VI SA/Wa 666/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-09-25
Skład orzekający: Joanna Kruszewska - Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analiza dokumentów wykazała, że skarżąca pominęła w swoim oświadczeniu dochód w postaci alimentów oraz nie wyjaśniła pochodzenia znacznych wpłat gotówkowych na rachunki bankowe, co podważyło wiarygodność jej oświadczenia o trudnej sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Skarżąca A. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. dotyczącą nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. Skarżąca podała, że zarabia 2.000 zł netto, samotnie wychowuje dwie córki-studentki i spłaca kredyty. Jako jedyny składnik majątkowy wskazała mieszkanie o powierzchni 41 m kw. Analiza dokumentów wykazała jednak, że skarżąca otrzymuje alimenty na córkę w wysokości 1.250 zł miesięcznie oraz dokonywała znacznych wpłat gotówkowych na swoje rachunki bankowe.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącej A. S. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 25 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej A. S. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca zażądała zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że do niedawna (tj. do [...] lutego 2012 r.) była zarejestrowana jako osoba bezrobotna, a obecnie jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę na czas określony i zarabia 2.000 zł netto przepracowując 180-190 godzin miesięcznie. Skarżąca samotnie wychowuje dwie córki – studentki dziennych kierunków uniwersyteckich, które wciąż wymagają pomocy finansowej. Spłaca również kredyty zaciągnięte w okresie trwania sprawy rozwodowej.
Jako jedyny składnik majątkowy skarżąca wskazała mieszkanie o powierzchni 41 m kw.
Z dokumentów nadesłanych przez skarżącą (w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego) wynika, że skarżąca wykonuje pracę na podstawie umowy zawartej na czas określony od [...] lutego 2012 r. do [...] kwietnia 2014 r. za wynagrodzeniem w kwocie 2.780 zł brutto miesięcznie (umowa o pracę nr [...] i nr [...]). Skarżąca przedłożyła również historie transakcji z posiadanych przez nią dwóch rachunków bankowych prowadzonych w [...] Bank [...] i Bank [...] oraz historię transakcji na rachunku karty kredytowej [...]. Analiza wyciągów z rachunku bankowego prowadzonego w Banku [...] za okres od [...] kwietnia 2012 r. do [...] czerwca 2012 r. [...] wskazuje, iż skarżąca otrzymuje od byłego męża alimenty na młodszą córkę w wysokości 1.250 zł miesięcznie. Ponadto oba rachunki bankowe skarżąca zasilała wpłatami gotówkowymi rzędu kilku tysięcy i kilkuset złotych, np.: 2.600 zł w dniu [...] maja 2012 r., 5.500 zł w dniu [...] czerwca 2012 r., 300 zł w dniu [...] czerwca 2012 r.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego niniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy, informacje zawarte we wniosku oraz nadesłane do akt sprawy dokumenty nie pozwalają na dokonanie oceny rzeczywistego stanu majątkowego skarżącej i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Przede wszystkim skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy podała, że jej jedynym dochodem jest wynagrodzenie ze stosunku pracy. Tymczasem znajdujące się w aktach sprawy wyciągi z rachunków bankowych wskazują, że skarżąca pominęła dochód w postaci świadczenia alimentacyjnego (od byłego męża na rzecz młodszej córki) w wysokości 1.250 zł miesięcznie. Nie wiadomo również skąd skarżąca pozyskuje środki pieniężne na znaczne wpłaty gotówkowe dokonywane na oba rachunki bankowe. Jednakże Sąd (referendarz sądowy) nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych strony skarżącej nie są znane. W przypadku gdy zachodzą poważne wątpliwości co do wiarygodności złożonych przez skarżącego oświadczeń, to skarżącemu powinno zależeć na ich obaleniu. Bowiem sprawą skarżącego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego /dalej NSA/ z dnia 11 grudnia 2008 r., sygn. akt I FZ 394/08, Lex nr 565703, a także postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 lipca 2005 r., sygn. akt I SA/Gd 335/05, Lex nr 220289).
W świetle powyższego nie jest możliwe uznanie, iż skarżąca wypełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. W tym miejscu zaakcentować należy, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy, co oznacza, iż może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną – pozbawionych środków do życia bądź których środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko potrzeby egzystencjalnie niezbędne (vide postanowienie NSA z dnia 19 października 2005 r., sygn. akt I GZ 107/05).
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło