VI SA/Wa 561/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. L. i H. K. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego postanawia: 1. zwolnić H. K. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla H. K. adwokata. H. K. wniosła w ramach niniejszej sprawy o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z uzasadnienia wniosku oraz przesłanych na wezwanie Sądu dokumentów wynika, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem B. L. oraz dwojgiem dzieci, niepełnoletnim synem i pełnoletnią córką, K. L. Córka jest osobą niepełnosprawną, wymagającą stałej opieki. W związku z powyższym H. K. zmuszona była zrezygnować z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad córką. Z tego też tytułu otrzymuje świadczenie pielęgnacyjne w kwocie 1 300 złotych miesięcznie. Sama córka K. L. otrzymuje rentę w wysokości 640 złotych. B. L. z kolei do końca sierpnia 2016 roku otrzymywał świadczenie rehabilitacyjne, ale od tego czasu nie otrzymuje środków z tego tytułu. H. K. oraz B. L. są właścicielami terenów określonych przez nich jako nieużytki o pow. 8,39 hektara. Żadne z nich nie posiada rachunków bankowych ani oszczędności. Wśród niezbędnych miesięcznych wydatków ponoszonych przez rodzinę wymieniono kredyt w kwocie 106 złotych, koszty leczenia i zakupu leków sięgające 270 złotych, czy stałe opłaty wynoszące ok. 300 złotych. W myśl art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 z późn. zm., dalej też jako p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie natomiast z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, iż z przedstawionych informacji wynika, że H. K. z mężem B. L. oraz dwojgiem dzieci utrzymuje się z przysługującej córce K. renty oraz świadczenia pielęgnacyjnego. Dochód ten oscyluje wokół kwoty 1 940 złotych. Żaden z członków rodziny pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym, nie dysponuje przy tym żadnymi oszczędnościami. W takiej sytuacji, uwzględniając zwykłe potrzeby życiowe członków rodziny oraz związane z nimi wydatki (takie jak żywność, ubranie, opłaty czy leki i leczenie) w ocenie rozpoznającego wniosek starszego referendarza sądowego, nie mają oni możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności w bieżących wydatkach celem pokrycia kosztów postępowania sądowego. Podkreślić należy, że nie można oczekiwać czynienia oszczędności od osoby, której dochody wystarczają jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych (tak też w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 890/04). Ponadto zgodnie z oświadczeniem H. K. i B. L. nikt z członków rodziny nie dysponuje oszczędnościami, które mogłyby być przeznaczone na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Nie posiadają oni też rachunku bankowego. W związku z powyższym, uznać należy za zasadne przyznanie wnioskodawczyni prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.