VI SA/Wa 581/11
WyrokWSA w Warszawie2011-05-31
Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Pamela Kuraś-Dębecka, Urszula Wilk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pytania testowe egzaminu wstępnego na aplikację notarialną zostały prawidłowo sformułowane i czy wynik egzaminu skarżącej został ustalony zgodnie z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pytania testowe nr 1, 104 i 147 egzaminu wstępnego na aplikację notarialną zostały prawidłowo sformułowane i pozwalały na wybranie jednej prawidłowej odpowiedzi. Zarzuty skarżącej dotyczące wadliwości tych pytań zostały uznane za nieuzasadnione. W konsekwencji, negatywny wynik egzaminu skarżącej, uzyskany na podstawie tych pytań, został utrzymany w mocy, a skarga oddalona.Stan faktyczny
Skarżąca E. B. wniosła skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości utrzymującą w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej, która ustaliła negatywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację notarialną. Skarżąca zarzuciła wadliwe sformułowanie pytań testowych nr 1, 104 i 147, co uniemożliwiło udzielenie prawidłowej odpowiedzi lub doprowadziło do sytuacji, w której więcej niż jedna odpowiedź mogła być uznana za poprawną. Minister Sprawiedliwości uznał zarzuty za chybione, podkreślając zgodność przeprowadzenia egzaminu z przepisami.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant st. sekr. sąd. Paulina Paczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2011 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację notarialną oddala skargę
Minister Sprawiedliwości – organ II instancji – decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania E. B. – skarżącej - od uchwały nr [...] z dnia [...] września 2010 r. Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] - Komisja Kwalifikacyjna - w sprawie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację notarialną, utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę.
Organ II instancji działał na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej k.p.a. w związku z art. 71k § 3 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158 ze zm.). Uchwałą
nr [...] z dnia [...] września 2010 r. Komisja Kwalifikacyjna, ustaliła negatywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację notarialną skarżącej. Jej zdaniem skarżąca uzyskała z testu 99 punktów, a zgodnie z treścią art. 71 j § 3 ustawy - Prawo
o notariacie, pozytywny wynik z egzaminu wstępnego uzyskuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punków. Komisja Kwalifikacyjna wskazała, że uzyskana przez skarżącą liczba punktów przesądza o negatywnym wyniku egzaminu.
Pytanie nr 1 brzmiało: "Zgodnie z Kodeksem cywilnym, jeżeli ustawa zastrzega dla czynności prawnej formę pisemną, oświadczenie woli osoby nie mogącej czytać powinno być złożone w formie:
aktu notarialnego,
pisemnej,
pisemnej z podpisem urzędowo poświadczonym".
Zdaniem Komisji Kwalifikacyjnej prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "B", oparta na art. 73 Kodeksu cywilnego. Skarżąca udzielił odpowiedzi "C".
W odwołaniu zarzuciła, że przedmiotowe pytanie zostało wadliwie skonstruowane. Choć prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest, wynikająca
z klucza odpowiedzi, odpowiedź "B", to odpowiedź ta nie wynika wprost z przepisu prawa, a udzielając takiej odpowiedzi należałoby sięgnąć do dorobku doktryny,
w szczególności uzasadnienia zmiany kodeksu cywilnego. Zdaniem skarżącej, uchylenie art. 80 k.c. z dniem 16 kwietnia 2010 r. oznacza jedynie zniesienie nakazu zawierania umów w formie aktu notarialnego przez osoby nie mogące czytać, nie zaś wprowadzenie zakazu posługiwania się formą aktu notarialnego. Forma aktu notarialnego może zastąpić formę pisemną. Co więcej, uchylony art. 80 k.c. mówił o oświadczeniu woli jednej ze stron, tj. osoby nie mogącej czytać, podczas gdy art. 73 k.c. odnosi się do czynności prawnych, co nie jest pojęciem tożsamym. Dodatkowo w przedmiotowym pytaniu użyto sformułowania "powinien", podczas gdy ustawodawca używa innej terminologii w odniesieniu do zachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności, a innej dla celów dowodowych, kiedy to właśnie występuje zwrot "powinna być stwierdzona pismem".
Zdaniem organu zarzuty skarżącej są chybione.
Pytanie nr 104 brzmiało: "Zgodnie z ustawą - Prawo geodezyjne i kartograficzne, jeżeli wyniknie spór co do położenia przesuniętych, uszkodzonych lub zniszczonych znaków granicznych:
strony mogą wystąpić do wójta (burmistrza, prezydenta miasta) o ustalenie przebiegu granic,
strony mogą wystąpić do wójta (burmistrza, prezydenta miasta) o wznowienie znaków granicznych,
strony mogą wystąpić do sądu o rozstrzygnięcie sprawy."
Skarżąca udzieliła odpowiedzi "A". Zdaniem organu prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "C", oparta na treści art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm). W odwołaniu zarzuciła, że przedmiotowe pytanie zostało wadliwie skonstruowane. W jego treści nie zamieszczono informacji, że nie istnieją dokumenty pozwalające na określenie pierwotnego położenia znaków granicznych. Brak takiej informacji uniemożliwiło, zdaniem skarżącej, udzielenie jednej prawidłowej odpowiedzi.
Zdaniem organu zarzuty skarżącej są chybione.
Pytanie nr 147 brzmiało: "Zgodnie z ustawą - Prawo o notariacie, jeżeli osoba biorąca udział w czynnościach notarialnych nie może pisać, osoba ta powinna na dokumencie złożyć tuszowy odcisk palca:
obok tego odcisku inna osoba wpisze imię i nazwisko osoby niemogącej pisać, umieszczając swój podpis,
obok tego odcisku notariusz wpisze imię i nazwisko oraz imiona rodziców osoby niemogącej pisać,
obok tego odcisku notariusz wpisze imię i nazwisko osoby niemogącej pisać, umieszczając swój podpis."
Prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "A", oparta na treści art. 87 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158 ze zm.).
Przepis ten stanowi: "Jeżeli osoba biorąca udział w czynnościach nie umie lub nie może pisać, powinna na dokumencie złożyć tuszowy odcisk palca; obok tego odcisku zaś inna osoba wpisze imię i nazwisko osoby nieumiejącej lub niemogącej pisać, umieszęzając swój podpis".
Skarżąca udzieliła odpowiedzi "C".W odwołaniu wskazała , że prawidłowa odpowiedź na tak postawione pytanie to zarówno odpowiedź "A", wynikająca z klucza odpowiedzi, jak również odpowiedź ,,C". Zdaniem skarżącej, "kandydat na aplikanta mógł powziąć wątpliwość, co do tożsamości "innej osoby". Ze względu na brak szczególnych wymagań może to być każda osoba prócz osób bezpośrednio uczestniczących w czynnościach notarialnych. Z zakresu omawianego pojęcia nie został także wyłączony notariusz, który o ile nie przeprowadza czynności w danej sprawie, może być uznany za "inna osobę".
Zdaniem organu zarzuty skarżącej są chybione.
Minister Sprawiedliwości realizujący zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 15 k.p.a. po ponownym merytorycznym rozpatrzeniu całokształtu sprawy oraz po ponownej analizie wszystkich zebranych dowodów dotyczących egzaminu, przy czym analizie zarówno prawidłowość przygotowania egzaminu (w tym także pytań testowych), jak i jego przebiegu, wskazał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Organ II instancji ustalił, że egzamin, którego skarżąca była uczestnikiem, przeprowadzony został zgodnie z wymogami cytowanej wyżej ustawy i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 czerwca 2009 r. w sprawie komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji notarialnej oraz przeprowadzania egzaminu wstępnego i notarialnego (Dz. U. Nr 84, poz. 708).
Wskazał, że z przebiegu egzaminu sporządzono protokół podpisany przez członków komisji kwalifikacyjnej, który znany jest organowi II instancji z urzędu, gdyż doręczony został Ministrowi Sprawiedliwości w trybie art. 71 j § 5 ustawy – Prawo
o notariacie. Z protokołu wynika, że w trakcie egzaminu nie wystąpiły nieprawidłowości mogące mieć wpływ na wynik egzaminu skarżącej. Również
w uchwale komisji kwalifikacyjnej w sposób zgodny z przepisami ustalony został wynik egzaminu.
Minister Sprawiedliwości stwierdził również, że wszystkie pytania testowe zostały sformułowane jednoznacznie, z wyjątkiem pytania nr 113. Pytanie to zostało sformułowane w sposób, który powoduje, że dwie odpowiedzi na to pytanie są możliwe, a zatem niezgodnie z art. 71 j § 1 cytowanej wyżej ustawy. Ponieważ jednak skarżąca udzieliła na to pytanie prawidłowej odpowiedzi i uzyskała za nie
1 punkt, pozostaje to bez znaczenia dla niniejszej decyzji.
Jak wynika z ustaleń komisji kwalifikacyjnej i po ponownym przeliczeniu prawidłowych odpowiedzi przez organ II instancji, skarżąca uzyskał z egzaminu 99 punktów, a zatem nie uzyskała wymaganych ustawowo 100 punktów, przy czym każdy wynik poniżej określonego ustawowego progu jest wynikiem negatywnym, niezależnie od liczby brakujących punktów, zgodnie z art. 71 j § 3 ustawy - Prawo
o notariacie.
Organ II instancji nie zgodził się z argumentacją prezentowaną
w odwołaniu. Kwestionowane pytanie nr 1 dotyczyło czynności prawnej dokonywanej przez osobę nie mogącą czytać, do których w dacie egzaminu nie odnosił się żaden przepis Kodeksu cywilnego. Zdaniem organu II instancji pytanie nr 1 posługiwało się nadal występującym w Kodeksie cywilnym określeniem odnoszącym się do osób nie mogących czytać, a jego treść pozwalała weryfikować bieżący stan przygotowania do egzaminu kandydata, poruszając tematykę, która uległa zmianom ustawowym kilka miesięcy przed dniem egzaminu. Z dniem 16 kwietnia 2010 r. utracił moc art. 80 k.c., który stanowił, że: jeżeli osoba nie mogąca czytać ma złożyć oświadczenie woli na piśmie, oświadczenie powinno być złożone w formie aktu notarialnego.
W ocenie organu z art. 71 j § 1 ustawy - Prawo o notariacie nie można wyprowadzać wniosku, iż pytania egzaminacyjne na aplikację notarialną mogą przybierać wyłącznie formę powtórzonego wiernie przepisu ustawy.
Zdaniem organu w pytaniu nr 1 nie miało miejsca "zastosowanie prawa", pytanie polegało na umiejętności wskazania, czy — w zakresie składania oświadczeń woli, dla których ustawa zastrzega formę pisemną — dla osoby nie mogącej czytać stosuje się zasady ogólne, czy też w stosunku do niej istnieją w Kodeksie cywilnym szczególne regulacje. W Dziale III Księgi Pierwszej Tytule IV: Forma czynności prawnych Kodeksu cywilnego zawarte są zarówno zasady ogólne, co do formy czynności prawnych, jak i szczególna regulacja, dotycząca określonej kategorii osób, dotkniętych inwalidztwem, czasową niesprawnością rąk, czy nie umiejących pisać. Taka szczególna regulacja dotyczy "osoby nie mogącej pisać, lecz mogącej czytać"
i zawarta jest w treści art. 79 k.c. Do niedawna, tj. do 16 kwietnia 2010 r., także
w stosunku do "osoby nie mogącej czytać" istniała również regulacja szczególna, zawarta w uchylonym obecnie art. 80 k.c.
Udzielenie prawidłowej odpowiedzi na kwestionowane pytanie wymagało, zdaniem organu II instancji, literalnej znajomość przepisów, nie zaś zastosowania prawa.
Zdaniem organu w pytaniu nr 104 przepis art. 39 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne jest jasny i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Brzmienie ww. przepisu wskazuje, że zbędne było zamieszczenie w pytaniu dodatkowych informacji, czy czynienie dodatkowych założeń. W pytaniu została bowiem zawarta informacja o sporze - który wynikł - co do położenia przesuniętych, uszkodzonych lub zniszczonych znaków granicznych. Choć ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne przewiduje tryb postępowania o wznowienie znaków granicznych, jednakże tylko dla takiej sytuacji, gdy przebieg granic nieruchomości i położenie znaków nie jest przedmiotem sporu, a tylko znaki zostały przesunięte, uszkodzone lub zniszczone. Postępowanie takie, na zlecenie zainteresowanych, prowadzą podmioty prowadzące działalność gospodarczą i inne jednostki, o których mowa w art. 11, tj. uprawnieni geodeci. Istnienie dokumentów pozwalających na określenie pierwotnego położenia przesuniętych, uszkodzonych lub zniszczonych znaków granicznych jest przesłanką która - przy braku sporu - umożliwia ich wznowienie przez uprawnionego geodetę, bez przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego (art. 39 ust. 1 zd. 1 ww. ustawy).
Zdaniem organu w pytaniu nr 147 powołany jako decydujący o prawidłowej odpowiedzi przepis art. 87 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie jest jasny i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Kwestionowane przez skarżącą pytanie nawiązywało wprost do treści cytowanego przepisu, a prawidłowa odpowiedź "A" powtarzała użyte w nim sformułowanie. Znajomość tego przepisu była wystarczającą do udzielenia poprawnej odpowiedzi, mając na uwadze zarówno treść przepisu, treść pytania, jak i propozycje odpowiedzi.
Nie można zgodzić się ze skarżącą, że również odpowiedź "C", uznać należy za prawidłową, która tworzy z treścią pytania zdanie prawdziwe.
Prawidłowa odpowiedź "A" była niemalże dosłownym powtórzeniem art. 87 § 1 pkt 4 ustawy - Prawo o notariacie, w którym to przepisie jest mowa o "innej osobie", która wpisze imię i nazwisko osoby nieumiejącej lub niemogącej pisać, umieszczając swój podpis. Przepis ten nie posługuje się w tym miejscu określeniem notariusza, do którego odnosiła się nieprawidłowa odpowiedź "C", mimo, że osoba notariusza pojawia się w treści art. 87 przedmiotowej ustawy.
W skardze do Sądu skarżąca E. B. podtrzymała argumenty. Wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Komisję Egzaminacyjną oraz dokonanie oceny prawnej przedmiotowej sprawy i zawarcie w orzeczeniu wskazań co do dalszego postępowania, które wiązać będą organ.
Zaskarżanej decyzji zarzuciła:
naruszenie przepisów art. 71j § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie poprzez przyjęcie, że w teście konkursowym na aplikację, spośród proponowanych odpowiedzi na pytanie nr 1, można było wybrać jedną, prawidłową odpowiedź, w sytuacji, gdy w związku z nieprawidłowym zredagowaniem pytania zaznaczenie którejkolwiek z zaproponowanych odpowiedzi prowadzi do powstania zdania prawdziwego,
naruszenie przepisów art. 71j § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie poprzez przyjęcie, że w teście konkursowym na aplikację, spośród proponowanych odpowiedzi na pytanie nr 104, można było wybrać jedną, prawidłową odpowiedź, w sytuacji, gdy w konsekwencji wadliwego sformułowania pytania niemożliwe stało się udzielenie prawidłowej odpowiedzi, jedynie w oparciu o regulacje prawne stanowiące podstawę egzaminu wstępnego na aplikacje notarialną,
naruszenie przepisów art. 71j § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie poprzez przyjęcie, że w teście konkursowym na aplikację, spośród proponowanych odpowiedzi na pytanie nr 147, można było wybrać jedną, prawidłową odpowiedź, w sytuacji, gdy za prawidłową można uznać więcej niż jedną odpowiedź,
naruszenie przepisów art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez błędne ustalenie istotnych okoliczności faktycznych i prawnych sprawy i tym samym przyjęcie, że konstrukcja zadań testowych nr 1, 104 i 147 odpowiada wymaganiom ustawowym.
Mając na uwadze podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją uchwały Komisji Egzaminacyjnej oraz
o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, na rzecz skarżącej.
W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a zarzuty w niej wskazane są bezpodstawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności
z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U.
z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpoznania jest decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia
[...] stycznia 2011r. utrzymująca w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] z dnia [...] września 2010 r. w sprawie E. B.
Zakwestionowane przez skarżącą pytanie nr 1 brzmiało: "Zgodnie
z Kodeksem cywilnym, jeżeli ustawa zastrzega dla czynności prawnej formę pisemną, oświadczenie woli osoby nie mogącej czytać powinno być złożone
w formie:
A. aktu notarialnego,
B. pisemnej,
C. pisemnej z podpisem urzędowo poświadczonym".
Zdaniem Komisji Kwalifikacyjnej prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "B", oparta na art. 73 Kodeksu cywilnego. Skarżąca udzieliła odpowiedzi "C".
Kwestionowane pytanie dotyczyło czynności prawnej dokonywanej przez osobę nie mogącą czytać. Zdaniem Sądu pytanie to posługiwało się nadal występującym w Kodeksie cywilnym określeniem odnoszącym się do osób nie mogących czytać, a jego treść pozwalała weryfikować bieżący stan przygotowania do egzaminu kandydata, poruszając tematykę, która uległa zmianom ustawowym kilka miesięcy przed dniem egzaminu. Wprawdzie z dniem 16 kwietnia 2010 r. utracił moc art. 80 k.c., który stanowił, że: jeżeli osoba nie mogąca czytać ma złożyć oświadczenie woli na piśmie, oświadczenie powinno być złożone w formie aktu notarialnego. W pytaniu nr 1 nie miało miejsca "zastosowanie prawa", pytanie polegało na umiejętności wskazania, czy — w zakresie składania oświadczeń woli, dla których ustawa zastrzega formę pisemną — dla osoby nie mogącej czytać stosuje się zasady ogólne, czy też w stosunku do niej istnieją w Kodeksie cywilnym szczególne regulacje. Dla zachowania formy pisemnej przez osobę nie mogącą czytać nie jest wymagane dokonanie czynności prawnej w formie aktu notarialnego lub pisemnej z podpisem notarialnie poświadczonym. W Dziale III Księgi Pierwszej Tytule IV: Forma czynności prawnych Kodeksu cywilnego zawarte są zarówno zasady ogólne, co do formy czynności prawnych, jak i szczególna regulacja, dotycząca określonej kategorii osób, dotkniętych inwalidztwem, czasową niesprawnością rąk, czy nie umiejących pisać. Taka szczególna regulacja dotyczy "osoby nie mogącej pisać, lecz mogącej czytać" i zawarta jest w treści art. 79 k.c. Do niedawna, tj. do 16 kwietnia 2010 r., także w stosunku do "osoby nie mogącej czytać" istniała również regulacja szczególna, zawarta w uchylonym obecnie art. 80 k.c.
Udzielenie prawidłowej odpowiedzi na kwestionowane pytanie wymagało, zdaniem Sądu, literalnej znajomość przepisów, nie zaś zastosowania prawa, czy też interpretacji norm prawnych do konkretnego stanu faktycznego. Słusznie organ wskazał, że w wyroku z dnia 14 października 2009 r. II GSK 762/09 NSA uznał, iż kandydat na aplikanta winien dysponować wiedzą odnoszącą się do znajomości przepisów prawa oraz rozumienia ich istoty i sensu. Należy zatem odróżnić rozumienie przepisów prawa od umiejętności ich praktycznego zastosowania. Pytanie nr 1 nie wymagało praktycznego stosowania przepisów, lecz znajomości przepisów prawa cywilnego w zakresie zasad ogólnych składania oświadczeń
w formie pisemnej i wyjątków od tej zasady. W konsekwencji stwierdzić należy,
że pytanie nr 1 testu egzaminacyjnego na aplikację notarialną zostało sformułowane należycie i pozwalało na wybranie jednej prawidłowej odpowiedzi, a zarzuty skarżącej nie są usprawiedliwione.
Zdaniem Sądu nie ma racji skarżąca twierdząc o wadliwości pytania
nr 104, które brzmiało: Zgodnie z ustawą - Prawo geodezyjne i kartograficzne, jeżeli wyniknie spór co do położenia przesuniętych, uszkodzonych lub zniszczonych znaków granicznych:
strony mogą wystąpić do wójta (burmistrza, prezydenta miasta) o ustalenie przebiegu granic,
strony mogą wystąpić do wójta (burmistrza, prezydenta miasta) o wznowienie znaków granicznych,
strony mogą wystąpić do sądu o rozstrzygnięcie sprawy. "
Prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "C", oparta na treści art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, skarżąca tymczasem zaznaczyła odpowiedź "A". Zdaniem skarżącej pytanie nr 104 jest niekompletne, w związku z czym nie jest możliwe udzielenie jedynej i poprawnej odpowiedzi. Pytanie nawiązywało wprost do treści przepisu art. 39 ust. 1 omawianej ustawy i udzielenie wyłącznie jednej poprawnej odpowiedzi nie wymagało ani zamieszczenia w pytaniu dodatkowych informacji, ani czynienia dodatkowych założeń.
Zamieszczenie w pytaniu informacji co do sporu co do położenia przesuniętych, uszkodzonych lub zniszczonych znaków granicznych stanowiło dodatkową wskazówkę. W konsekwencji stwierdzić należy, że pytanie nr 104 testu egzaminacyjnego na aplikację notarialną zostało sformułowane należycie i pozwalało na wybranie jednej prawidłowej odpowiedzi, a zarzuty skarżącej nie są usprawiedliwione.
Nietrafny jest również zarzut wadliwości pytania nr 147, które brzmiało: ,.Zgodnie z ustawą - Prawo o notariacie, jeżeli osoba biorąca udział w czynnościach notarialnych nie może pisać, osoba ta powinna na dokumencie złożyć tuszowy odcisk palca "
obok tego odcisku inna osoba wpisze imię i nazwisko osoby nie mogącej pisać, umieszczając swój podpis,
obok tego odcisku notariusz wpisze imię i nazwisko oraz imiona rodziców osoby niemogącej pisać,
obok tego odcisku notariusz wpisze imię i nazwisko osoby nie mogącej pisać, umieszczając swój podpis ".
Prawidłową odpowiedzią, opartą na art. 87 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o notariacie jest odpowiedź "A", skarżąca natomiast zaznaczyła odpowiedź "C". Zdaniem skarżącej prawidłową odpowiedzią oprócz odpowiedzi "A" jest również odpowiedź "C", ponieważ z zakresu pojęciowego "innej osoby" nie został wyłączony notariusz nie dokonujący czynności w danej sprawie. W ocenie Sądu pytanie nr 147 jest jednoznaczne i nawiązuje wprost do treści art. 87 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o notariacie. Cczynności notarialne wymagają dla swej ważności udziału jednego notariusza, a inne osoby, chociażby były notariuszami nie mogą występować jednocześnie w urzędowym charakterze, a występując "prywatnie" nawet jak są notariuszami to i tak są "inną osobą" co powoduje, że odpowiedź "C" nie jest poprawna.
Zdaniem Sądu należy uznać, iż w obu instancjach wyczerpująco zbadano wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, a organy przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, organ uzasadnił w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło