VI SA/Wa 743/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-02-03

Skład orzekający: Andrzej Siwek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i rodzinną?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania, nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej rzeczywisty stan majątkowy i możliwości płatnicze. Ciężar dowodu spoczywa na stronie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy, a brak wykazania spełnienia przesłanek uzasadnia oddalenie wniosku.
Stan faktyczny
R. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w sprawie dotyczącej kary pieniężnej. Wniosek został uznany za niewystarczający do oceny sytuacji majątkowej skarżącego, w związku z czym wezwano go do uzupełnienia dokumentacji. Skarżący przedłożył część wymaganych dokumentów, jednak nie dostarczył wyciągu z rachunku bankowego żony obejmującego okres trzech miesięcy, co uniemożliwiło pełną ocenę jego sytuacji finansowej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono R. J. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej p o s t a n a w i a: odmówić R. J. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych W dniu 8 grudnia 2015 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie prawidłowo sporządzony na urzędowym formularzu wniosek R. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej Z podanych przez skarżącego w formularzu informacji wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe razem z żona i dwoma małoletnimi córkami. Skarżący uzyskuje wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w wysokości 2200 zł brutto miesięcznie, żona nie uzyskuje dochodów. Zobowiązania i stałe wydatki skarżącego i pozostałych członków rodziny wynoszą łącznie 2240 zł miesięcznie. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, na podstawie zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 8 grudnia 2015 r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika procesowego radcę prawnego M. G., został wezwany do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez nadesłanie: a) odpisów zeznań podatkowych skarżącego i jego małżonki za rok 2014, ewentualnie zaświadczeń właściwego urzędu skarbowego wskazujących wysokość dochodu osiągniętego przez każdego z małżonków w roku 2014, b) zaświadczenia pracodawcy skarżącego potwierdzającego wysokość jego wynagrodzenia miesięcznego za pracę określonego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, c) oświadczenia czy żona skarżącego figuruje w ewidencji osób bezrobotnych – jeżeli tak, to należy przedłożyć zaświadczenie z powiatowego urzędu pracy ze wskazaniem ewentualnego okresu pobierania zasiłku, d) wyciągów z posiadanych przez skarżącego oraz jego małżonkę rachunków bankowych (w tym lokat i kont dewizowych) z okresu ostatnich trzech miesięcy, obejmujących wszystkie operacje dokonywane na rachunkach w ww. okresie, e) dokumentów potwierdzających podaną w rubryce 11 formularza wniosku informację o udzielonych skarżącemu kredytach i miesięcznych wydatkach związanych z ich spłatą (np. kopie umów o udzieleniu kredytów oraz harmonogramów spłaty rat tych kredytów), f) dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania (np. czynsz, opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon) oraz innych obciążeń. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego skarżący do pisma z dnia 29 grudnia 2015 r. załączył: - dowody opłaty czynszu, - PIT-O i PIT-37 skarżącego i jego żony za rok 2014, - zaświadczenie pracodawcy skarżącego potwierdzające, iż skarżący uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 2261 ,79 zł netto miesięcznie, - aneks do umowy o pracę, - zaświadczenie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 2015 r. o posiadaniu przez żonę skarżącego statusu osoby bezrobotnej, - potwierdzenia wykonania z rachunku bankowego żony skarżącego operacji pieniężnych w dniu 17 grudnia 2015 r. (spłata raty kredytu w kwocie 120 zł), w dniu 15 grudnia 2015 r. (spłata raty kredytu w kwocie 207,25 zł), dniu 15 grudnia 2015 r. (spłata raty kredytu w kwocie 756,47 zł), w dniu 25 listopada (przelew kwoty 133,23 zł na konto B. S.A.), Skarżący nie przedłożył natomiast wyciągu z ww. rachunku bankowego żony skarżącego, obejmującego wszystkie operacje dokonywane na rachunku w okresie 3 miesięcy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej też jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie natomiast do treści art. 255 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżący został wezwany do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, przy czym odpowiedź skarżącego była niepełna. Skarżący przedłożył bowiem dokumenty bankowe potwierdzające wykonanie z rachunku bankowego żony skarżącego w dniach 25 listopada – 17 grudnia 2015 r. czterech operacji pieniężnych na łączną kwotę 1216,95 zł, nie przedłożył natomiast wyciągu z ww. rachunku bankowego żony skarżącego, obejmującego wszystkie operacje dokonywane na rachunku w okresie 3 miesięcy. Nie jest więc wiadome na etapie rozpoznawania wniosku, jakie operacje były wykonywane na ww. rachunku żony oraz jaka była wysokość salda w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Tym samym, skoro skarżący nie przesłał na wezwanie Sądu żądanych dokumentów w zakresie dotyczącym kwestii posiadanych rachunków bankowych i dokonywanych na nich operacji, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia natomiast oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09). Jeszcze raz podkreślić należy, iż zawarte w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (tak J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło