VI SA/Wa 8355/22
WyrokWSA w Warszawie2023-08-02
Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Sałek, Sędzia WSA Magdalena Maliszewska, Asesor WSA Robert Żukowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niezgodności z Konstytucją przepisu regulującego podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy stanowi podstawę do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem uchylającym decyzję administracyjną?Ratio decidendi
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność z Konstytucją przepisu, na podstawie którego wydano orzeczenie sądu administracyjnego, stanowi podstawę do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. W przypadku, gdy prawomocny wyrok sądu administracyjnego opierał się na przepisie uznanym następnie za niekonstytucyjny, sąd administracyjny powinien uchylić ten wyrok i rozpoznać sprawę na nowo, uwzględniając stanowisko Trybunału Konstytucyjnego.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, domagając się uchylenia prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z 20 grudnia 2021 r., który oddalił jego skargę na decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Podstawą skargi o wznowienie był wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2022 r., który orzekł o niezgodności z Konstytucją przepisu stanowiącego podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w sytuacji, gdy strona nie miała możliwości pełnego kwestionowania ustaleń organu kontroli ruchu drogowego. Skarżący argumentował, że w jego sprawie organy administracyjne i sąd nie uwzględniły jego wniosków dowodowych dotyczących pomiaru prędkości i błędu urządzenia.Rozstrzygnięcie
1. Wznawia postępowanie zakończone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2140/21; 2. Uchyla wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2140/21; 3. Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2021 r. nr [...]; 4. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na rzecz B. G. 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Asesor WSA Robert Żukowski (spr.) Protokolant : ref. staż. Anna Chudek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi B. G. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2140/21 w sprawie ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy 1. wznawia postępowanie zakończone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2140/21; 2. uchyla wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2140/21; 3. uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2021 r. nr [...]; 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na rzecz B. G. 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 grudnia 2021r. sygn. akt VI SA/Wa 2140/21 oddalił skargę B. G.(dalej "Skarżący") na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 17 czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy.
W uzasadnieniu ww. wyroku ustalono, iż:
• Komenda Powiatowa Policji w [...] zawiadomiła 22 kwietnia 2021 r. Starostę [...] o popełnieniu w tym dniu przez B. G. czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Starosta [...] zawiadomieniem z 4 maja 2021 r. powiadomił kierującego o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w związku z zawiadomieniem Policji o ww przekroczeniu.
• W konsekwencji ww. zawiadomienia, decyzją z 18 maja 2021r. nr [...]Starosta [...] orzekł o zatrzymaniu stronie prawa jazdy na okres 3 miesięcy od 22 kwietnia 2021 r. do 22 lipca 2021 r. w związku z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, Decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 dalej: "k.p.a.").
• Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie z zachowaniem terminu. Podniosła wątpliwości co do zaistnienia przekroczenia prędkości o ponad 50 km/h ze względu na fakt, że policja nie uwzględniła granic błędu urządzenia pomiarowego mierzącego prędkość pojazdu.
• Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie po rozpatrzeniu odwołania decyzją z 17 czerwca 2021r. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Podstawę prawną stanowił: 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 dalej: "k.p.a.") w zw. art. 17 pkt 1 i art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570) oraz art. 102 ust. 1 pkt 4 oraz ust.1c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz.1268) – dalej "ustawa o kierujących pojazdami", "u.k.p". W uzasadnieniu powołało, że starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku, gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (art. 102 ust. 1 c u.k.p.). SKO powołało się także na art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy (...) (Dz. U. z 2016r. poz. 2001) wskazujący, że podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a) p.r.d.
• W toku rozprawy przed Sądem w dniu [...] grudnia 2021 r. skarżący wskazywał m.in., że dopiero po kontroli drogowej dowiedział się, że zatrzymany został na terenie niezabudowanym, dlatego przyjął mandat, który stał się prawomocny. Dopiero w postępowaniu administracyjnym podnosił granicę błędu pomiarowego : +/- 2 kilometry, która gdyby została mu odliczona od wyniku 100 km/h, to przekroczenie byłoby o 49 km/h i nie byłoby podstaw do zatrzymania prawa jazdy. Zgłaszał w czasie kontroli konieczność odliczenia błędu pomiarowego, ale nie zostało to uwzględnione przez funkcjonariuszy Policji. Ponadto zakwestionował wiarygodność pomiaru prędkości z uwagi na pagórkowaty teren, którym się poruszał oraz zakwestionował wiarygodność notatki Policji skierowanej do Starosty z uwagi na brak homologacji urządzenia pomiarowego na pomiar odległości jak i zakwestionował miejsce pomiaru określone w notatce jako [...], ponieważ pomiar był dokonany poza tym miejscem. Wniósł o dopuszczenie dowodów z dokumentów: korespondencji z komendantem Policji, który przyznał brak homologacji urządzenia na pomiar odległości, pisma o udostepnienie danych z GPS na okoliczność miejsca, w którym został zatrzymany, na które nie otrzymał odpowiedzi w sytuacji, gdy urządzenie do kontroli prędkości posiadało GPS, kopii certyfikatu urządzenia pomiarowego, na okoliczność potwierdzenia legalności pomiaru prędkości.
• Uzasadniając oddalenie skargi w sprawie VI SA/Wa 2140/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, iż prawidłowa była zdaniem Sądu ocena organów obu instancji, że podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy stanowi informacja Policji o ujawnieniu naruszenia polegającego na przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o ponad 50 km/h na obszarze zabudowanym lub prawomocne rozstrzygnięcie za to naruszenie.
Przedmiotowy Wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2021 r. wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu i w związku z niezłożeniem skargi kasacyjnej wyrok uprawomocnił się z dniem 1 marca 2022 r.
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 13 grudnia 2022 r., sygn. akt K 4/21 orzekł, że art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541, ze zm.), rozumiany w ten sposób, że podstawę wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2021 r. poz. 1212, ze zm.), stanowi wyłącznie informacja organu kontroli ruchu drogowego o ujawnieniu popełnienia czynu opisanego w art. 135 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988, ze zm.), jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał przychylił się do stanowiska prezentowanego m.in. przez Rzecznika Praw Obywatelskich, iż zasady demokratycznego państwa prawnego oraz bezpieczeństwa prawnego wymagają, by minimalny standard postępowania dowodowego przed organem administracji zapewniał stronie możliwość kształtowania swojej sytuacji prawnej, tak aby umożliwić jej kwestionowanie stwierdzenia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4. Strona nie powinna być pozbawiona możliwości przedstawienia swoich racji w toku postępowania administracyjnego. Zwrócił uwagę, że jeśli w ramach tego postępowania strona kwestionuje fakt popełnienia naruszenia prawa, wątpliwości co do rzeczywistego przebiegu zdarzenia powinny być rozstrzygnięte zanim nałożona zostanie na nią sankcja. Wyrok TK opublikowano 19 grudnia 2022 r.
B. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z dnia 27 grudnia 2022 r. o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego ww. prawomocnym wyrokiem z dnia 20 grudnia 2021 r. w oparciu o art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący wniósł o uchylenie lub zmianę wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy. W uzasadnieniu skargi odwołując się do orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2022 r. Sygn. akt K 4/21 Skarżący wskazał, iż w sprawie doszło do spełnienia warunków do zastosowania art. 272 § 1 ppsa.
Do dnia rozprawy organ nie ustosunkował się do treści skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga o wznowienie postępowania sądowego podlega uwzględnieniu albowiem zaistniały podstawy do wznowienia tego postępowania a ustalania organów administracyjnych dokonane uprzednio w sprawie w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 4/21 wymagają uzupełnienia.
Sąd rozpoznał sprawę w oparciu o akta sądowe VI SA/Wa 2140/21 przyjmując stan faktyczny sprawy administracyjnej ustalony w uzasadnieniu prawomocnego wyroku z dnia 20 grudnia 2021 r. o ww. sygn. akt uznając, iż jest to wystarczające dla rozpoznania sprawy.
Zgodnie z art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej: p.p.s.a.) można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie, które ma wpływ na treść wydanego orzeczenia. Podstawą wznowienia może być oparta zatem na zarzucie niekonstytucyjności podstaw wydania orzeczenia
W takiej sytuacji, w myśl art. 272 § 2 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Jeżeli w chwili wydania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego orzeczenie sądowe nie było jeszcze prawomocne na skutek wniesienia środka odwoławczego, który następnie został odrzucony, termin biegnie od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu. Stosownie do treści art. 281 p.p.s.a. na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia i odrzuca wniosek, jeżeli brak ustawowej podstawy wznowienia albo termin do wniesienia skargi nie został zachowany.
W przywołanej u podstaw skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 20 grudnia 2021 r. sygn. Akt VI SA/Wa 2140/21 legł wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2022 r. w sprawie sygn. akt K 4/21. Skarga o wznowienie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia wskazanej w art. 272 § 1 p.p.s.a. Zaś wyrok Trybunału wszedł w życie 19 grudnia 2022 r., po opublikowaniu w Dz.U. z 2022 r., poz. 2659, a skarga o wznowienie została wniesiona do Sądu 27 grudnia 2022 r. Ponadto w zakresie oceny dopuszczalności skargi przed tut. Sądem wyjaśnić należy, iż zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 2010 r., sygn. akt II GPS 1/10, art. 272 § 1 p.p.s.a. "stanowi podstawę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w każdym przypadku, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, obejmuje akt normatywny, jaki stosował lub powinien zastosować sąd administracyjny lub organ administracji publicznej w danej sprawie." Należy zatem stwierdzić, że rozpatrywana skarga o wznowienie postępowania sądowego jest dopuszczalna, bowiem w sprawie zachodzi ustawowa przesłanka wznowienia, o której mowa w art. 272 § 1 p.p.s.a., a skarga o wznowienie została złożona z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 272 § 2 p.p.s.a.
Z uwagi na to, iż w prawomocnym wyroku z 20 grudnia 2021 r. Sąd za podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia przyjął art. 102 ust. 1 pk 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami oraz przepis art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw rozumiany w ten sposób, że podstawę wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5) ustawy o kierujących pojazdami, stanowi wyłącznie informacja organu kontroli ruchu drogowego o ujawnieniu popełnienia czynu opisanego w art. 135 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, a Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 13 grudnia 2022 r., sygn. akt K 4/21 orzekł, że przepis ten tak rozumiany jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, uznać należało że skarga o wznowienie jest dopuszczalna i zważywszy na treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego sprawę należało rozpoznać na nowo.
Przechodząc do meritum sprawy wskazać należy, że wznowienie postępowania sądowego skutkuje tym, że zgodnie z treścią art. 282 § 1 p.p.s.a. sąd rozpoznaje sprawę na nowo w granicach, jakie zakreśla podstawa wznowienia. Biorąc pod uwagę to, że orzekając w sprawie VI SA/Wa 2140/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zastosował, jako wzorzec sądowej kontroli decyzji przepisy: art. 102 ust. 1 pkt 4 ukp zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym; art. art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, zgodnie z którym podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., jest wyłącznie informacja, o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym.
Zgodnie ze wskazanym w skardze o wznowienie postępowania sądowego wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2022 r. o sygnaturze K 4/21, "Art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, rozumiany w ten sposób, że podstawę wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 u.k.p., stanowi wyłącznie informacja organu kontroli ruchu drogowego o ujawnieniu popełnienia czynu opisanego w art. 135 ust. 1 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". Analizując stanowisko Trybunału w pierwszej kolejności podkreślić należy, że Skarżący w przedmiotowej sprawie konsekwentnie podnosił zarzuty co do zarzucanego mu naruszenia prędkości w terenie zabudowanym wskazując na potrzebę szerszych ustaleń oraz nieprawidłowości w dokonanym pomiarze prędkości oraz składając wnioski dowodowe w tym przedmiocie, które nie były przez organ brane pod uwagę z uwagi na przypisanie największego znaczenia informacji o ujawnieniu przekroczenia prędkości.
Po wtóre, Trybunał wyraźnie wskazał, że we wniosku o zbadanie zgodności z Konstytucją RP przepisu art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej nie kwestionuje się ani zasadności (adekwatności), ani proporcjonalności posłużenia się przez ustawodawcę instytucją zatrzymania prawa jazdy, a przedstawiony problem konstytucyjny ma wyłącznie charakter proceduralny. Jak wskazał Trybunał "Wiąże się ze związaniem starosty informacją otrzymaną od organu kontroli ruchu drogowego oraz brakiem możliwości przeprowadzenia przez niego samodzielnego postępowania dowodowego pozwalającego ustalić, czy przesłanki zastosowania sankcji w postaci zawieszenia prawa jazdy faktycznie zaistniały. Odnosi się do braku stosownych gwarancji procesowych strony postępowania mającego zakończyć się dolegliwościami spowodowanymi czasowym zawieszeniem uprawnień wiążących się z posiadaniem prawa jazdy". Mając to na uwadze Trybunał zakwestionował określony sposób rozumienia przepisu art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, który – w ocenie Trybunału - prowadzi do uniemożliwienia stronie "zgłaszania dowodów na poparcie swoich twierdzeń (np. o nieprawidłowościach podczas pomiaru prędkości – jak miało to miejsce w tej sprawie) i żądania od organu przeprowadzenia dowodu z urzędu. W efekcie czyni ewentualną późniejszą kontrolę instancyjną czy sądowoadministracyjną w istocie pozorną". Jak wskazał Trybunał, chodzi "o problem dochowania przez ustawodawcę standardów sprawiedliwej (rzetelnej) procedury podczas kształtowania trybu nakładania sankcji zawieszenia prawa jazdy. [...] czy - uwzględniając naturę i stopień dolegliwości sankcji polegającej na zatrzymaniu prawa jazdy - dopuszczalne było wprowadzenie swoistego automatyzmu proceduralnego, polegającego na związaniu starosty informacją otrzymaną od organu kontroli ruchu drogowego".
Trybunał przychylił się do stanowiska prezentowanego m.in. przez Rzecznika Praw Obywatelskich, że zasady demokratycznego państwa prawnego oraz bezpieczeństwa prawnego wymagają, by minimalny standard postępowania dowodowego przed organem administracji zapewniał stronie możliwość kształtowania swojej sytuacji prawnej, tak aby umożliwić jej kwestionowanie stwierdzenia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. Trybunał wskazał, że "Art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z 2015 r. - rozumiany w sposób przyjęty w orzecznictwie administracyjnym - daje w istocie pierwszeństwo swoiście rozumianej zasadzie prawdy formalnej, nakazując organowi mającemu orzec o zastosowaniu sankcji prawnej przyjąć nieobalane w toku postępowania domniemanie, że okoliczności wskazane w informacji organu kontroli ruchu drogowego są zgodne z rzeczywistym przebiegiem zdarzenia"; taka konstrukcja faktycznie wyłącza bowiem możliwość przeprowadzenia dowodu (przewidzianą w art. 76 § 3 k.p.a.) przeciwko treści informacji od organu kontroli ruchu drogowego będącej przecież dowodem z dokumentu urzędowego; "Prowadzi to do istotnego zawężenia zakresu postępowania wyjaśniającego, ponieważ - jak przyjmują sądy administracyjne - w toku postępowania w sprawie wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy organ administracji (starosta) nie może ani powoływać z urzędu, ani na wniosek dowodów na okoliczność potwierdzenia treści zawartych w przedmiotowej informacji.
W kontekście zarzutów skargi na szczególne podkreślenie zasługuje, zdaniem sądu, zwłaszcza ten fragment uzasadnienia wyroku Trybunału, w którym podkreśla się obowiązek zapewnienia obywatelom możliwości prawnych kwestionowania ustaleń dokonanych przez organ kontroli ruchu drogowego. Prawo do kwestionowania tych ustaleń musi "wyrażać się między innymi w zagwarantowaniu jednostce możliwości przedstawienia jej racji, wskazania dowodów potwierdzających jej stanowisko lub wnioskowania o przeprowadzenie takich dowodów z urzędu. Jednocześnie prawo do przedstawienia dowodów nie może być wyłącznie prawem natury formalnej. Zarówno organ jak i sąd muszą mieć obowiązek dowody te rozpatrzyć merytorycznie i wziąć je pod uwagę na etapie badania sprawy, a swoją decyzję oprzeć na całości zebranego materiału, kierując się zasadą prawdy materialnej".
Reasumując tę część rozważań stwierdzić trzeba, że Trybunał zakwestionował możliwość wydania przez starostę decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy wyłącznie na podstawie informacji przekazanej przez Policję bez zapewnienia kierującemu prawa do przedstawienia swoich racji w toku postępowania administracyjnego, bądź gdy prawo do przedstawienia dowodów zostało co prawda zagwarantowane ale wyłącznie formalnie. Trybunał zwrócił uwagę, że jeśli w ramach tego postępowania strona kwestionuje fakt popełnienia naruszenia prawa, wątpliwości co do rzeczywistego przebiegu zdarzenia powinny być rozstrzygnięte zanim nałożona zostanie sankcja.
Zdaniem sądu, właśnie z taką sytuacją zagwarantowania skarżącemu prawa do kwestionowania informacji o przekroczeniu prędkości w obszarze zabudowanym o ponad 50 km/h (pomiar wskazał 51 km/h) mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Sposób zachowania skarżącego w postępowaniu zakończonym decyzją o zatrzymaniu prawa jazdy, skonfrontowany z ostatecznie sformułowaną oceną prawną wyrażoną w decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, uprawniają do wniosku, że mimo podejmowanych przez stronę prób podważenia treści informacji o przekroczeniu prędkości oraz wniosków o uwzględnienie szacunkowych błędów pomiarowych sprowadzała się i tak wyłącznie do wykazania związania treścią ww. informacji o przekroczeniu.
Jak wynika z niekwestionowanych ustaleń faktycznych wskazanych w uzasadnieniu wyroku Sądu uprzednio orzekającego w sprawie (VI SA/Wa 2140/21) oraz z akt sądowych tej sprawy, Skarżący konsekwentnie kwestionował fakt przekroczenia prędkości o wskazaną w informacji wielkość oraz składał w tym przedmiocie wnioski dowodowe. Natomiast z uzasadnień decyzji organów obydwu instancji o zatrzymaniu prawa jazdy wynikało, że w razie otrzymania zawiadomienia właściwego organu o naruszeniu powyższego przepisu ruchu drogowego starosta zobowiązany jest do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Organ ten nie jest przy tym uprawniony do weryfikowania przepisanego kierowcy wykroczenia pod względem meteorycznym.
Nie ulega więc wątpliwości, zdaniem sądu, że organy w postępowaniu w trybie zwykłym, rozpoznając skargę od tych decyzji, za podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy przyjęły wyłącznie informację Policji o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Zastosowały więc, mimo podejmowanych przez skarżącego prób przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przeciwko treści tej informacji, sposób rozumienia art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej dominujący wówczas w orzecznictwie sądów administracyjnych, wynikający też z uchwały siedmiu sędziów NSA z 1 lipca 2019 r. w sprawie I OPS 3/18. Dodać należy, że trafność tego ówcześnie prezentowanego rozumowania, potwierdził tutejszy sąd w sprawie VI SA/Wa 2140/21, które stanowi obecnie przedmiot niniejszej sprawy.
Tymczasem według wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie K 4/21, taki sposób argumentowania był nieprawidłowy. Z uwagi na to, że powyższe standardy zasady sprawiedliwości proceduralnej nie zostały dochowane zarówno w postępowaniu administracyjnym w trybie zwykłym, w którym wydano decyzję o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy, jak i w postępowaniu sądowym – zdaniem sądu ziściła się podstawa wznowienia z art. 272 § 1 k.p.a. w związku z wydanym przez Trybunał Konstytucyjnym wyrokiem z 13 grudnia 2022 r., sygn. akt K 4/21. Wymagało to następnie przeprowadzenia postępowania "rozpoznania sprawy na nowo" zgodnie z art. 282 § 1 P.p.s.a, tj. oceny wpływu zaistniałej podstawy wznowienia na ostateczny wynik postępowania o zatrzymanie prawa jazdy
Przyznać przy tym należy, że choć na dzień wydania zaskarżonej decyzji w postępowaniu zwykłym organy nie miały w istocie podstaw do kwestionowania utrwalonego stanowiska sądów administracyjnych - zaistnienie podstawy wznowieniowej z 272 § 1 p.p.s.a. po wydaniu decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy i wydaniu wyroku w sprawie, oddalającego skargę, obligowało Sąd w sprawie niniejszej do uchylenia wyroku WSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2140/21 na podstawie art. 282 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. wyeliminowaniu podlegały zatem również zaskarżona decyzja wraz z decyzją ją poprzedzającą na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 282 § 2 P.p.s.a. po ponownym rozpoznaniu sprawy sąd oddala skargę o wznowienie albo ją uwzględnia stosując odpowiednio przepis o postępowaniu przed sądem, który wznowił postępowanie lub uchyla zaskarżone orzeczenie i skargę odrzuca lub postępowanie umarza.
Reasumując powyższe, wskazać należy, że pozytywne ustalenie w zakresie możliwości wznowienia postępowania sądowego, stanowiły jednocześnie podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia sprawy na nowo. W sytuacji kiedy uznano, że przyczyna wznowienia, wskazana przez skarżącego ziściła się tj. informacja o przekroczeniu prędkości nie mogła stanowić wyłącznej podstawy do zatrzymania prawa jazdy, a ponadto na etapie całego uprzedniego postępowania administracyjnego jak i sądowego (vide protokół rozprawy w sprawie Sygn. Akt VI SA/Wa 2140/21) skarżący kwestionował zarzucane mu przekroczenie składając wnioski dowodowe, którym odmawiano znaczenia a priori i pominięto całkowicie w sprawie, w świetle ww. orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego niezbędne jest dalsze prowadzenie postępowania celem należytego i pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy co stanowić będzie obowiązek organu przy ponownym rozpatrzeniu sprawy z uwzględnieniem stanowiska TK co do możliwości dowodowych strony kwestionującej zarzucane przekroczenie prędkości.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 276 w zw. z art. 200 p.p.s.a. Na koszty te składają się wpis od skargi w kwocie 200 zł i opłata za uzasadnienie w sprawie VI SA/Wa 2140/21 w kwocie 100 zł oraz wpis od skargi od wznowienia postępowania sądowego w kwocie 100 zł.
Mając powyższe na uwadze w oparciu o wskazane wyżej przepisy prawa orzeczono jak w pkt 1-4 sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło