VI SA/Wa 598/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi Z.I. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustanowienia tłumaczem przysięgłym oddala skargę Minister Sprawiedliwości zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. Nr [...]po rozpatrzeniu odwołania Z. I. - dalej zwany skarżącym, utrzymał w mocy decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] października 2007 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustanowienia skarżącego tłumaczem przysięgłym języka urdu. Z akt sprawy wynika, że dniu 27 października 2003 r. skarżący skierował do Prezesa Sądu Okręgowego w W. wniosek o wpis na listę tłumaczy przysięgłych języka urdu. Do wniosku skarżący dołączył następujące dokumenty: zaświadczenie wystawione przez Urząd do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców potwierdzające współpracę skarżącego z tym urzędem w zakresie tłumaczenia języków hindi, urdu i pendżabskiego, zaświadczenie Nadwiślańskiego Oddziału Straży Granicznej potwierdzające współpracę skarżącego z tym organem w zakresie dokonywania tłumaczeń języka urdu, świadectwo ukończenia kursu w zakresie języka urdu wystawione przez Pakistański Instytut Języków Nowożytnych. Przy piśmie z dnia 5 listopada 2004 r. Prezes Sądu Okręgowego w W. przesłał powyższy wniosek do Ministra Sprawiedliwości w celu wyrażenia zgody na wykazanie znajomości języka urdu oraz umiejętności tłumaczenia dokumentami przedłożonymi przez skarżącego. Pismem z dnia 3 grudnia 2004 r. Minister Sprawiedliwości zwrócił wniosek skarżącego do Prezesa Sądu Okręgowego w W. celem uzupełnienia o zaświadczenie, w którym jednoznacznie zostanie stwierdzone, czy jego poziom znajomości języka urdu oraz umiejętności tłumaczenia jest porównywalny z poziomem absolwentów indologii w zakresie tego języka. Decyzją z [...] października 2007 r. Prezes Sądu Okręgowego w W. działając na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie wniosku skarżącego o ustanowienie tłumaczem przysięgłym języka urdu. W uzasadnieniu podniósł, iż niniejsze postępowanie toczyło się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych (Dz. U. Nr 18, poz. 112). W międzyczasie zmienił się jednak stan prawny, gdyż dnia 27 stycznia 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 25 listopada 2004r. o zawodzie tłumacza przysięgłego (Dz. U. Nr 273, poz. 2702). Powołana ustawa nie zawiera przepisów przejściowych nakazujących rozpatrywanie toczących się spraw według przepisów dotychczasowych. Dlatego też Prezes Sądu Okręgowego w W. postanowił umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie do Ministra Sprawiedliwości podnosząc błędy w ustaleniach faktycznych i prawnych. Zwrócił uwagę, iż w jego ocenie spełnia warunek do ustanowienia go tłumaczem przysięgłym, bo ukończył studia wyższe magisterskie w 1997 r. a następnie obronił pracę doktorską w 2002 r. na Uniwersytecie [...] w zakresie indologii na Wydziale Neofilologii. Podniósł, że dokumentem potwierdzającym jego kompetencje w zakresie języka urdu jest świadectwo zdania egzaminu państwowego w Pakistańskim Instytucie Języków Nowożytnych w Rawalpindi. Decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. Minister Sprawiedliwości po rozpoznaniu odwołania na podstawie art. 127 § 2 w zw. z art. 138 § 1 pkt. 1, art. 17 pkt. 3 oraz art. 104 § 1 i art. 107 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach uzasadnienia decyzji organ II instancji wskazał, że ustawa z dnia 25 listopada 2004 r. o zawodzie tłumacza przysięgłego (Dz. U. Nr 273, poz. 2702) nie zawiera przepisów międzyczasowych, które określałyby sposób załatwiania wniosków złożonych w dacie obowiązywania rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987r., a nierozpatrzonych po wejściu w życie nowego uregulowania ustawowego. Zatem z chwilą wejścia w życie z dniem 27 stycznia 2005r. ww. ustawy o zawodzie tłumacza (Dz. U. Nr 273, poz. 2702) - Prezes Sądu nie jest osobą uprawnioną do rozpatrzenia wniosku strony i wydania decyzji. Wskazał, że stosownie do treści art. 6 kpa organ administracji zobligowany jest do rozpoznania sprawy na podstawie obowiązującego prawa, mającego zastosowanie w konkretnym stanie faktycznym. W związku z tym obligatoryjne było umorzenie postępowania prowadzonego na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości - zgodnie z art. 105 k.p.a.. Zacytował na poparcie tej tezy uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1329/05 oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 1995 r. sygn. akt SA/Łd 2424/94. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący zarzucił decyzji naruszenie art. 7, 77 kpa oraz Konstytucyjnej zasady równości wobec prawa wyrażonej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wnosił o jej oddalenie. Wskazał ponownie na dotychczasowe argumenty oraz na obowiązek rozpoznania sprawy w oparciu o obowiązujące prawo zgodnie z art. 6 k.p.a. W jego ocenie postępowanie administracyjne zostało wszczęte i toczyło się na mocy przepisów rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych, które utraciło moc obowiązującą z chwilą wejścia w życie ustawy o zawodzie tłumacza z dniem 27 stycznia 2005r. Ustawa ta nie zawiera uregulowań nakazujących rozpatrywanie toczących się spraw według przepisów dotychczasowych i stąd nie jest możliwe rozpatrzenie wniosku na dotychczasowych zasadach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga Z. I. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2008 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Prezesa Sądu Okręgowego w W. z dnia 30 października 2007 r. - nie naruszają prawa materialnego. Według Sądu brak jest również jakichkolwiek istotnych dla ostatecznego wyniku sprawy uchybień formalnoprawnych (proceduralnych), które uzasadniałyby uchylenie obu zaskarżonych decyzji. W dniu 27 stycznia 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 25 listopada 2004 r. o zawodzie tłumacza przysięgłego (Dz. U. Nr 273, poz. 2702), która zmieniła tryb postępowania w sprawie ustanowienia tłumacza przysięgłego, określiła organy właściwe do stwierdzania uprawnień, jak i prawo do wykonywania zawodu tłumacza przysięgłego oraz wymagania stawiane kandydatom do tego zawodu. Ustawodawca pozbawił Prezesów Sądów Okręgowych kompetencji do ustanawiania tłumaczy przysięgłych, wprowadzając nowy tryb i zasady ustanawiania tłumaczy przysięgłych. Stosownie do treści ustawy o zawodzie tłumacza przysięgłego organem dokonującym wpisu na listę tłumaczy przysięgłych (po spełnieniu przez kandydatów ustawowych wymogów) stał się Minister Sprawiedliwości. Jednocześnie przepisy nowej ustawy o zawodzie tłumacza przysięgłego nie wprowadziły żadnych przepisów intertemporalnych umożliwiających skuteczne merytoryczne rozstrzygnięcie postępowania w zakresie wniosków złożonych przed dniem 27 stycznia 2005r., tj. przed dniem wejścia w życie ustawy. Z tego też względu Sąd podzielił poglądy organów I i II instancji, że postępowanie prowadzone w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych stało się bezprzedmiotowe i zgodnie z art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego podlegało umorzeniu. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie przesłanka bezprzedmiotowości z art. 105 § 1 kpa zaistniała, gdyż brak było podstaw prawnych do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia, zarówno przez organ odwoławczy, jak i przez organ I instancji. Zgodnie z treścią art. 105 § 1 kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Jedną z przyczyn bezprzedmiotowości postępowania jest zmiana stanu prawnego w toku postępowania administracyjnego. Stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie także w orzecznictwie Sądu Najwyższego, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym bezprzedmiotowe jest postępowanie zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy (uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26.06.1997r. III CZP 18/97 OSNAP i US 1998r. Nr 5 poz. 140; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego II SA 428/01 LEX nr 137801 ). Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i działając na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.