VI SA/Wa 802/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant st. spec. Łukasz Skóra po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2018 r. sprawy ze skargi O. na decyzję Krajowego Sądu Dyscyplinarnego Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odpowiedzialności zawodowej architekta 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Krajowego Sądu Dyscyplinarnego Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz O. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. Krajowy Sąd Dyscyplinarny Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1, art. 11 ust 1 i 2 i art. 45 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa w związku z art. 98 i art. 100 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane oraz art. 104 §1 i § 2 i art, 127 §3 w zw. art. 138 §1 pkt 1 kpa, po rozpoznaniu sprawy z wniosku Zastępcy Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej [...] Okręgowej Izby Architektów RP z dnia 02.03.2016 r. o wszczęcie postępowania przed sądem dyscyplinarnym w sprawie z zakresu odpowiedzialności zawodowej architekt A. S., wpisanej na listę członków [...] RP pod nr [...], na skutek wniosku Zastępcy Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej [...] Okręgowej Izby Architektów RP o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2017 r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że wnioskiem z dnia 02.03.2016 r. (data wpływu do Krajowego Sądu Dyscyplinarnego 09.03.2016 r.) Zastępca Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej [...] Okręgowej Izby Architektów RP zwrócił się do Krajowego Sądu Dyscyplinarnego IARP o wszczęcie postępowania w sprawie z zakresu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie arch. A. S., polegającej na niestarannym sprawdzeniu projektu budowlanego i projektu zagospodarowania terenu, który to projekt okazał się niezgodny z art. 20 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 1 pkt 1 ppkt a), b) , c), art. 5 ust, 1 pkt 5, art. 34 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, § 11 ust. 2 pkt 6, § 11 ust. 2 pkt 8, § 11 ust. 2 pkt 11, § 11 ust. 2 pkt 13, § 12 ust. 1 pkt 5, § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, § 208 ust. 2 pkt. 2 a i b, § 235 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz poprzez złożenie nieprawdziwego oświadczenia o wykonaniu projektu zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej. . Wyjaśnił, że w związku ze złożeniem w dniu 1 września 2015 r. przez inwestorów wniosku o pozwolenie na użytkowanie budynku, organ dokonał weryfikacji kompletności złożonych dokumentów oraz treści zatwierdzonego projektu budowlanego. W związku z rozbieżnościami mającymi miejsce w części opisowej oraz graficznej projektu, a także zbyt ogólną treścią opisu technicznego (praktycznie bez opisu budynku), uniemożliwiającą określenie danych charakteryzujących obiekt, jego wyposażenie instalacyjne, założenia użytkowe oraz szczegóły rozwiązania oddzielenia ppoż., Państwowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. znak: [...] zobowiązał projektanta i sprawdzającego do uszczegółowienia projektu, celem dokonania prawidłowej oceny zgodności realizacji obiektu z projektem. Krajowy Sąd Dyscyplinarny stwierdził, że w sprawie został przekroczony termin sześciomiesięczny określony w art. 100 Prawa budowlanego. Wyjaśnił, że początkiem biegu terminu przedawnienia jest dzień, w którym organ nadzoru budowlanego powziął wiadomość o popełnieniu czynu. Bieg terminu przedawnienia może zostać przerwany wyłącznie przez złożenie wniosku o wszczęcie postępowania przed właściwym organem, tj. właściwym sądem dyscyplinarnym. Postępowanie w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie zainicjowane wnioskiem z dnia 01.09.2015 r. wszczęto w dniu 08.09.2015. W związku z powyższym w tym dniu organ formalnie rozpoczął analizę i ocenę wniosku inwestora. Jeżeli już dniu następnym po złożeniu wniosku, tj. dnia 09.09.2015 r. PINB w P. wydał postanowienie w przedmiocie tegoż wniosku to oznacza, że również faktycznie analizę wniosku i zgromadzonej w sprawie dokumentacji rozpoczął w dniu jego złożenia. W toku tej właśnie analizy organ nadzoru powziął informację o nieprawidłowościach stanowiących podstawę wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie. Termin sześciomiesięczny określony w art. 100 Prawa budowlanego upłynął zatem w dniu 8 września 2015 r. Wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie został złożony przez Zastępcę Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej do Krajowego Sądu Dyscyplinarnego IARP, jako organu właściwego do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji, w dniu 09.03.2016 r. a więc z przekroczeniem terminu sześciomiesięcznego, określonego w art. 100 Prawa budowlanego, co uzasadnia umorzenie postępowania. . W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Okręgowy Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej [...] Okręgowej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej , wniósł o uchylenie w zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, a mianowicie: - art. 100 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane {tekst jedn. Dz.U. 2017 poz 1332 ze zm.) poprzez przyjęcie, że dniem powzięcia przez organ nadzoru budowlanego wiadomości o popełnieniu czynu, powodującego odpowiedzialność zawodową w budownictwie, jest dzień sporządzenia przez inwestora wniosku (1 września 2015 r.) o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. który to dzień nie może być utożsamiany z dniem, w którym organ nadzoru budowlanego - po dokonaniu czynności kontrolnych - uzewnętrznił stwierdzenie nieprawidłowości złożonego w dniu 8 września 2015 r. wniosku tj. z dniem wydania postanowienia wzywającego do uzupełnienia dokumentacji w/w wniosku z dnia 9 września 2015 r., innymi słowy złożenie wniosku przez inwestora do PTNB nie jest tożsame z powzięciem wiadomości o popełnieniu czynu, powodującego odpowiedzialność zawodową w budownictwie, co miało wpływ na ustalenie dnia powzięcia przez organy nadzoru budowlanego wiadomości o popełnieniu czynu, powodującego tę odpowiedzialność; oraz naruszenia przepisów postępowania a mianowicie: - art. 138. § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji Krajowego Sądu Dyscyplinarnego Izby Architektów RP z dnia [...] 08.2017 r. sygn. akt [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął i uzasadnił wskazane zarzuty. W odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane postępowanie w sprawie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie wszczyna się na wniosek organu nadzoru budowlanego, właściwego dla miejsca popełnienia czynu lub stwierdzającego popełnienie czynu, złożony po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, może złożyć w zakresie swojej właściwości również organ samorządu zawodowego (art. 97 ust. 3 wymienionej ustawy). Zgodnie z art. 100 prawa budowlanego (tekst jednolity Dz.U.2017.1332) nie można wszcząć postępowania z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie po upływie 6 miesięcy od dnia powzięcia przez organy nadzoru budowlanego wiadomości o popełnieniu czynu, powodującego tę odpowiedzialność i nie później niż po upływie 3 lat od dnia zakończenia robót budowlanych albo zawiadomienia o zakończeniu budowy lub wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego. Ustawodawca początek 6 miesięcznego terminu przedawnienia wszczęcia postępowania z tytułu odpowiedzialności zawodowej wiąże z dniem powzięcia przez organ nadzoru budowlanego wiadomości o popełnieniu czynu, powodującego tę odpowiedzialność. Nie wprowadza nadto żadnych innych przesłanek odnoszących się do wskazania organu, który prowadził postępowanie wyjaśniające, czy też wystąpił z wnioskiem o wszczęcie postępowania z tytułu odpowiedzialności zawodowej przed sądem dyscyplinarnym. Istotna z punktu widzenia biegu przedawnienia jest jedynie data powzięcia wiadomości o czynie powodującym odpowiedzialność zawodową w budownictwie przez organ nadzoru budowlanego. Komentowany artykuł nie zawiera żadnych uregulowań w zakresie wymaganej formy powzięcia przez organy nadzoru budowlanego wiadomości o popełnieniu czynu powodującego odpowiedzialność zawodową w budownictwie, dlatego należy przyjąć, że chodzi o każdą możliwą formę. Organ może więc powziąć tę informację z urzędu na skutek prowadzonych czynności nadzorczych, a nawet od osoby trzeciej, zainteresowanej poniesieniem przez osobę wykonującą samodzielną funkcję techniczną w budownictwie odpowiedzialności zawodowej, np. inwestora niezadowolonego z jakości usług świadczonych przez osobę pełniącą samodzielną funkcję techniczną. Gramatyczne brzmienie art. 100 Prawa budowlanego wiąże termin sześciomiesięczny przedawnienia z dniem powzięcia wiadomości o popełnieniu czynu przez organ nadzoru budowlanego, kompetentny do złożenia wniosku wszczynającego postępowanie z tytułu odpowiedzialności zawodowej. Oznacza to, że termin ten nie ma zastosowania w odniesieniu do wszczęcia postępowania na wniosek organu samorządu zawodowego. Inny słowy sześciomiesięczny termin, biegnący od daty powzięcia przez organ uprawniony do złożenia wniosku o podjęcie postępowania z tytułu odpowiedzialności zawodowej wiadomości o popełnieniu czynu powodującego tę odpowiedzialność, adresowany jest wyłącznie do organów nadzoru budowlanego. Nie ogranicza natomiast uprawnionych organów samorządu zawodowego. W konsekwencji oznacza to, że termin ten nie ma zastosowania w odniesieniu do wszczęcia postępowania na wniosek organu samorządu zawodowego. Oba te organy zarówno organ nadzoru budowlanego, jak i organ samorządu zawodowego są natomiast związane innym określonym ustawą terminem przedawnienia, to jest upływem 3 lat od dnia zakończenia robót budowlanych albo zawiadomienia o zakończeniu budowy lub wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego. Związanie organu samorządu zawodowego wskazanym terminem wynika z treści art. 100 Prawa budowlanego w związku z art. 97 ust. 3 tej ustawy. Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 21 października 2009 r. sygn. akt. II GSK 124/09 z którego wynika, iż nie ma żadnych argumentów prawnych dla przyjęcia, że 6 miesięczny termin, o którym mowa w art. 100 Prawa budowlanego biegnie od dnia powzięcia przez rzecznika odpowiedzialności zawodowej wiadomości o popełnieniu czynu, powodującego odpowiedzialność zawodową. Niezależnie od powyższego skarga jest zasadna powodów w niej wskazanych. Sąd w składzie orzekającym podziela stanowisko skarżącego, że nie sposób uznać, że złożenie przez inwestorów wniosku o pozwolenie na użytkowanie zawiera takie informacje, czy też zdarzenia dotyczące członka izby, które mogłyby być podstawą do przyjęcia, że członek izby, który sporządził ów wniosek, popełnił czyn powodujący odpowiedzialność zawodową w budownictwie. Wiadomość nie może zatem obejmować jakiekolwiek informacji dotyczącej wykonywanych przez członka izby czynności, lecz tylko takiej, która mogłaby być podstawą do przyjęcia, że czynności te powodują odpowiedzialność zawodową w budownictwie. Zatem, w przypadku braku wskazania w wiadomości złożonej do organu nadzoru budowlanego (co najmniej) konkretnych zdarzeń, bądź czynności, nie sposób - bez uprzedniego zweryfikowania przez organ nadzoru - uznać ich za powodujące odpowiedzialność zawodową osoby wykonującej samodzielną funkcję techniczną w budownictwie. Jak wynika z akt sprawy wniosek inwestorów datowany na dzień 1 września 2015 r.. został złożony do organu kontroli budowlanej w dniu 8 września 2015 r. W ocenie Sądu sporządzenie wniosku o pozwolenie na użytkowanie w dniu 1 września 2015 r. oraz jego złożenie przez inwestorów w dniu 8 września 2015 r. nie jest tożsame z dniem powzięcia przez organ nadzoru budowlanego wiadomości o popełnieniu czynu powodującego odpowiedzialność zawodową. W konsekwencji rację ma skarżący, że za dzień wskazany w art. 100 prawa budowlanego należało uznać dzień, w którym organ nadzoru budowlanego uzewnętrznił dokonany proces weryfikacji kompletności złożonych dokumentów, wydając w dniu 9 września 2015 r. postanowienie w przedmiocie wezwania do uzupełnienia braków. Tak więc, skoro wniosek skarżącego został doręczony do Krajowego Sądu Dyscyplinarnego w dniu 9 marca 2016 r., zasadnym jest uznanie, że w rozpoznawanej sprawie nie nastąpiło przedawnienie. Mając na uwadze, powyższe, Sąd uznał za zasadne uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi administracji publicznej. Rozpoznając ponownie sprawę organ rozważy wskazaną wyżej ocenę prawną. Uwzględniając powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku, postanawiając o kosztach postępowania w oparciu o art. 200 p.p.s.a.