VI SA/Wa 519/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi R. O. na postanowienie Ministra Rozwoju z dnia [...] grudnia 2015 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: 1. zwolnić skarżącego R. O. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego R. O. radcę prawnego. R. O. (dalej też jako skarżący) wniósł w ramach niniejszej sprawy o przyznanie prawa w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z uzasadnienia wniosku oraz przesłanych na wezwanie Sądu dokumentów wynika, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i dwojgiem dzieci. Jedynym źródłem dochodu rodziny skarżącego jest prowadzone przez skarżącego gospodarstwo rolne o powierzchni [...] hektarów. Z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego skarżący otrzymał dopłatę za rok 2015 w kwocie 28 152 złotych. Łączny dochód z gospodarstwa skarżący oszacował na kwotę około dwóch tysięcy złotych miesięcznie. W myśl art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 z późn. zm., dalej też jako p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie natomiast z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną riie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, iż z przedstawionych przez skarżącego informacji wynika, że dochód z gospodarstwa rolnego, z którego utrzymuje się skarżący wraz z żoną i dwojgiem uczących się dzieci, wynosi około 2000 złotych miesięcznie. Skarżący nie dysponuje przy tym żadnymi oszczędnościami. W takiej sytuacji, uwzględniając zwykłe potrzeby życiowe skarżącego i pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym żony i dzieci oraz związane z nimi wydatki (takie jak żywność, ubranie, opał, leki) w ocenie rozpoznającego wniosek starszego referendarza sądowego, skarżący nie ma możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności w bieżących wydatkach celem pokrycia kosztów postępowania sądowego. Podkreślić należy, że nie można oczekiwać czynienia oszczędności od osoby, której dochody wystarczają jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych (tak też w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 890/04). Ponadto zgodnie z oświadczeniem skarżącego nie dysponuje on oszczędnościami, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Również wyciąg z rachunku bankowego skarżącego potwierdza, że jedynym źródłem wpływów były środki uzyskane z tytułu dopłat obszarowych w ramach środków unijnych. W związku z powyższym, uznać należy za zasadne przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez ustanowienie dla niego radcy prawnego oraz zwolnienie go od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 wyżej cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.