VI SA/Wa 579/12
WyrokWSA w Warszawie2012-06-27
Skład orzekający: Dorota Wdowiak, Małgorzata Grzelak, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo umorzył postępowanie o wznowienie postępowania, uznając, że strona nie udowodniła zachowania miesięcznego terminu od dnia dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia?Ratio decidendi
Organ administracji prawidłowo umorzył postępowanie o wznowienie, ponieważ strona skarżąca nie udowodniła, że zachowała miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Skarżąca miała wiedzę o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia (sezonowość działalności) co najmniej od daty załączenia zaświadczenia z Urzędu Skarbowego do pisma z lutego 2006 r., podczas gdy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w październiku 2008 r.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o ustalenie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, od którego nie wniosła odwołania w terminie. Po odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, co zostało potraktowane jako wniosek o wznowienie postępowania. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając, że skarżąca nie udowodniła zachowania miesięcznego terminu od dnia dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia (sezonowość działalności). Prezes NFZ utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 148 kpa i kwestionując irrelewantność zaświadczenia z Urzędu Skarbowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania oddala skargę
Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej powoływany jako "Dyrektor OWNFZ") po rozpatrzeniu wniosku S. M. z dnia 6 października 2005 r. o wydanie decyzji w sprawie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, decyzję z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...], stwierdził, że S. M. jest objęta obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej od dnia 28 marca 2001 r. do nadal.
Powyższa decyzja została doręczona S. M. (dalej powołanej jako "zainteresowana" lub "skarżąca" 5 grudnia 2005 r.
W dniu 5 stycznia 2006 r. zainteresowana złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji z [...] listopada 2005 r.
Prezes NFZ, postanowieniem z [...] kwietnia 2006 r. Nr [...] odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji z [...] listopada 2005 r.
Następnie, pismem z 15 października 2008 r., który wpłynął do Prezesa NFZ 21 października 2008 r. skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzję Dyrektora OW NFZ z dnia [...] listopada 20005 r.
Powyższe pismo zostało potraktowane przez organ jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z [...] listopada 2005 r. i przekazane przez Prezesa NFZ według właściwości Dyrektorowi OW NFZ.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. Dyrektor OW NFZ wznowił postępowanie w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego S. M. z tytułu prowadzenia przez nią działalności gospodarczej.
Postępowanie w powyższej sprawie było zawieszone w okresie, gdy toczyło się równolegle postępowanie o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji z [...] listopada 2005 r.
Po uprawomocnieniu się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2010 r. w sprawie sygn. akt VISA/Wa 1226/10, oddalającego skargę S. M. na decyzję Prezesa NFZ nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r. odmawiającą stwierdzenie nieważności decyzji z [...] listopada 2005 r. organ podjął zawieszone postępowanie administracyjne a następnie decyzją z [...] listopada 2011 r. Nr [...] Dyrektor OWNFZ umorzył postępowanie na postawie art. 105 § 1 kpa w związku z art. 145 § 1 pkt 5 oraz 148 § 1 kpa. Organ uznał, że skarżąca nie udowodniła, iż zachowany został przez nią miesięczny termin od dnia w którym dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania.
Wskazał, że kwestionowana decyzja z [...] listopada 2005 r. została doręczona zainteresowanej 5 grudnia 2005 r., natomiast dokumenty nadesłane do organu 31 grudnia 2008 r. były opatrzone datami 13 stycznia 2006 r. oraz 5 listopada 2008 r.
W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącej od powyższej decyzji Dyrektora OWNFZ z [...] listopada 2011 r. Prezes NFZ, decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uznając stanowisko organu I instancji za prawidłowe, powielił argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z [...] listopada 2011 r.
W skardze do Sądu na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, S. M., reprezentowana przez radcę prawnego, zarzuciła iż zakwestionowana decyzja została wydana z naruszeniem art. 148 kpa w stopniu, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skargi zakwestionowano, że nowymi istotnymi dla sprawy okolicznościami faktycznymi w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 kpa była sezonowość prowadzonej przez skarżącą działalności.
W ocenie skarżącej, miała ona świadomość sezonowego charakteru swojej działalności a więc nie można tej okoliczności brać pod uwagę badając sprawę na gruncie art. 148 kpa.
Zatem powołanie się na zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w S. z dnia 13 stycznia 2006 r. było irrelewantne. Z kolei daty pozostałych dokumentów powołanych w zaskarżonej decyzji świadczą o tym, że zostały wystawione po złożeniu przedmiotowego wniosku. Podkreślając, że skarżąca działając w postępowaniu administracyjnym bez profesjonalnego pełnomocnika, w chwili składania wniosku nie miała świadomości spełnienia wszystkich przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. W szczególności była przekonana, iż organ posiada wszelkie informacje dotyczące sezonowego charakteru prowadzonej przez nią działalności a jedynie nie bierze tego faktu pod uwagę.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga S. M. nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrolą sądowoadministracyjną w niniejszej sprawie objęte jest postępowanie zakończone decyzją wydaną na podstawie m.in. art. 105 § 1 kpa w związku z art. 145 § 1 pkt 5 kpa oraz art. 148 § 1 kpa o umorzeniu postępowania wznowieniowego od decyzji Dyrektora OWNFZ z dnia [...] listopada 2005 r. wobec uznania, że S. M. nie udowodniła, iż zachowała miesięczny termin o jakim mowa w art. 148 § 1 kpa do złożenia podania o wznowienie.
Jak wynika z akt sprawy, pismo skarżącej z 15 października 2008 r. (które wpłynęło do Prezesa NFZ w dniu 21 października 2008 r.) zostało potraktowane przez ten organ jako podanie o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora OWNFZ z dnia [...] listopada 2005 r.
O zakwalifikowaniu powyższego pisma jako wniosku o wznowienie skarżąca dowiedziała się z postanowienia Prezesa NFZ z [...] listopada 2008 r., doręczonego skarżącej 12 listopada 2008 r.
Nie było na etapie postępowania administracyjnego i nie jest obecnie kwestionowane przez skarżącą, że faktyczną treścią żądania zawartego w w/w piśmie z 15 października 2008 r. był zamiar wszczęcia postępowania wznowieniowego od decyzji z [...] listopada 2005 r. Świadczy o tym m.in. treść pisma skarżącej z 24 grudnia 2008 r. stanowiącego odpowiedzi na pismo organu z 12 grudnia 2008 r. wzywające stronę do wykazania, że spełnione są przesłanki z art. 148 § 1 kpa a także do podania przesłanek wznowienia, o których mowa w art. 145 kpa.
Skarżąca ponownie, w dniu 4 lutego 2009 r. oraz pismem z 27 lutego 2009 r. potwierdziła intencję wszczęcia postępowania wznowieniowego. Należy przy tym podkreślić, że treść pisma organu z 12 grudnia 2008 r. w pełni respektuje obowiązki nałożone na organ przepisem art. 9 kpa. Organ I instancji poinformował w tym piśmie o obowiązującym prawie a także udzielił niezbędnych wyjaśnień. Podana informacja jest pełna, zgodna z obowiązującymi przepisami i dotyczy przepisów mających zastosowanie w rozpatrywanej sprawie.
Z akt sprawy nie wynika, że skarżąca miała jakiekolwiek wątpliwości, co do treści tego pisma czy też innych pism kierowanych do niej w niniejszej sprawie przez organ. Co więcej, w dniu 4 lutego 2009 r. S. M. stawiła się w siedzibie organu prowadzącego postępowanie, miała więc możliwość bezpośredniego wyjaśnienia ewentualnych wątpliwości, co do zakresu prowadzonego postępowania. Z protokołu ustnych wyjaśnień sporządzonego w czasie tej wizyty nie wynika, ażeby strona zgłaszała problematyczne dla niej kwestie. Również w piśmie z 27 lutego 2009 r. stanowiącym uzupełnienie wyjaśnień złożonych w organie w dniu 4 lutego 2009 r. nie podnosiła jakiekolwiek wątpliwości. Podkreślenia przy tym wymaga, iż treść pisma z 27 lutego 2009 r. nie świadczy o nieporadności strony, czy też brak przygotowania do obrony swych praw przeciwnie, skarżąca dokonuje wykładni przepisów, odwołuje się do doktryny i orzecznictwa.
W tym stanie rzeczy argument skargi, że organ konsekwentnie poprzestawał na wzywaniu skarżącej, działającej bez profesjonalnego pełnomocnika, do zajęcia stanowiska w przedmiocie zachowania terminu do złożenia wniosku, nie może być poczytywany za zarzut, skoro organ wywiązał się w sposób prawidłowy z obowiązkiem udzielenia informacji i wyjaśnień dotyczących całokształtu toczącego się postępowania. Należy bowiem pamiętać, iż zakres obowiązków nałożonych na organ, a wynikających z art. 9 kpa nie może być utożsamiany z występowaniem organu w roli zastępcy procesowego uczestników postępowania.
Oceniając prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia zaakcentowania wymaga, że zgodnie z art. 148 § 1 kpa podanie o wznowienie wnosi się do organu administracji (...) w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.
W rozpatrywanej sprawie nową okolicznością o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 kpa było to, że działalność którą skarżąca prowadziła była działalnością sezonową.
Należy zgodzić się z organem, iż skarżąca nie udowodniła, że zachowany został miesięczny termin od dnia w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia.
Moment powzięcia obiektywnej wiadomości o okoliczności stanowiącej podstawę prawną do wznowienia postępowania otwiera bieg terminu do złożenia podania o wznowienie.
Skarżąca w celu wykazania, iż zachowała termin o jakim mowa w art. 148 § 1 kpa powoływała się na zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w S. z dnia 13 stycznia 2006 r. a także na dokumenty wygenerowane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w K. w dniu 5 listopada 2008 r. na jej wniosek z tego samego dnia (v. pismo skarżącej z 24 grudnia 2008 r. – wpływ do organu 31 grudnia 2008 r.).
Wobec tego, że niniejsze postępowanie zostało wszczęte wnioskiem strony złożonym w organie 21 października 2008 r. informacje uzyskane z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych po dniu złożenia podania o wznowienie nie mogą być z oczywistych względów, brane pod uwagę przy ocenie zachowania terminu z art. 148 § 1 kpa. Z kolei zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w S. pochodzi z 13 stycznia 2006 r. a z jego treści wynika, że zostało wydane celem złożenia w Narodowym Funduszu Zdrowia.
W piśmie z 24 grudnia 2008 r. strona wyjaśnia, że do swojego pisma z 16 lutego 2006 r. skierowanego do Prezesa NFZ załączyła w/w zaświadczenie z 13 stycznia 2006 r. Powyższe oznacza, że przynajmniej od 16 lutego 2006 r. skarżąca miała wiedzę o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z [...] listopada 2005 r. Uwzględniając powyższe za prawidłowe należy uznać stanowisko organu, że S. M. nie udowodniła zachowania przez nią miesięcznego terminu do złożenia podania o wznowienie.
Analizując treść wniesionej skargi należy wskazać, że w zakresie w jakim zarzuca, iż sezonowość prowadzonej przez skarżącą działalności znana była organowi (jak i skarżącej) od samego początku tj. od momentu wszczęcia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z [...] listopada 2005 r. przeczy w istocie stanowisku strony wnoszącej podanie o wznowienie, gdzie jako jedyną okolicznością nową – w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 kpa wskazuje ona właśnie na charakter prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej.
W tej sprawie organ wznowił postępowanie postanowieniem z [...] grudnia 2008 r.
W takim przypadku, w razie późniejszego ustalenia, jak to miało miejsce na gruncie niniejszej sprawy, że podanie o wznowienie zostało wniesione po upływie terminu przewidzianego w art. 148 § 1 kpa organ powinien umorzyć postępowanie.(v. np. wyroki Naczelnego Sądu administracyjnego w sprawach II OSK 176/10 opubl. Lex 992498, I OSK 1976/06, Lex nr 453469; wyrok Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w warszawie sygn. akt VIISA/Wa 2056/10 Lex 954413).
Także też rozstrzygnięcie podjął organ w rozpoznawanej sprawie wydając zaskarżoną decyzję o umorzeniu postępowania.
Mając na uwadze powyższe okoliczności skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ppsa jako, że nie miała usprawiedliwionych podstaw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło