VI SA/Wa 671/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-09-05
Skład orzekający: Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej bezrobotnej i o niskich dochodach można przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. W sytuacji, gdy łączny dochód osoby i jej rodziny jest na poziomie uniemożliwiającym pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika, sąd powinien przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów oraz ustanowienia adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący R. J., osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, prowadzi gospodarstwo domowe z matką, której jedynym dochodem jest renta w wysokości około 1.360 zł netto. Skarżący przedstawił również wyciąg bankowy potwierdzający niskie saldo na rachunku. Wniósł o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej decyzji Ministra Gospodarki o wykreśleniu przedsiębiorcy z CEIDG.Rozstrzygnięcie
Postanowiono: 1. zwolnić skarżącego R. J. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 5 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. J. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wykreślenia przedsiębiorcy z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego R. J. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego R. J. adwokata.
R. J. (dalej też jako skarżący) wniósł w ramach niniejszej sprawy o przyznanie prawa w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku podał, że jest osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku.
Z pozostałych dokumentów oraz informacji podanych w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 1157/14 (w ramach której skarżący również wniósł o przyznanie prawa pomocy) wynika nadto, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z [...] matką. Ich wyłącznym źródłem dochodów jest świadczenie rentowe matki skarżącego w kwocie 1.363,97 zł netto. Z dniem [...] lutego 2014 r. skarżący został uznany za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku. Ponadto skarżący przedstawił wyciąg ze swojego rachunku bankowego za okres od 1 marca 2014 r. do 2 lipca 2014 r., na którym saldo końcowe wynosiło 1.019,27 zł.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.).
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09), udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym.
W świetle przedstawionych wyżej kryteriów, wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie. Biorąc bowiem pod uwagę łączny miesięczny dochód skarżącego i jego matki (ok. 1.360 zł) w kontekście niezbędnych wydatków dwuosobowej rodziny, stwierdzić należy, iż skarżący nie jest w stanie poczynić jakichkolwiek oszczędności celem pokrycia kosztów sądowych oraz wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z wyboru. Z tej przyczyny konieczne jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło