VI SA/Wa 985/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-09-19
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od wpisu sądowego), jeśli nie przedstawiła pełnej dokumentacji dotyczącej aktualnego stanu rachunków bankowych z ostatnich trzech miesięcy, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Spółka nie wykazała spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających aktualny stan jej rachunków bankowych z ostatnich trzech miesięcy, mimo wezwania sądu. Ciężar dowodu spoczywa na stronie wnioskującej o prawo pomocy, a niedopełnienie obowiązku złożenia dodatkowych dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku.Stan faktyczny
Spółka M. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od wpisu sądowego od skargi na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej. Spółka argumentowała trudną sytuację finansową, zajęcie rachunków bankowych i brak środków na zapłatę opłaty. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia wniosku o dokumenty dotyczące stanu rachunków bankowych z ostatnich trzech miesięcy, zeznania podatkowe i inne. Spółka przedstawiła część dokumentów, ale nie wykazała aktualnego stanu rachunków bankowych z wymaganego okresu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania M. Sp. z o.o. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 19 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Sp. z o.o. [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi M. Sp. z o.o. [...] na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie sprostowania oczywistej omyłki p o s t a n a w i a: odmówić przyznania M. Sp. z o.o. [...] prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
M. Sp. z o.o. [...] (dalej też jako skarżąca, spółka) złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie sprostowania oczywistej omyłki.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca spółka podniosła, iż na skutek pierwszej decyzji Ministra Gospodarki o utracie przez nią statusu zakładu pracy chronionej, zmuszona była do zlikwidowania 50 miejsc pracy z powodu utraty kontrahentów. Następnie, w konsekwencji wydania przeciwko spółce tytułów wykonawczych przez Urząd Skarbowy [...] zostały zajęte jej rachunki bankowe, co uniemożliwiło faktycznie dalsze funkcjonowanie spółki. W chwili obecnej skarżąca nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, nie posiada też majątku. Spółka jest bankrutem, nie ma środków na zapłacenie nawet kwoty 200 zł. tytułem opłaty od skargi, a jej rachunki bankowe zajęły administracyjne organy egzekucyjne: Urząd Skarbowy [...] i Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...].
Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącej, zarządzeniem referendarza sądowego wezwano spółkę do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez nadesłanie następujących dokumentów:
a/ wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
b/ zeznania podatkowego za rok 2009, ewentualnie zaświadczenia właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu uzyskanego w tym okresie,
c/ odpisu ostatniej tegorocznej deklaracji o wysokości dochodu (straty) osiągniętego od początku roku podatkowego,
d/ dokumentów potwierdzających brak obrotów i środków trwałych, które zostały wykazana przez stronę skarżącą w rubryce 7 i 8 formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, ewentualnie innych dokumentów wskazujących środki finansowe będące w posiadaniu strony skarżącej,
e/ dokumentów potwierdzających informacje wskazane w pkt 5 formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy dotyczące zajęcia rachunków bankowych.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżąca nadesłała kserokopie:
a/ 5 egzemplarzy deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT 7 za okres od stycznia do maja 2011 r., z których wynikało, iż jedynym podatkiem do odliczenia była kwota 2220 zł stanowiąca kwotę nadwyżki z poprzednich deklaracji,
b/ dwóch zaświadczeń z Banku [...] wystawionych w dniu [...] stycznia 2008 r. i [...] stycznia 2011 r., informujących, iż na rachunku spółki zarówno na dzień [...] stycznia 2008 r., jaki i w całym 2010 r. brak jest jakichkolwiek środków,
c/ sporządzonego na dzień 31 grudnia 2010 r. bilansu jednostek wskazującego, że suma aktywów spółki odpowiada sumie pasywów,
d/ kopii zeznań podatkowych za lata 2009 i 2010 z których treści wynika, iż nie osiągnęła żadnego dochodu.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Stosownie natomiast do treści art. 255 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżąca spółka została wezwana do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Odpowiedź skarżącej na wezwanie nie odpowiada przy tym w pełni zakresowi żądania. Skarżąca wezwana została bowiem między innymi do przedłożenia wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy. Tymczasem skarżąca przedstawiła dwa zaświadczenia z Banku [...]. Jedno wystawione zostało w dniu [...] stycznia 2008 r. i informuje, że na rachunku spółki na dzień [...] stycznia 2008 r. brak jest jakichkolwiek środków, a rachunek jest obciążony tytułem egzekucyjnym. Drugie zaświadczenie z dnia [...] stycznia 2011 r., zawiera informacje o zerowej wysokości salda rachunku spółki w poszczególnych miesiącach roku 2010 włącznie z grudniem, a także potwierdzenie posiadania tytułów egzekucyjnych. Skarżąca nie przedstawiła natomiast w ogóle dokumentów wskazujących na stan rachunku bankowego w okresie objętym żądaniem tj. obrazujących historię rachunku w trakcie ostatnich trzech miesięcy. Ostatnie dostarczone informacje dotyczą bowiem stanu z 2010 r. Nie jest więc wiadomym na etapie rozpoznawania wniosku, czy na rachunku bankowym skarżącej nadal brak jest jakichkolwiek środków, ewentualnie czy odnotowywano na nim jakiekolwiek wpłaty, ani czy nadal jest obciążony tytułami egzekucyjnymi. Tym samym, skoro skarżąca nie przesłała na wezwanie Sądu żądanych dokumentów w zakresie dotyczącym kwestii aktualnego stanu rachunku bankowego i dokonywanych na nich operacji, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia natomiast oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09). Jeszcze raz podkreślić należy, iż zawarte w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (tak J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło