności, 4) wykonywana działalność, w tym rodzaj przeważającej działalności, 5) daty: powstania podmiotu, rozpoczęcia działalności, zawieszenia i wznowienia działalności, wpisu do ewidencji lub rejestru, zakończenia działalności albo skreślenia z ewidencji lub rejestru, wpisu oraz skreślenia z rejestru podmiotów, 6) nazwa organu rejestrowego lub ewidencyjnego, nazwa rejestru (ewidencji) i nadany przez ten organ numer, 7) przewidywana liczba pracujących, 8) w przypadku gospodarstw rolnych powierzchnia ogólna i użytków rolnych, 9) o ich jednostkach lokalnych w zakresie informacji określonych w pkt 1 i 4-8, 10) numer telefonu i faksu siedziby, adres poczty elektronicznej oraz strony internetowej, o ile podmiot takie posiada i poda je do rejestru podmiotów. Art. 43 ust. 1 tejże ustawy stanowi, że urzędy statystyczne wydają wpisanym do rejestru podmiotów osobom prawnym, jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej oraz osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą zaświadczenia o nadanym im i ich jednostkom lokalnym numerze identyfikacyjnym wraz z zakodowanymi cechami i opisem tych cech niezwłocznie, nie później niż w ciągu 7 dni od daty otrzymania wniosku. Zgodnie z art. 46 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, sposób i metodologię prowadzenia i aktualizacji rejestru podmiotów, w tym wzory wniosków, ankiet i zaświadczeń, oraz szczegółowe warunki i tryb współdziałania służb statystyki publicznej z innymi organami prowadzącymi urzędowe rejestry i systemy informacyjne administracji publicznej. W oparciu o tę delegację ustawową Rada Ministrów wydała Rozporządzenie z dnia 27 lipca 1999 r. (Dz.U.99.69.763) w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji rejestru podmiotów gospodarki narodowej, w tym wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń, oraz szczegółowych warunków i trybu współdziałania służb statystyki publicznej z innymi organami prowadzącymi urzędowe rejestry i systemy informacyjne administracji publicznej. § 5 powołanego rozporządzenia określa rodzaj informacji wprowadzanych do rejestru wskazując m.in., że obejmują one: 6) formę prawna: a) podstawowa, b) szczególna, 7) formę własności. Z kolei § 8 tegoż rozporządzenia stanowi, że forma prawna jest określana dla podmiotów, o których mowa w § 1 pkt 1-3, i kodowana odpowiednio jako podstawowa forma prawna do określenia, czy podmiot jest osobą prawną (kod 1), jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej (kod 2), czy osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą (kod 9), oraz jako szczególna forma prawna dla określenia, czy podmiot jest zaklasyfikowany do jednej z niżej wymienionych grup: 1) organy władzy, administracji rządowej (kod 01), 2) organy kontroli państwowej i ochrony prawa (kod 02), 3) wspólnoty samorządowe (kod 03), 4) sądy i trybunały (kod 06), 5) Skarb Państwa (kod 09), 6) spółki osobowe: a) spółki jawne (kod 18), b) spółki partnerskie (kod 15), c) spółki komandytowe (kod 20), d) spółki komandytowo-akcyjne (kod 21), 7) spółki kapitałowe: a) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (kod 17), b) spółki akcyjne (kod 16), 8) europejskie zgrupowania interesów gospodarczych (kod 14), 9) spółki cywilne prowadzące działalność w oparciu o umowę zawartą na podstawie Kodeksu cywilnego (kod 19), 10) spółki europejskie (kod 22), 11) spółki przewidziane w przepisach innych ustaw niż Kodeks spółek handlowych i Kodeks cywilny lub formy prawne, do których stosuje się przepisy o spółkach (kod 23), 12) przedsiębiorstwa państwowe (kod 24), 13) towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych (kod 26), 14) państwowe jednostki organizacyjne (kod 28), 15) gminne samorządowe jednostki organizacyjne (kod 29), 16) powiatowe samorządowe jednostki organizacyjne (kod 30), 17) wojewódzkie samorządowe jednostki organizacyjne (kod 31), 18) instytucje gospodarki budżetowej (kod 32), 19) towarzystwa reasekuracji wzajemnej (kod 34), 20) główne oddziały zagranicznych zakładów reasekuracji wzajemnej (kod 35), 21) spółdzielnie (kod 40), 22) spółdzielnie europejskie (kod 42), 23) uczelnie (kod 44), 24) samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej (kod 46), 25) fundacje (kod 48), 26) fundusze (kod 49), 27) Kościół Katolicki (kod 50), 28) inne kościoły i związki wyznaniowe (kod 51), 29) europejskie ugrupowanie współpracy terytorialnej (kod 53), 30) stowarzyszenia (kod 55), 31) organizacje społeczne oddzielnie niewymienione (kod 60), 32) partie polityczne (kod 70), 33) związki zawodowe (kod 72), 34) organizacje pracodawców (kod 73), 35) samorząd gospodarczy i zawodowy (kod 76), 36) oddziały przedsiębiorców zagranicznych (kod 79), 37) przedstawicielstwa zagraniczne (kod 80), 38) wspólnoty mieszkaniowe (kod 85), 39) związki grup producentów rolnych (kod 90), 40) bez szczególnej formy prawnej (kod 99). W przedmiotowej sprawie skarżący W. w Z. kwestionuje ustalenia organów w postaci przyjęcia, że skarżący jest wojewódzką samorządową jednostką organizacyjną, mienie skarżącego jest własnością samorządową oraz, że organem założycielskim skarżącego jest właściwy marszałek województwa. Jak słusznie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes GUS sposób zaklasyfikowania podmiotu w rejestrze REGON jest odzwierciedleniem stanu prawnego wynikającego z aktów prawnych kreujących dany typ podmiotu, czyli jest skutkiem wynikającym z przyjęcia określonych rozwiązań prawnych przez ustawodawcę. Niestety w ocenie Sądu zaskarżone postanowienie i postanowienie utrzymane nim w mocy nie odpowiadają tej zasadzie. Dodać należy, że racjonalny ustawodawca kreuje spójny system prawa, w którym poszczególne definicje ustawowe i siatka pojęciowa ustaw są kompatybilne. Byt prawny W. reguluje ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U.08.25.150) dalej u.p.o.ś. Zgodnie z art. 400 ust. 2 tejże ustawy w. j, zwane dalej "wojewódzkimi funduszami", są samorządowymi osobami prawnymi w rozumieniu art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240). Z kolei pojęcie wojewódzkiej samorządowej jednostki organizacyjnej określa ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz.U.01.142.1590) dalej u.s.w. Zgodnie z art. 8 ust. 1 tejże ustawy w celu wykonywania zadań województwo tworzy wojewódzkie samorządowe jednostki organizacyjne oraz może zawierać umowy z innymi podmiotami. Należy zauważyć, że ustawa o samorządzie województwa nie definiuje pojęcia "wojewódzkiej samorządowej jednostki organizacyjnej", ale w jej przepisach można znaleźć szereg sformułowań dotyczących wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych. Jednostki te są tworzone przez województwo w celu wykonywania zadań (art. 8 ust. 1 u.s.w.), prawo do ich tworzenia, przekształcania, likwidacji oraz wyposażania w majątek zostało przyznane sejmikowi województwa (art. 18 pkt 19f u.s.w.), natomiast zarządowi województwa zostało przyznane prawo do kierowania, koordynowania i kontrolowania działalności wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych, w tym zatrudniania i zwalniania ich kierowników (art. 41 ust. 2 pkt 6 u.s.w.), a marszałek województwa jest zwierzchnikiem służbowym kierowników wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych (art. 43 ust. 3 u.s.w.). Z kolei art. 45 ust. 1 u.s.w. przewiduje, że zarząd województwa wykonuje zadania województwa m.in. przy pomocy wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych lub wojewódzkich osób prawnych, przy czym wojewódzkimi osobami prawnymi, poza województwem, są samorządowe jednostki organizacyjne, którym ustawy przyznają wprost taki status oraz te osoby prawne, które mogą być tworzone na postawie odrębnych ustaw wyłącznie przez województwo (art. 47 ust. 2 u.s.w.). Tego rodzaju unormowania oznaczają, że regulacje ustawy nie wykraczają poza zakres jednostek organizacyjnych o charakterze samorządowym lub osób prawnych tworzonych wyłącznie przez województwo. Nie obejmują natomiast osób prawnych tworzonych w innym trybie, np. z mocy ustawy. Pojęcie wojewódzkiej jednostki organizacyjnej jest niewątpliwie pojęciem szerszym od każdej z wymienionych z osobna powyższych kategorii i obejmuje ono zarówno wojewódzkie samorządowe jednostki organizacyjne, jak i wojewódzkie osoby prawne oraz inne podmioty tworzone na podstawie przepisów ustawy przez województwo, ale nie może ono wykraczać poza materię objętą regulacją ustawy, a w szczególności rozciągać się na jednostki działające wprawdzie na obszarze województwa, w stosunku do których województwo ma określone uprawnienia kontrolno-organizacyjne, nie będące jednak samorządowymi jednostkami organizacyjnymi (podobnie wyrok WSA w Olsztynie z dnia 13 lipca 2010 r., II SA/Ol 345/10,wyrok WSA w Opolu z dnia 26 lipca 2004 r., II SA/Op 115/04, podobnie w wyroku WSA w Warszawie z dnia 14 października 2008 r., III SA/Wa 1086/08 -orzeczenia dostępne w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Do żadnej z tak określonych wojewódzkich jednostek organizacyjnych nie można zaliczyć wojewódzkiego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Jak wskazano wyżej fundusz ten działa na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Zgodnie z art. 400 ust. 2 u.p.o.ś., jest on samorządową osobą prawną w rozumieniu art. 9 pkt 14 ustawy o finansach publicznych, a także prowadzi samodzielną gospodarkę finansową, pokrywając z posiadanych środków i uzyskanych wpływów wydatki na finansowanie zadań określonych w ustawie oraz kosztów działalności art. 400q ust. 1 u.p.o.ś.). Podstawa utworzenia i zasady organizacji wojewódzkiego funduszu, a także zakres działań został określony w ustawie Prawo ochrony środowiska. Zatem w przeciwieństwie do wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych, wojewódzkie fundusze nie są tworzone przez województwo, lecz w drodze ustawy, jak również województwa nie wyposażają ich w majątek. Wojewódzkie fundusze działają wprawdzie na obszarze województwa, ale zarządy województw w stosunku do nich są tylko organami nadzoru. Brak jest po stronie sejmiku województwa uprawnienia kontrolnego w stosunku do wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej, jak ma to miejsce w stosunku do wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych na podstawie art. 30 ust. 1 u.s.w. Należy również zauważyć, że powiązanie działalności wojewódzkich funduszy z ustawą o finansach publicznych powoduje, iż funkcjonują one jako jednostki sektora finansów publicznych, których celem jest wykonanie zadań wyodrębnionych z budżetu, a wynikających wprost z ustawy, stanowiącej podstawę ich powołania. Nie są to zatem wojewódzkie jednostki organizacyjne, gdyż wojewódzkie fundusze stanowią osobny twór organizacyjny, wyposażony w osobowość prawną i funkcjonujący obok tych jednostek (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2005 r.,sygn. akt OSK 1581/04 - orzeczenie dostępne w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W tej sytuacji nie można uznać, że wojewódzkie fundusze są wojewódzkimi samorządowymi jednostkami organizacyjnymi, mienie wojewódzkiego funduszu jest własnością samorządową oraz, że organem założycielskim funduszu jest właściwy marszałek województwa jak wskazano w Postanowieniu Dyrektora Urzędu Statystycznego w Z. z dnia [...] października 2010 r. Nie mogło też umknąć uwadze Sądu, że Postanowienie z dnia [...] grudnia 2010 r. przedstawione Sądowi w aktach administracyjnych w swej komparycji nie zawiera określenia organu, który je wydał. Dopiero w treści uzasadnienia organ wskazuje, że postanowienia to wydawane jest przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Postanowienie to zostało podpisane przez piastuna urzędu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego i opatrzone pieczęcią imienną ze wskazaniem stanowiska jednak bez pełnego wskazania organu. Takie sformułowanie zaskarżonego postanowienia stanowi niewątpliwie naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. jednak wobec wskazania w uzasadnieniu jaki organ przedmiotowe postanowienie wydaje, prawidłowego podpisania decyzji przez piastuna urzędu oraz braku wątpliwości ze strony skarżącego czyje postanowienie zaskarża, Sąd nie uznał tego uchybienia za podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Rzeczą organów będzie zatem ponowne rozpatrzenie sprawy w jej całokształcie z uwzględnieniem powyższych wskazań i procedury administracyjnej, którą są związane w tym wynikającego z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. obowiązku wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia sprawy i uzasadnienia rozstrzygnięcia zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Biorąc pod uwagę przytoczone powyżej okoliczności, Sąd uznał, że organy rozpoznając niniejszą sprawę dopuściły się naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Dlatego też Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało wydane na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło