VI SA/Wa 876/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-09-13
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym dochodem jest emerytura w wysokości około 799 zł miesięcznie, a wydatki na utrzymanie lokalu wynoszą 489 zł, jest w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania sądowego, uzasadniające przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dochód skarżącej z emerytury, oscylujący wokół kwoty 799 zł, przy uwzględnieniu koniecznych wydatków na utrzymanie, w tym na mieszkanie, nie pozwala jej na poczynienie oszczędności w celu pokrycia kosztów postępowania sądowego. Brak oszczędności i niskie saldo na rachunku bankowym potwierdzają, że skarżąca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym ustanowienie radcy prawnego.Stan faktyczny
Skarżąca J. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika, w sprawie dotyczącej ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Skarżąca posiada jedynie emeryturę w wysokości 799,18 zł, a miesięczne koszty utrzymania lokalu wynoszą 489 zł. Nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącą J. W. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla skarżącej J. W. radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 13 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2012 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącą J. W. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącej J. W. radcę prawnego.
J. W. (dalej jako skarżąca) wniosła na urzędowym formularzu
wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2012 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia
zdrowotnego.
Skarżąca sama prowadzi gospodarstwo domowe. Jedynym dochodem skarżącej jest emerytura w wysokości 799,18 złotych. Skarżąca jest najemcą lokalu o pow. [...] m2. Miesięczne koszty związane z eksploatacją lokalu skarżąca wyliczyła na kwotę 489 złotych. Z prowadzonej działalności gospodarczej skarżąca nie osiągnęła w ubiegłym roku żadnego dochodu, przy czym z opisu w zeznaniu podatkowym wynika, iż działalność ta polega na sprzedaży wiązanek w dniu Wszystkich Świętych. Z przedłożonego wyciągu z rachunku bankowego wynika, iż wpływy na rachunek skarżącej odnotowywane są wyłącznie z tytułu emerytury a saldo oscylowało w granicach od kwoty 31 złotych do 1031 złotych. Skarżąca oświadczyła, iż nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 roku poz. 270), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba
ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2
października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym.
W niniejszej sprawie uznać należy, iż dochód skarżącej z emerytury oscylujący wokół kwoty 799 złotych przy uwzględnieniu koniecznych dla utrzymania wydatków, w tym
wydatków na mieszkanie, nie pozwala jej na poczynienie oszczędności w bieżących wydatkach celem pokrycia kosztów postępowania sądowego. Nie sposób bowiem oczekiwać czynienia oszczędności od osoby, której dochody wystarczają jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych (tak też w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 890/04). Ponadto zgodnie z oświadczeniem skarżącej nie dysponuje ona oszczędnościami, które mogłaby
przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Również wydruk z rachunku bankowego potwierdza, że w istocie skarżąca nie jest w stanie alokować środków, z
uwagi na skalę dochodu, środki te wydawane są na jej bieżące potrzeby. Tym samym uznać należy, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania a w konsekwencji zasadnym będzie przyznanie jej prawa pomocy w żądanym zakresie.
Jednocześnie, ze względu na fakt, iż skarżąca w formularzu PPF w Rubryce 4 dotyczącej zakresu żądania zaznaczyła, iż wnosi o ustanowienie zarówno adwokata, jak i radcy prawnego, dokonano wyboru i ustanowiono w niniejszej sprawie radcę prawnego. Wyjaśnić należy, że dla zapewnienia stronie należytej reprezentacji przed sądem administracyjnym wystarczające jest ustanowienie jednego pełnomocnika. Zgodnie bowiem z treścią art. 205 § 2 p.p.s.a. niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika obejmują wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2
pkt 7 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło