VI SA/Wa 568/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-10-09

Skład orzekający: Tomasz Sałek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedłożyła na wezwanie sądu dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i rodzinną?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania sądu, nie przedłożyła dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i rodzinną. Ciężar dowodu spoczywa na stronie wnioskującej, a niedopełnienie obowiązku złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na trudną sytuację materialną i wychowywanie dwóch małoletnich synów. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie szeregu dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową i rodzinną. Wezwanie zostało zwrócone przez pocztę i uznane za doręczone w trybie art. 73 p.p.s.a. Skarżący nie przedstawił żądanych dokumentów ani nie udzielił wyjaśnień.
Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania G. G. prawa pomocy w żądanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 9 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi G. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką p o s t a n a w i a: odmówić przyznania G. G. prawa pomocy w żądanym zakresie. G. G. (dalej jako skarżący) złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. W uzasadnieniu wniosku podniósł, iż od 2007 r. pozostaje bez pracy i środków na normalne utrzymanie. Skarżący podkreślił, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z dwoma małoletnimi synami. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, zarządzeniem referendarza sądowego wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez przedłożenie: 1. odpisu zeznania podatkowego skarżącego za rok 2008, ewentualnie dokumentu potwierdzającego wysokość dochodów uzyskanych w tym okresie (np. zaświadczenia właściwego urzędu skarbowego), 2. zaświadczenia z właściwego urzędu pracy o posiadanym przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej (ze wskazaniem ewentualnego okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych), 3. wskazania źródeł utrzymania skarżącego, w szczególności oświadczenia, czy skarżący korzysta z jakichkolwiek form pomocy społecznej, 4. wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, 5. dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania oraz innych obciążeń (np. opłaty za energię elektryczną, wodę, gaz, telefon,). Ponadto w związku z treścią wniosku z dnia 24 kwietnia 2008 r. (znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy) o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, skarżący wezwany został do jednoznacznego wskazania w ww. terminie, czy faktycznie synowie pozostają ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym (w ww. wniosku skarżący wskazał, iż kontakt z dziećmi jest uzależniony od byłej żony). Jeżeli tak, to wezwano skarżącego do wyjaśnienia kwestii partycypowania w kosztach utrzymania dzieci przez eksmałżonkę, ewentualnie wskazania, czy nadal płaci alimenty na ich rzecz w kwocie 1500 zł (jak podał w ww. wniosku). Wezwanie, po uprzednim dwukrotnym awizowaniu w dniu [...] i [...] lipca 2009 r. z uwagi na fakt, iż nie zostało podjęte w terminie, urząd pocztowy zwrócił do Sądu. Zarządzeniem referendarza sadowego z dnia [...] lipca 2009 r. uznano wezwanie za doręczone w trybie art. 73 p.p.s.a. z dniem [...] lipca 2009 r. Od tego też dnia biegł [...] – dniowy termin na wykonanie przez skarżącego wezwania. Do chwili obecnej skarżący żądanych dokumentów nie przedstawił, nie udzielając również żadnych wyjaśnień dotyczących jego sytuacji majątkowej. Zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżący został wezwany do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczynił. Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej też jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319). Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżący nie przesłał na wezwanie Sądu żądanych dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak tez wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło