VI SA/Wa 732/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-07-14

Skład orzekający: Joanna Kruszewska-Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którego miesięczne dochody oscylują wokół kwoty 500 zł, a jego małżonka nie pracuje i nie dysponują majątkiem, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony dla niego adwokat w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Skarżący, którego miesięczne dochody wynoszą około 500 zł, a jego małżonka nie pracuje, nie dysponują majątkiem i mają problemy z bieżącym regulowaniem opłat, wykazał brak możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 PPSA, zasadne jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący M. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką, która nie uzyskuje dochodów. Skarżący osiąga miesięczne dochody w wysokości około 500 zł. Małżonkowie nie dysponują majątkiem i mają problemy z bieżącym regulowaniem opłat. Skarżący przedstawił wydruk z rachunku bankowego wskazujący na bardzo niskie saldo.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego M. G. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla skarżącego M. G. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia patentu na wynalazek p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego M. G. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego M. G. adwokata. Skarżący M. G. we wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym na urzędowym formularzu w dniu [...] maja 2014 r. – data stempla pocztowego) zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z informacji podanych w formularzu wniosku, a także z nadesłanych do akt dokumentów wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką, przy czym żona skarżącego nie uzyskuje żadnych dochodów. Natomiast skarżący osiąga dochody w łącznej wysokości ok. 500 zł miesięcznie z tytułu pisania wierszy i umów o dzieło. Dochód brutto obojga małżonków w 2011 r. wyniósł 6.322,20 zł, a w 2012 r. – zamknął się w kwocie 6.524,50 zł (zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z [...] października 2013 r. w aktach sądowych sprawy). Natomiast – według oświadczenia skarżącego – dochód małżonków w 2013 r. wyniósł 8.404 zł. W piśmie z [...] maja 2014 r. skarżący wyjaśnił, iż do 2011 r. razem z żoną prowadzili gospodarstwo rolne, które chcieli przekazać synowi w zamian za rentę strukturalną, jednak z powodu opóźnienia wydania decyzji przyznającej synowi status młodego rolnika, skarżącemu minął termin do ubiegania się o rentę strukturalną. Małżonka skarżącego posiada status domownika, tzn. jest objęta ubezpieczeniem zdrowotno-emertytalnym w KRUS, co wyklucza możliwość zarejestrowania jej w ewidencji osób bezrobotnych. Małżonkowie nie dysponują żadnym majątkiem. Mieszkają w lokalu o pow. 35 m kw. stanowiącym własność brata skarżącego, przy czym mają problemy finansowe z regulowaniem na bieżąco opłat związanych z korzystaniem z mieszkania (w tym opłat za energię elektryczną). Ponadto skarżący przedstawił wydruk ze swojego rachunku bankowego za okres od dnia [...] marca 2014 r. do dnia [...] maja 2014 r., na którym saldo końcowe wynosiło 18,31 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r., sygn. akt II OZ 822/09, udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. W niniejszej sprawie miesięczne dochody skarżącego oscylują wokół kwoty 500 zł. Jest to jedyny dochód obojga małżonków, ponieważ żona skarżącego nie pracuje. Nadesłany do akt sprawy wydruk z rachunku bankowego skarżącego potwierdza, że skarżący praktycznie nie uzyskuje żadnych wpływów (poza jednorazową wpłatą w wysokości 4.550 zł w dniu [...] marca 2014 r. z tytułu umowy o dzieło, którą to umowę skarżący przedłożył do akt oraz zwrotem z podatku za rok 2013 r. w kwocie 1.052 zł, przekazanym na rachunek skarżącego w dniu [...] kwietnia 2014 r.). Saldo początkowe na przedmiotowym rachunku bankowym wynosiło 21,22 zł, a końcowe zamknęło się w kwocie 18,31 zł. W świetle przedstawionych powyżej okoliczności uznać należy, iż skarżący nie ma możliwości pozyskania środków finansowych, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W konsekwencji zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w żądanym zakresie. Nie sposób bowiem oczekiwać czynienia oszczędności od osoby, której dochody wystarczają jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 890/04). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło