VI SA/Wa 459/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na odmowę zwrotu przez Wójta Gminy S. opłaty za zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych postanowił: odrzucić skargę Pismem z dnia [...] listopada 2006 r. skarżąca M. Sp. z o. o. z siedzibą w K. wniosła za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na odmowę zwrotu z dnia [...] września 2006 r. przez Wójta Gminy S. opłaty za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oraz na postanowienie ww. organu z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sprawie odmowy zwrotu opłaty za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholach. Skarga została zarejestrowana pod sygn. akt VI SA/Wa 2298/06. W związku ze złożonymi przez stronę skarżącą wyjaśnieniami Sąd wyłączył do odrębnego postępowania sprawę skargi na czynność Wójta Gminy S. z dnia [...] września 2006 r. w przedmiocie odmowy zwrotu opłaty za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych (w kwocie [...] zł), rejestrując sprawę pod sygn. akt VI SA/Wa 459/08, jako odrębną skargę na czynność Wójta Gminy S. z dnia [...] września 2006 r. W sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 2298/06, wyrokiem z dnia 16 listopada 2007 r. Sąd oddalił skargę na ww. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2006 r. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca pismem z dnia [...] sierpnia 2006 r. wystąpiła do Wójta Gminy S. o zwrot wniesionych opłat za wydanie przez wspomniany organ zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych. Skarżąca spółka wskazała, że ww. opłaty nie powinny być wniesione, gdyż skarżąca posiadała wówczas status zakładu pracy chronionej i w związku z tym przysługiwało jej zwolnienie z tych opłat. W odpowiedzi organ przesłał stronie skarżącej pismo z dnia [...] września 2006 r. Nr [...] w którym przedstawił swoje stanowisko. Organ wskazał m.in., że żądanie zwrotu ww. opłat jest bezpodstawne, gdyż dotyczy działalności gospodarczej nie objętej decyzją o przyznaniu statusu zakładu pracy chronionej, a ponadto nie jest to działalność pozostająca w związku z funkcjonowaniem tego zakładu. W związku z powyższym skarżąca spółka złożyła do organu pismo z dnia [...] września 2006 r. w którym ponownie wniosła o zwrot wspomnianych już opłat informując, że do dnia złożenia wskazanego pisma nie otrzymała jeszcze ww. zwrotu kwoty [...] zł wniesionej tytułem opłat za wydanie zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych. W związku z powyższym skarżąca spółka wniosła do Sądu skargę z dnia [...] listopada 2006 r. na czynność Wójta Gminy S. z dnia [...] września 2006 r. w przedmiocie odmowy zwrotu opłaty za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl § 2 kontrola tej działalności przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Zgodnie z treścią art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy zaś rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (§ 2 omawianego artykułu). W myśl § 3 jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie z treścią art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W myśl § 2 w przypadkach o których mowa w art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W myśl art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Zgodnie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne. W przedmiotowej sprawie należy wziąć pod uwagę zasadę, że sprawę załatwia się przez wydanie decyzji administracyjnej tylko wtedy, gdy przepis prawa materialnego albo inne przepisy prawne przewidują taką formę rozstrzygnięcia. Idąc tą drogą rozumowania trzeba stwierdzić, że przepisy ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ani inne przepisy prawa nie przewidują wydania decyzji administracyjnej w sprawie zwrotu nienależnej opłaty za zezwolenie na obrót hurtowy w kraju napojami alkoholowymi. Ochrona interesów podmiotu spełniającego nienależne świadczenie publicznoprawne polega na możliwości żądania od organu właściwego do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej zajęcia stanowiska w sprawie. Będzie ono polegało na zarządzeniu zwrotu nienależnej opłaty albo odmowie zwrotu, a więc będzie czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uznania albo odmowy uznania uprawnienia wynikającego z przepisów prawa, czyli czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Czynność taka podjęta poza trybem postępowania administracyjnego podlega kontroli sądu administracyjnego na warunkach określonych w art. 52 § 3 p.p.s.a. Przed wniesieniem skargi do Sądu należy zwrócić się do właściwego organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Skarga może być wniesiona w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W rozpatrywanej sprawie skarżąca spółka nie dopełniła tego wymagania. Stwierdzić zatem należy, iż wniesienie skargi nastąpiło bez wyczerpania przewidzianych prawem środków, co wiąże się w omawianej sprawie z naruszeniem trybu przewidzianego w art. 52 § 3 p.p.s.a., co stanowi o jej niedopuszczalności. Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienie NSA z dnia 11 grudnia 1997 r., II SA 1060/97). Powyższe rozważania znajdują potwierdzenie w wyroku Sądu z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 2298/06. Mając powyższe na uwadze, w związku z tym, iż skarga została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie bez wyczerpania przewidzianego prawem trybu, na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 i § 3 w związku z art. 3 § 1 i 2 pkt 4, art. 52 § 3, art. 53 § 2 oraz art. 54 § 1 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji orzeczenia.