VI SA/Wa 985/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą we W. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie sprostowania 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Pracy i Polityki Społecznej na rzecz skarżącej spółki M. Sp. z o.o. z siedzibą we W. kwotę w wysokości 257 zł (dwieście pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2011 roku, Minister Pracy i Polityki Społecznej, na podstawie art. 105 § 1 kpa, po zapoznaniu się z zażaleniem "M." Sp. z o.o. we W. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2010 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej, umorzył postępowanie, jako bezprzedmiotowe, W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Minister Pracy i Polityki Społecznej wyjaśnił, iż postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w swoim rozstrzygnięciu z dnia [...] lipca 2010 r., albowiem przy przepisywaniu komputerowym, w wierszu siódmym pierwszej strony postanowienia, omyłkowo wpisano zamiast wyrazów "POSTANOWIENIE" wyrazy "DECYZJA", a w pouczeniu zamiast wyrazów "postanowienie" wpisano "decyzję". Na powyższe postanowienie spółka złożyła zażalenie, w którym wniosła o stwierdzenie nieważności postanowienia, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Minister wskazał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 marca 2011 r. sygn. akt VI SA/Wa 1765/09 oddalił skargę strony na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 13 lipca 2010 r. Badając zgodność zaskarżonej decyzji z prawem Sąd jest obowiązany ocenić ją z uwzględnieniem sprostowania dokonanego przez organ administracji na podstawie art. 113 § 1 k.p.a., bez względu na to, czy postanowienie organu w tym przedmiocie było, czy nie było przedmiotem zaskarżenia do Sądu. W związku z tym, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę strony na w/w decyzję, uznał tym samym, iż postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2010 r. prostujące oczywistą omyłkę w rozstrzygnięciu z dnia [...] lipca 2010 r., jest prawidłowe. W tej sytuacji, zdaniem organu, prowadzenie przedmiotowego postępowania stało się bezprzedmiotowe. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, M. Sp. z o.o., zwana dalej skarżącą, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżąca podniosła zarzut naruszenia: – art. 105 § 1 k.p.a w zw. z art. 138 § 3 kpa poprzez wadliwe ich zastosowanie w sytuacji, gdy brak było podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego, gdyż ewentualna ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na który powołuje się organ odwoławczy nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, gdyż zarówno ocena prawna, jak i wskazania dotyczą innej sprawy, której stan faktyczny, jak i prawny jest odmienny od przedmiotowej sprawy, – art. art. 113 § 1 k.p.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie w sytuacji, w której nie jest dopuszczalne sprostowanie decyzji, poprzez zastąpienie wyrazu "decyzja", wyrazem "postanowienie" gdyż takie sprostowanie ma na celu zmianę rodzaju i charakteru prawnego aktu prawnego rozstrzygającego, co do istoty sprawę, w sposób odmienny od pierwotnego rozstrzygnięcia - inny charakter prawny ma pierwotnie wydana decyzja, a inny charakter obecnie postanowienie i nie można obu różnych rozstrzygnięć wobec jakiegoś widzimisię organu dowolnie bez podstawy prawnej zastępować poprzez ich prostowanie, – art. 153 p.p.s.a poprzez jego wadliwe zastosowanie w sytuacji, gdy ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2011 r. sygn. akt VI S.A./Wa 1765/09 nie mają mocy wiążącej dla organ administracji w innej sprawie a jedynie tej będącej przedmiotem rozpoznania - działania (aktu adm.), które było przedmiotem zaskarżenia. W uzasadnieniu skargi skarżąca przypomniała stan faktyczny sprawy i rozwinęła podniesione zarzuty. Nadto podniosła zarzuty wskazujące, w jej ocenie, na wadliwość postanowienia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2010r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości wyrażoną dotychczas argumentację. Pismem procesowym datowanym na dzień 2 lutego 2012 r. skarżąca podtrzymała zarzuty wskazane w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna albowiem decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa. Kontrola zgodności z prawem decyzji powinna być przeprowadzana w określonej kolejności. W pierwszej - z punktu widzenia ewentualnego istnienia wad powodujących nieważność decyzji. Dopiero po stwierdzeniu, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta nieważnością, sąd może przystąpić do badania ewentualnego istnienia pozostałych wad orzeczenia. Ponieważ ewentualne naruszenie prawa materialnego może być dokonane dopiero po ustaleniu rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, w odniesieniu, do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego, w następnej kolejności sąd powinien przeprowadzić kontrolę przestrzegania przepisów proceduralnych. Kontrola przestrzegania przez organ administracyjny norm prawa materialnego może być przeprowadzona dopiero w ostatniej kolejności. W postępowaniu administracyjnym organy wydają decyzje i postanowienia. Zgodnie z art. 104 § 1 i 2 k.p.a. organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, ale ma to miejsce jedynie w sytuacji, gdy rozstrzyga sprawę, co do jej istoty w całości lub w części, albo w inny sposób kończy sprawę w danej instancji. To inne zakończenie sprawy może polegać między innymi na umorzeniu postępowania. Natomiast zgodnie z art. 123 § 1 i 2 k.p.a. postanowienia wydawane w toku postępowania dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy, chyba, że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Powoduje to występowanie zasadniczej różnicy pomiędzy materią rozstrzyganą w drodze decyzji i w drodze postanowienia. Występowanie wskazanych wyżej różnic pomiędzy decyzją a postanowieniem wyłącza możliwość wydania decyzji w sytuacjach, gdy według przepisów kodeksu postępowania administracyjnego powinno zapaść postanowienie. Wydanie decyzji, w sytuacji, gdy przepisy przewidują inny sposób rozstrzygnięcia, oznacza zatem, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej. Zgodnie z art. 113 kpa organ administracji publicznej rozstrzyga o sprostowaniu lub o odmowie sprostowania błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. W myśl art. 144 w sprawach nie uregulowanych w niniejszym rozdziale (rozdz.11 zażalenia) do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. W rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcie organu drugiej instancji nieprawidłowo podjęte zostało w formie decyzji administracyjnej. Skoro organ pierwszej instancji wydał postanowienie, na które wniesione zostało zażalenie, organ drugiej instancji powinien rozstrzygnąć sprawę również w formie postanowienia. Odpowiednie stosowanie art. 138 § 1 k.p.a., do rozpatrywania zażaleń oznacza, iż, organ odwoławczy wydaje postanowienie, w którym utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie albo uchyla zaskarżone postanowienie w całości albo w części i w tym zakresie orzeka, co do istoty sprawy albo uchylając to postanowienie - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo umarza postępowanie odwoławcze. Z żadną z tych sytuacji nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Tym samym, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja - wydana w sprawie, której załatwienia w formie decyzji prawo nie przewiduje - jest decyzją wadliwą, wydaną bez podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Uwzględnienie skargi przez stwierdzenie nieważności decyzji następuje w przypadku ustalenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Przy czym rozstrzygnięcia sądu nie wymaga w tym przypadku wcześniejsze ustalenie, ze ujawniona wada miała wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku. O wykonalności uchylonych decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania Są orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.